Yurtdışında yaşayan kişilerin vefat etmesi durumunda, Türkiye’den mirasın alınabilmesi için belli prosedürleri izlemek gerekmektedir. Aksi takdirde mirasın alınabilmesi mümkün değildir. Miras işlemlerinin gerçekleştirilebilmesi için veraset ilamının alınması gerekir.

Bu ilanın yabancı ülkeden alınması ve Türkiye’de tanınması mümkün değildir. Özellikle taşınmazlar söz konusu olduğunda veraset ilamı Türkiye’de tanınmamaktadır. Bunun sebebi taşınmazların konu olduğu davalarda Milletlerarası Özel Hukuk gereğince Türk Mahkemelerine münhasır yetki tanınmış olmasıdır.

Murisin Ölümünün Ardından Türkiye’den Mirasın Alınması

Milletlerarası Özel Hukuk alanında, yurt dışında gerçekleşmiş davaların ve işlemlerin Türkiye’de tanınması ve tenfizi düzenlenmiştir. Bu düzenleme ile birlikte yabancı memlekette yapılan işlemlerin Türkiye’de tanınması mümkün kılınmıştır. Ancak tanıma ve tenfiz işlemlerinin gerçekleştirilebilmesi için, öncelikle tanıma ve tenfiz için gereken şartların taşınıyor olması gerekir.

Bu şartlardan en önemlisi, Türk mahkemelerinin söz konusu olayda yetkisinin bulunmamasıdır. Eğer Türk mahkemelerinin münhasır yetkisi bulunuyorsa, söz konusu işlem için tanıma yapılması mümkün değildir. Taşınmazlar hakkındaki hükümler için Türk mahkemelerinin münhasır yetkisi bulunmaktadır.

Bu yüzden yurt dışından alınan mirasçılık belgelerinin ve veraset ilamlarının Türkiye’de tanınması mümkün değildir.

Mirasın Alınmasında İzlenecek Yollar

Yurt dışında ölüm gerçekleşirse ve murisin mirasının alınması işlemi Türkiye’de yapılmak istenirse, bazı işlemlerin yapılması gerekmektedir. Bu işlemler şu şekilde sıralanabilir:

1. Murisin mirasçıları olan kişilerin aradaki soy bağını gösteren bir belge alması gerekir. Ayrıca bu belge vatandaşı olunan ülkenin mahkemelerinden ya da nüfus müdürlüklerinden alınmalıdır.
2. Talep edilen mirasçılık belgesinin taşınır ya da taşınmaz oluşuna göre mirasçılık belgesi verilir.
3. Eğer ki talep edilen mirasçılık belgesi bir taşınırı ihtiva ediyorsa, murisin milli hukukunun uygulanması için mirasçıdan bilgi talep edilir.
4. Mirasın kazanılmasına yönelik işlemlerin gerçekleştirilebilmesi için, öncelikle murisin vatandaşı olduğu ülke ile Türkiye arasında karşılıklılık bulunup bulunmadığına bakılacaktır.
5. Tüm bu bilgilerin ışığında taşınır ya da taşınmaz haklarını içeren bir mirasçılık belgesi düzenlenecektir.

2012 yılında yapılan kanun değişikliği üzerine, taşınmaz mallarının iktisabında karşılıklılık şartı kaldırılmıştır. Ölüme bağlı tasarrufların, ölenin milli hukukuna göre yapılacağı Milletlerarası Özel Hukuk’ta düzenlenmiştir. Ancak bu işlemlerin taşınır ya da taşınmaz iktisabına göre değiştiği görülmektedir.

Veraset İlamı Alınması

Veraset ilamının alınması üzerine, murisin mallarının mirasçılar tarafından kazanılması hakkı doğacaktır. Ancak bu işlem farklı ülkeleri barındırdığında bazı işlem farklılıkları gündeme gelmektedir.

Veraset ilamının alınması için taşınır ya da taşınmaz işlemlere göre değişiklikler söz konusudur. Eğer ki murisin bıraktığı miras bir taşınır mal ya da para alacağı ise, veraset ilamı talep edilir ve bu belge mirasın alınması için diğer ülke tarafından kabul edilir. Ancak murisin bıraktığı mal bir taşınmaz ise, o ülkeden veraset ilamının alınması gerekecektir. Eğer ki mirasçıların ikamet ettiği yer Türkiye ise, bu durumda Türkiye’de bulunun konsolosluklar veya temsilciklere başvuru yapmak gerekecektir.

Türkiye’den çıkarılacak veraset ilamında tüm mirasçıların beraber hareket etme zorunluluğu yoktur. Mirasçılardan birine diğer mirasçıların yetki vermesi halinde, tek bir mirasçının da bu işi yapması mümkündür. Ancak 3. Kişinin bu işlemi yapamayacağı bilinmektedir. Mutlaka mirasçı söz konusu işlemi yapmaktadır.

Mirasın Reddi

Murisin ölümüyle birlikte murisin mirası mirasçılara tamamen geçer. Mirasın içerisinde malvarlığı ve alacak hakları bulunsa da, borçlar da yer alabilir. İşte böyle durumlarda mirasçıların mirası reddetmesi söz konusu olmaktadır. Mirasın reddi işlemi yapılırken de yabancı memleketlerdeki usulün takip edilmesi gerekecektir.

Ölüme bağlı tasarruflarla ilgili işlemlerde murisin milli hukukunun uygulanacağı Milletlerarası Özel Hukukta belirtilmiştir. Bu işlem için tereke mahkemesi olarak adlandırılan yerdeki mahkeme yetkili olacaktır. Görevli mahkeme Sulh Hukuk Mahkemesidir.

Mahkemelerin buradaki işlemi, mirasın reddi için yazılı ya da sözlü olarak bildirilen durumun tutanaklara geçirilmesidir. Mirasçılardan sadece birinin bu işlemi yapması mümkündür. Mirasın reddi bireysel olarak yapılabilir.

Mirasın Reddine İlişkin Süreler Ve Esaslar

Mirasın reddi işleminin yapılması için belli süre şartlarına uyulması gerekmektedir. Aksi takdirde mirasın reddi işlemi geçerli bir sonuç doğurmayacaktır.

Mirasın reddine ilişkin beyanın mahkemelere yapılması için mutlaka 6 haftalık süre içerisinde işlemlerin gerçekleşmesi gerekmektedir. Eğer ki murisin yerleşim yeri yabancı memleketteyse ve mirasçıların yerleşim yeri bu yabancı memlekette değilse, 6 haftalık süre 6 aya çıkacaktır.

Sürenin başlangıç tarihi için, mirasçılıktan haberdar olma zamanı esas alınmaktadır. Eğer murisin mirasının açıklanması bir vasiyetnameye veya miras sözleşmesine bağlı ise, bu belgelerin mahkeme tarafından açılmasından evvel söz konusu sürenin başlaması mümkün değildir.

Reddi miras ve sartları – Mirasın Reddi Nasıl Yapılır?

Mirasın reddi işlemi yapılırken sözlü ya da yazılı beyanın mahkemeye yapılması gerekmektedir. Yazılı bir şekilde yapılması durumunda noter ya da mahkemelere başvuru gerekecektir.

Burada mutlaka imza tasdiki yapılır. İmza tasdiki işlemi için yurt dışı temsilcilikleri de yetkilidir.

Mirasın reddi işleminin gerçekleşmesi için yazılı beyanda yer alması gereken hususlar vardır. Bu hususlar ülkeden ülkeye değişiklik gösterebilse de genel olarak şu şekilde sıralanır:

1. Mirası reddedene ilişkin her türlü ayrıntıda bilgi
2. Murise ilişkin ayrıntılı kimlik bilgileri
3. Vasiyetname ya da miras sözleşmesinin var olup olmadığına dair mirasçının beyanı
4. Mirası reddeden kişinin, mirasçılığını öğrendiği tarih
5. Mirasın neden reddedildiğine gösteren sebeplerin varlığı
6. Miras atamalarının hepsine dair ret işlemi yapıldığını gösteren belge
7. Mirası reddeden mirasçının, kendisinden sonra kimin mirasçı olarak geldiğini gösteren belge ve bilgiler (biliniyorsa)

Tüm bu bilgiler ile yazılı bir şekilde mirasın reddi talebinde bulunmak mümkündür. Eğer ki mirasçının bir yasal temsilcisi varsa, bu işlemin temsilci tarafından yapılması da mümkündür.