Miras kalan taşınmazların paylaşımında yaşanan anlaşmazlıklar, son yıllarda en sık karşılaşılan hukuki uyuşmazlıklar arasında yer alırken, en çok açılan dava türlerindendir. Özellikle hisseli tapuya konu ev ve arsaların satışı gündeme geldiğinde taraflar arasında ciddi ihtilaflar ve anlaşmazlıklar ortaya çıkabiliyor. Bu noktada “izale-i şuyu” yani ortaklığın giderilmesi davaları akla gelmektedir. 1 Eylül 2023 itibarıyla yürürlüğe giren zorunlu arabuluculuk uygulaması 2026 yılı itibarıyla daha aktif ve  tam kapasiteyle uygulanmaya başlandı. Artık taraflar mahkemeye başvurmadan önce arabuluculuk sürecinden geçmek zorunda olup, dava açmadan önce zorunlu olmaktadır.

Arabuluculuk süreci Yaklaşık 3-4 hafta içerisinde sonuçlanan, tarafların anlaşma sağlayarak hem zaman hem de maliyet açısından avantaj elde etmesine imkan tanıyan önemli kurumdur. Ancak bu kısa süre doğru yönetilmediğinde, dava süreci ve sonuçları kaçınılmaz hale geliyor. Sürecin doğru yönetilmesi adına arabulucu avukatlar ve taraf vekilleri en kritik unsuru haline gelmiş durumda. Özellikle miras kalan evlerin satışı, paylaşımı veya aynen taksimi gibi konularda doğru hukuki adımlar atılarak strateji belirlemek büyük önem taşımaktadır.

İzale-i Şuyu Davası Nedir?

İzale-i şuyu, birden fazla kişinin ortak olduğu taşınmazlarda ortaklığın sona erdirilmesi ve arada ki husumetin çözülmesi amacıyla açılan davadır. Genellikle miras kalan ev, arsa veya tarla gibi taşınmazlarda paydaşlar arasında anlaşma sağlanamadığında ortaklığın giderilmesi davaları gündeme gelir. Bu dava sonucunda taşınmaz ya aynen bölüştürülür ya da satış yoluyla paraya çevrilerek ortaklık giderilir. Uygulamada çoğu zaman hukuk mahkemesinde satış yöntemi ile ortaklığın giderilmesi tercih edilir.

Zorunlu Arabuluculuk Süreci Nasıl İşliyor?

1 Eylül 2023 itibarıyla yürürlüğe giren düzenleme ile birlikte, ortaklığın giderilmesi davalarında arabuluculuk zorunlu hale getirildi. Yani Taraflar dava açmadan önce arabulucuya başvurmak yapmak zorunda olup dava açma şartıdır. Arabuluculuk süreci genellikle 3-4 hafta içerisinde sonuçlanırken, tarafların uzlaşması için önemli bir fırsat sunar. Arabuluculuk görüşmelerinde taraflar, taşınmazın nasıl paylaşılacağı veya satılacağı konusunda anlaşma sağlamaları imkanı sunar.

3 Haftalık Süre Neden Bu Kadar Kritik?

Arabuluculuk süreci sınırlı bir zaman dilimini kapsadığı için bu süre içinde uygun şartların doğru strateji ile belirlenmesi büyük önem taşır. Tarafların hak kaybı yaşamaması ve sürecin lehlerine sonuçlanması için profesyonel hukuki avukat desteği almaları gerekir. Bu süre içerisinde anlaşma sağlanamazsa, süreç davaya dönüşür ve mahkemeye taşınır.

Miras Kalan Ev Satılmak Zorunda mı?

En çok merak edilen konulardan biri de miras kalan evin mutlaka satılıp satılmayacağı ve ortaklığın nasıl sonlandırılacağıdır. Hukuken öncelik aynen taksim yani taşınmazın bölüştürülmesidir. Ancak çoğu taşınmaz fiziksel olarak bölünemediği için satış kaçınılmaz hale gelir. Bu durumda ortak taşınmaz için uzlaşma olmaması halinde genellikle açık artırma yoluyla mahkemece satılarak elde edilen gelir paydaşlara dağıtılır.

Arabulucu Avukatın Rolü Nedir?

Arabuluculuk sürecinde avukatın hukuki desteği büyük önem taşır. Arabulucu avukatlar, taraflar arasındaki dengeyi kurarak adil bir çözüm bulunmasına ve karşılık konuşarak uzlaşmalarına yardımcı olur. Aynı zamanda taraf vekilleri, müvekkillerinin taşınmzda ki haklarını koruyarak en uygun sonucu elde etmeye çalışır. Bu süreçte yapılan küçük bir hata bile dönülmez ciddi hak kayıplarına yol açabilir.

Anlaşma Sağlanamazsa Ne Olur?

Arabuluculuk sürecinde anlaşma sağlanamazsa, taraflar izale-i şuyu davası açabilir. Bu durumda süreç mahkemeye taşınır ve genellikle daha uzun bir zaman dilimi gerektirir. Ayrıca dava süreci hem maliyetli hem de taraflar arasındaki ilişkileri daha da zorlayıcı hale getirebilir.

2026 Yılında Süreçte Neler Değişti?

2026 itibarıyla zorunlu arabuluculuk uygulaması daha etkin hale gelmiş durumda. Mahkemelerin iş yükünü azaltmak ve uyuşmazlıkları daha hızlı çözmek amacıyla bu sistem aktif şekilde uygulanıyor. Bu nedenle arabuluculuk sürecini doğru yönetmek, dava sürecine göre çok daha avantajlı hale gelmiş bulunuyor.