Günümüzde pek çok kişi bu hakkının var olduğundan dahi habersizdir. Haberleri olmaları halinde bile firmalar tüketicilerin bu haklarına erişmesi konusunda zorluk çıkarabilmektedirler. Örneğin; firmalar bazı durumlarda sattıkları ürünün arkasında durmayabilir ve iade değişim gibi işlemleri yapmamak için zorluk çıkarabilirler.

Tüketiciler Aldıkları Hizmetin Kusurlu Çıkması Halinde Tüketici Mahkemelerine Başvurmalıdırlar.

Böyle bir durumda hizmet alan kişilerin tüketici mahkemesine nasıl başvurulur sorusunu sormalarında fayda vardır. Tüketici Hakem Heyeti ya da Tüketici Mahkemesi devreye girdiği zaman sorun hukuki yollardan çözüme kavuşturulmuş olacaktır.

Hangi Durumlar Söz Konusu Olduğunda Tüketici Mahkemelerine Başvurmak Gerekir?

Tüketici mahkemesine başvuru dilekçesi yazılmadan önce kişilerin kendi durumlarının hak kapsamında olup olmadığını öğrenmeleri gerekmektedir. Aşağıdaki durumlar söz konusu olduğu zaman tüketicilerin mahkemeye başvurma hakkı bulunur;

• Alınan ürün bozuk çıktıysa,
• Ürün üzerinde kırıklar, çatlaklar gibi hasarlar bulunuyorsa,
• Ürünün dokusu, şekli, kokusu, ağırlık ve ebat kriterleri belirtildiği gibi çıkmadıysa,
• Ürün sahip olması gereken özelliklere sahip değilse.

Ayıplı Ürün Satışı Yapmak Kanunen Yasaktır

Yukarıdaki durumlar söz konusu olduğu zaman, davaya konu olan ürün ayıplı mal statüsünde değerlendirmeye alınır. Ayıplı ürün satışı yapmak kanunlarımıza göre yasaktır. Böyle bir durum söz konusu olduğu zaman satışı yapmış olan kişinin ürünü iade alma zorunluluğu bulunur. İade yapılamıyorsa, değişim yapılabilir yahut tüketicinin parası geri iade edilebilir.

Hangi Tüketici Mahkemesine Başvurmalıyım?

Bazı durumlarda firmalar bu seçeneklerden hiç birini çözüm olarak sunmayarak tüketicileri zor durumda bırakabilmektedirler. Tüketiciler sorunu çözemedikleri hallerde Tüketici Mahkemeleri’ne başvurarak sorunlarını çözebilirler. Tüketici mahkemesi başvuru durumu takip edilmelidir. Mal ve hizmet bedelinin 2.400 TL altında olduğu durumlarda İlçe Tüketici Hakem Heyetleri’ne, 3.610 TL’nin üzerinde olan bedel için Tüketici Mahkemeleri yetkili kurumlardır.

Tüketici Mahkemesine Nasıl Başvurulur?, Alışverişte çok farklı alternatiflerin ortaya çıkması ile birlikte ve buna ek olarak kötü niyetli kişilerin insanların haklarını elden almasına sebep olan faaliyetlerin artması sonucu tüketici ile satıcı arasında hukuki açıdan bazı uyuşmazlıklar söz konusu olmaktadır.

Sayıları giderek artan bu uyuşmazlıklar ile ilgili sorunlar tüketici mahkemelerinde değerlendirilerek çözüme kavuşturulur.

Öncelikle mahkemelerin en sık karşılaştığı vakalar mal ve hizmette yaşanan ayıp ile ilgili konuların bu mahkemelerde görülmesi sağlanıyor.

Bir diğer konu ise alıcı ile satıcı arasında imzalanmış olan sözleşmeler üzerinden meydana gelmektedir. Bunlara ek olarak ön ödemeli biçimde satın alınmış  mal ya da hizmetler veya internetten alınan mal veya hizmetler üzerinde çıkmış olan ürün iadelerinin gerçekleştirilmemiş olması gibi durumlarda bu mahkemenin ilgilendiği konulardandır.

Son yıllarda banka ve finans kuruluşlarının özellikle yıllık ya da aylık olarak talep ettiği bazı masraflar da tüketici mahkemelerine başvurularak geriye dönük olacak şekilde talep edilebiliyor.

Tüm bu konular ortaya çıktığı zaman tüketici mahkemeleri ve tüketici hakem heyeti kararları vasıtası ile çözüm elde edilmektedir. Uyuşmazlığa söz konusu  miktarların boyutuna göre hakem heyetine ya da Tüketici Mahkemesine  Başvurulur.

Tüketici Hakem Heyeti ile Tüketici Mahkemesi Arasında Ne Fark Vardır?

Mal ve hizmetlerin alımında yaşanan sorunlarla ilgili olarak kişilerin haklarını koruyan kurumlar olan tüketici hakem heyetleri ve tüketici mahkemeleri arasındaki bazı farklar bulunmaktadır.

Uyuşmazlığa söz konusu  limitlere bağlı olarak kişilerin başvuracağı kurumlar farklılık gösteriyor.

Bununla birlikte kişilerin ikamet ettikleri yerde başvurdukları kurumların büyüklüğüne bağlı olarak kurumların nitelikleri ve isimleri de farklılık gösterebilmektedir.

İlçe tüketici hakem heyetleri için 2018 yılı itibarıyla belirlenen limitler 4570TL’dir. Büyükşehir statüsüne sahip olan yerleşim yerlerinde ise tüketici hakem heyetleri için belirlenmiş  sınır bu miktardan 4570 TL’ye kadar uzanabiliyor. (diğer yıllar ait limitlere bakınız)

Yerleşim yerlerinin boyutlarına ve statülerine bağlı olarak ayrı ayrı belirlenmiş bu rakamların üzerine çıkan limitlerde uyuşmazlıklar söz konusu olduğu zaman kişilerin Tüketici Mahkemelerine başvurması gerekmektedir.

Tüketici Mahkemesi ve Tüketici Hakem Heyeti Nerede Bulunur?

Her ne kadar hukuk sistemi içerisinde yer alıp mahkeme ve heyet sıfatları ile karşılanıyor olsalar da tüketici mahkemeleri ve tüketici hakem heyetlerinin kendine ait  kurumları bulunmamaktadır.

Yerleşim yerlerine göre bulundukları yerler değişiklik gösteren bu kurumlar şehir merkezlerinde Sanayi ve Ticaret Müdürlüklerinde bir birim olarak hizmet verirken ilçelerde ise kaymakamlık binasının içinde yer almaktadır.

Tüketici mahkemelerini ilgilendiren davalar söz konusu olduğu zaman kişilerin illerde ya da ilçelerde bulunan adliyelerdeki Tüketici Mahkemesine Başvurulur yapması gerekiyor.

Tüketici Mahkemesine Nasıl Başvurulur Dava Açarken İzlenecek Yol

Kişilerin uyuşmazlıklar söz konusu olduğu zaman tüketici mahkemelerine başvurması gerektiği zaman bireysel olarak başvurularını yapması gerekiyor. Başvurular yapılırken ürünler üzerindeki uyuşmazlıklar için kişilerin ellerinde bulunan fatura, garanti belgesi ya da sözleşme gibi her türlü belgeyi mahkemeye sunması gerekmektedir.

Başvuru dilekçesinin de içine eklendiği tüm bu evrakların kişiler tarafından bizzat mahkemelere sunulması ya da elektronik devlet sistemi üzerinden başvuruların yapılması yoluyla davaları açabilmek mümkündür.

Dilekçe metni hazırlanırken uyuşmazlığı ortaya çıkaran mal ya da hizmet ile ilgili olarak satın almaya ve daha sonrasında gerçekleşmişse kullanıma bağlı olarak her türlü bedel ve masraf hakkında bilgiler eklenmelidir.

Tüketici hakem heyetleri tarafından verilen kararların ardından kişilerin haklarını alması mümkün olsa da tüketici mahkemelerine bu kararların itiraz yolu açıktır. Tüketici mahkemesi tarafından verilen karar ise kesin karar olmaktadır.

Tüketici Mahkemeleri ve Hakem Heyetindeki Uyuşmazlıkların Süresi

Kişilerin maddi ve manevi anlamda mağdur olma durumunu ortaya çıkan uyuşmazlıklarda tüketici hakem heyetlerinde başvuruların ardından yaklaşık 3 ay içerisinde gerekli cevaplar alınmaktadır.

Taraflara kararların 15 gün içerisinde tebliğ edilmesinin ardından ilgililerin karar uygun şekilde davranması gerekmektedir.

Yargıtay Kararı – Tüketici Mahkemesine Nasıl Başvurulur?

HAKEM HEYETİ KARARINA İTİRAZ DAVASI – DAVALI BANKANIN TACİR OLUP YAPTIĞI MASRAFLARI TÜKETİCİDEN İSTEME HAKKININ BULUNDUĞU – BANKANIN ANCAK KREDİNİN VERİLMESİ İÇİN ZORUNLU MAKUL VE BELGELİ MASRAFLARI TÜKETİCİDEN İSTEYEBİLECEĞİ – HÜKMÜN BOZULMASI.

Yargıtay Tüketici Mahkemesine Nasıl Başvurulur?

AYIPLI MAL DAVASI – AYIP İHBARI – GİZLİ AYIPLARIN MAHİYETİ VE SEBEPLERİNİN DİKKATE ALINMASI – GİZLİ AYIPLARIN TESLİM TARİHİNDEN İTİBAREN NE KADAR SÜREDE ORTAYA ÇIKABİLECEKLERİ HUSUSUNDA BİLİRKİŞİLERDEN EK RAPOR ALINMASI GEREĞİ – HÜKMÜN BOZULMASI

ÖZET: Gizli ayıpların mahiyeti ve sebepleri dikkate alınarak teslim tarihinden itibaren ne kadar sürede ortaya çıkabilecekleri hususunda bilirkişilerden ek rapor alınmalı, ayıp ihbarının süresinde yapılıp yapılmadığı tespit edilmeli, bu hususta tarafların delil ve karşı delilleri sorulmalı ve hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmelidir.

Makalemizde Tüketici Mahkemesine Nasıl Başvurulur? konusu yer almıştır. Diğer bilgilendirici makaleler için Ankara Avukat ve Tüketici Avukatı sayfalarını ziyaret edebilirsiniz.

Tüketici uyuşmazlığında asıl mesele yalnızca ürün veya hizmetten memnun kalınmaması değildir; malın veya hizmetin sözleşmeye aykırı olup olmadığı, tüketicinin hangi seçimlik hakkı kullanmak istediği, delillerin neler olduğu ve başvurunun doğru mercie yapılıp yapılmadığı birlikte değerlendirilmelidir.

Tüketici Uyuşmazlığı Nedir?

Tüketici uyuşmazlığı, ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden tüketici ile ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden satıcı, sağlayıcı, banka, şirket veya diğer gerçek ya da tüzel kişiler arasında kurulan tüketici işleminden doğan anlaşmazlıktır. Bir ürünün ayıplı çıkması, verilen hizmetin sözleşmeye uygun olmaması, internet alışverişinde cayma hakkının kullandırılmaması, banka veya kredi kartı ücretleri, abonelik sorunları, servis ve garanti uyuşmazlıkları ile tüketiciye satılan araç veya konutlarda ortaya çıkan ayıplar bu kapsamda değerlendirilebilir. Ancak her sözleşme veya her alışveriş tüketici işlemi değildir; tarafların hangi amaçla hareket ettiği görevli merci bakımından belirleyici olabilir.

2026 Tüketici Hakem Heyeti Parasal Sınırı Ne Kadar?

2026 yılı için Tüketici Hakem Heyetlerinin parasal görev sınırı 186.000 TL olarak belirlenmiştir. Uyuşmazlığın değeri 186.000 TL’nin altındaysa İl veya İlçe Tüketici Hakem Heyetine başvuru yapılması zorunludur; 186.000 TL ve üzerindeki uyuşmazlıkların Hakem Heyetince karara bağlanması mümkün değildir. Bu sınır 1 Ocak 2026 tarihinden itibaren uygulanmak üzere yeniden değerleme oranına göre güncellenmiştir.

Hakem Heyeti mi Tüketici Mahkemesi mi?

Uyuşmazlık tutarı 186.000 TL’nin altındaysa kural olarak doğrudan Tüketici Hakem Heyetine başvurulur; bu tutarın üzerindeki uyuşmazlıklarda ise uyuşmazlığın niteliğine göre dava şartı arabuluculuk ve ardından Tüketici Mahkemesi gündeme gelir. Tüketici Mahkemesi bulunmayan yerlerde Asliye Hukuk Mahkemesi tüketici mahkemesi sıfatıyla görev yapabilir. Bu nedenle aynı ayıplı ürün nedeniyle bir dosyada Hakem Heyeti, başka bir dosyada Tüketici Mahkemesi görevli olabilir; fark çoğu zaman uyuşmazlığın parasal değerinden kaynaklanır.

Ankara’da Tüketici Hakem Heyetine Nasıl Başvurulur?

Tüketici Hakem Heyetine tüketicinin yerleşim yerinin bulunduğu yerde veya tüketici işleminin yapıldığı yerde başvuru yapılabilir. Başvuru şahsen, avukat aracılığıyla, posta yoluyla veya e-Devlet üzerinden Tüketici Bilgi Sistemi yani TÜBİS kullanılarak elektronik ortamda gerçekleştirilebilir; sözlü başvuru yapılamaz. Ankara’da yaşayan bir tüketici bakımından yerleşim yerine göre ilgili İl veya İlçe Tüketici Hakem Heyeti yetkili olabilir ve başvuru sırasında uyuşmazlığı gösteren fatura, sözleşme, ödeme belgesi, servis kaydı, yazışma veya benzeri belgelerin sisteme eklenmesi önemlidir.

Ankara’da Tüketici Başvuruları Yoğun mu?

Evet. Ticaret Bakanlığı verilerine göre 2026 yılının ilk altı ayında Ankara’da 50.353 Tüketici Hakem Heyeti başvurusu yapılmıştır. Çankaya İlçe Tüketici Hakem Heyeti ise aynı dönemde 8.094 başvuruyla Türkiye genelinde ilçe tüketici hakem heyetleri arasında en fazla başvuru alan heyet olmuştur. Aynı dönemde başvuruların yaklaşık yüzde 35’i ayıplı mal, yüzde 29’u ayıplı hizmet şikâyetlerinden oluşmuştur. Bu veriler Ankara’da tüketici uyuşmazlıklarının özellikle ayıplı mal ve hizmet alanında yoğunlaştığını göstermektedir.

e-Devlet Üzerinden Tüketici Hakem Heyeti Başvurusu Yapılabilir mi?

Evet. Tüketici Hakem Heyeti başvurusu e-Devlet üzerinden TÜBİS kullanılarak yapılabilir. Sistem üzerinden başvuru konusu, talep, satıcı veya sağlayıcı bilgileri ve uyuşmazlığa ilişkin belgeler yüklenebilir; başvurunun hangi aşamada olduğu da yine elektronik ortamda takip edilebilir. Elektronik başvuruda talebin yalnızca “şikâyetçiyim” şeklinde bırakılmaması, bedel iadesi, ücretsiz onarım, değişim veya diğer seçimlik haklardan hangisinin istendiğinin açıkça belirtilmesi sürecin daha sağlıklı ilerlemesini sağlar.

Tüketici Davasında Arabuluculuk Zorunlu mu?

Tüketici Mahkemesinde görülecek birçok uyuşmazlık bakımından dava açmadan önce arabuluculuğa başvurmak dava şartıdır. Ancak Tüketici Hakem Heyetinin görev alanına giren uyuşmazlıklarda doğrudan Hakem Heyetine gidilir ve bu aşamada dava şartı arabuluculuk aranmaz; Hakem Heyeti kararına karşı yapılan itirazlar bakımından da özel istisnalar söz konusudur. Bu nedenle “bütün tüketici uyuşmazlıklarında önce arabulucuya gidilir” şeklindeki genel anlatım doğru değildir. Adalet Bakanlığı tüketici uyuşmazlıklarında zorunlu arabuluculuğun 28 Temmuz 2020’den beri uygulandığını açıklamaktadır.

Tüketici Hakem Heyeti Kararına Nasıl İtiraz Edilir?

Tüketici Hakem Heyeti kararından memnun olmayan taraf, kararın kendisine tebliğinden itibaren iki hafta içinde tüketici hakem heyetinin veya tüketicinin yerleşim yerinin bulunduğu yerdeki Tüketici Mahkemesine itiraz edebilir; Tüketici Mahkemesi bulunmayan yerde Asliye Hukuk Mahkemesi tüketici mahkemesi sıfatıyla görev yapar. İtiraz, Hakem Heyeti kararının icrasını kendiliğinden durdurmaz ancak hâkim talep üzerine tedbiren icranın durdurulmasına karar verebilir. Hakem Heyeti kararına karşı yapılan itiraz üzerine mahkemenin vereceği karar kural olarak kesindir.

Ayıplı Mal Nedir?

Ayıplı mal, sözleşmede kararlaştırılan özellikleri taşımayan, tüketicinin makul olarak beklediği faydayı azaltan veya ortadan kaldıran ya da reklam, tanıtım veya satıcı tarafından bildirilen niteliklere sahip olmayan maldır. Ürünün hiç çalışmaması tek ayıp türü değildir; eksik özellik, yanlış model, montaj sorunu, vaat edilen kapasitenin bulunmaması veya kullanımı önemli ölçüde etkileyen başka sözleşmeye aykırılıklar da ayıp oluşturabilir. Teslim edilmeyen veya yanlış montaj nedeniyle kullanılamayan mallar da kanuni şartlarda sözleşmeye aykırı ifa olarak değerlendirilebilir.

Ayıplı Malda Tüketicinin Dört Seçimlik Hakkı Nedir?

Ayıplı mal teslim edilen tüketici sözleşmeden dönerek bedelin iadesini isteme, malı elinde tutup ayıp oranında bedel indirimi talep etme, aşırı masraf gerektirmemesi şartıyla ücretsiz onarım isteme veya mümkünse ayıpsız misliyle değişim talep etme haklarından birini kullanabilir. Satıcı tüketicinin hukuka uygun olarak seçtiği talebi yerine getirmekle yükümlüdür. Ücretsiz onarım ve ayıpsız misliyle değişim hakları üretici veya ithalatçıya karşı da yöneltilebilir ve bu hakların yerine getirilmesinde satıcı, üretici ve ithalatçı belirli şartlarda müteselsilen sorumlu olabilir.

Tüketici Önce Ücretsiz Onarım Hakkını Kullanmak Zorunda mı?

Hayır. Kanunda tüketicinin her durumda önce servise başvurup onarım hakkını kullanmasını zorunlu kılan genel bir sıra bulunmaz. Tüketici somut olayda seçimlik haklarından uygun olanını kullanabilir; ancak talep edilen seçimlik hakkın yerine getirilmesinin satıcı bakımından orantısız güçlük doğurması gibi kanuni sınırlar ayrıca değerlendirilir. Bu nedenle “ürün servise üç kere gitmeden para iadesi istenemez” şeklindeki genel ifadeler her olayda doğru değildir.

İlk 6 Ay İçinde Çıkan Ayıpta İspat Yükü Kimdedir?

Malın tüketiciye tesliminden itibaren ilk altı ay içinde ortaya çıkan ayıbın teslim tarihinde var olduğu kabul edilir ve bu durumda malın ayıplı olmadığını ispat yükü satıcıya aittir. Bu düzenleme tüketicinin özellikle kısa süre sonra ortaya çıkan teknik arızalarda ayıbın üretimden kaynaklandığını ayrıca ispat etmek zorunda kalmasını önlemeyi amaçlar. Ancak malın veya ayıbın niteliğiyle bağdaşmayan durumlarda bu karinenin uygulanması ayrıca değerlendirilir.

Ayıplı Malı 30 Gün İçinde Bildirmek Zorunlu mu?

Güncel 6502 sayılı Kanun sisteminde eski mevzuattaki gibi bütün ayıplı mal uyuşmazlıkları için “teslimden itibaren 30 gün içinde bildirim yapılmazsa hak kaybedilir” şeklinde genel bir kural bulunmamaktadır. Ayıplı mal sorumluluğunda temel olarak seçimlik haklar ve zamanaşımı süreleri dikkate alınır. Bu nedenle mevcut sayfanızda bulunan 30 günlük ayıp ihbarına ilişkin eski anlatım kaldırılmalı ve güncel 6502 sistemi esas alınmalıdır.

Ayıplı Malda Zamanaşımı Ne Kadar?

Diğer kanunlarda veya sözleşmede daha uzun süre öngörülmemişse ayıplı maldan doğan sorumluluk malın tüketiciye tesliminden itibaren iki yıl zamanaşımına tabidir. Konut veya tatil amaçlı taşınmazlarda bu süre teslim tarihinden itibaren beş yıldır. İkinci el ürünlerde satıcının ayıptan sorumluluğu kural olarak bir yıldan, ikinci el konut veya tatil amaçlı taşınmazlarda ise üç yıldan az olamaz. Ayıp ağır kusur veya hileyle gizlenmişse zamanaşımı hükümleri uygulanmaz.

Ayıplı Hizmet Nedir?

Ayıplı hizmet, sözleşmede kararlaştırılan sürede başlamayan veya sözleşmede, reklamda ya da tanıtımda vaat edilen özellikleri taşımayan ve tüketicinin hizmetten makul olarak beklediği faydayı azaltan hizmettir. Özel kurs, tamir servisi, güzellik merkezi, spor salonu, organizasyon, turizm veya başka bir hizmetin vaat edilen standartta sunulmaması ayıplı hizmet uyuşmazlığı yaratabilir. Burada da yalnız hizmetin hiç verilmemesi değil, eksik veya sözleşmeye aykırı verilmesi önemlidir.

Ayıplı Hizmette Tüketicinin Hakları Nelerdir?

Ayıplı hizmet durumunda tüketici hizmetin yeniden görülmesini, ücretsiz onarım veya düzeltme yapılmasını, ayıp oranında bedelden indirim veya şartları varsa sözleşmeden dönmeyi talep edebilir; ayrıca seçimlik haklarla birlikte şartları oluşmuşsa zararının tazminini de isteyebilir. Hangi hakkın daha uygun olduğu hizmetin niteliğine ve sözleşmeye aykırılığın giderilebilir olup olmadığına göre değerlendirilmelidir.

İnternetten Alınan Üründe Cayma Hakkı Kaç Gündür?

Mesafeli sözleşmelerde tüketici kural olarak 14 gün içinde herhangi bir gerekçe göstermeden ve cezai şart ödemeden cayma hakkına sahiptir. Mal satışlarında süre kural olarak malın teslim alındığı tarihten, hizmet sözleşmelerinde ise sözleşmenin kurulduğu tarihten itibaren işler; tüketici mal teslim edilmeden önce de cayma hakkını kullanabilir. Cayma hakkı konusunda tüketici gerektiği gibi bilgilendirilmemişse 14 günlük normal süreyle bağlı olmayabilir ve mevzuattaki daha uzun koruma süresi gündeme gelebilir.

İnternetten Aldığım Ürünü İade Ettim, Para Geri Ödenmezse Ne Yapabilirim?

Cayma hakkının usulüne uygun kullanılması halinde satıcı veya sağlayıcının mevzuattaki süre içinde bedel iadesini gerçekleştirmesi gerekir. Güncel Ticaret Bakanlığı rehberinde satıcı veya sağlayıcının cayma halinde teslimat masrafları dahil tahsil edilen ödemeleri 14 gün içinde iade etmesi gerektiği açıklanmaktadır. Ödeme yapılmazsa alışveriş bedeline göre Tüketici Hakem Heyetine veya mahkeme yoluna başvurulabilir ve cayma bildirimi, sipariş kaydı, kargo teslimi ve ödeme belgelerinin saklanması önemlidir.

İnternet Alışverişlerinde Her Ürün 14 Gün İçinde İade Edilebilir mi?

Hayır. Mesafeli sözleşmelerde cayma hakkının kanunda ve yönetmelikte bazı istisnaları bulunmaktadır; tüketicinin kişisel ihtiyaçlarına göre hazırlanan ürünler veya niteliği gereği belirli istisna kapsamına giren mal ve hizmetlerde cayma hakkı bulunmayabilir. Bu nedenle “internetten alınan her şey 14 gün içinde gerekçesiz iade edilir” şeklindeki genel bilgi doğru değildir. Bununla birlikte satıcının sırf kendi mağaza politikasıyla kanuni cayma hakkını daraltması mümkün değildir.

Ayıplı Sıfır Araçta Tüketicinin Hakları Nelerdir?

Tüketici sıfatıyla satın alınan sıfır araçta üretim, mekanik, elektronik veya sözleşmeye aykırılık niteliğinde önemli bir ayıp ortaya çıkarsa ayıplı mala ilişkin seçimlik haklar gündeme gelebilir. Sorunun niteliğine göre ücretsiz onarım, ayıpsız misliyle değişim, bedel indirimi veya sözleşmeden dönme talep edilebilir; ancak aracın kullanım süresi, ayıbın ağırlığı, onarım geçmişi ve seçimlik hakkın orantılılığı somut olayda değerlendirilir. Araç uyuşmazlıklarında servis kayıtları, arıza kayıtları, ekspertiz ve yazılı başvurular özellikle önemlidir.

İkinci El Araç Tüketici Hukukuna Girer mi?

İkinci el araç satışı her durumda tüketici işlemi değildir. Satıcı ticari veya mesleki amaçla araç satan bir galeri veya şirket, alıcı ise kişisel amaçla hareket eden tüketiciyse 6502 sayılı Kanun gündeme gelebilir. Buna karşılık iki gerçek kişinin kendi araçlarını ticari amaç taşımadan birbirlerine satması her zaman tüketici işlemi sayılmaz ve genel borçlar hukuku hükümleri uygulanabilir. Bu nedenle ayıplı ikinci el araç uyuşmazlığında ilk belirlenmesi gereken konulardan biri tarafların hukuki sıfatıdır.

Ayıplı Konut Tüketici Hukukuna Girer mi?

Ticari veya mesleki amaçla konut satan müteahhit veya şirketten kişisel kullanım amacıyla satın alınan konutta ayıp bulunması tüketici uyuşmazlığı oluşturabilir. Eksik metrekare, su yalıtımı, ortak alan, tesisat, proje veya vaat edilen teknik özelliklere ilişkin sorunlar somut olaya göre ayıplı mal hükümlerinin uygulanmasına neden olabilir. Konut ve tatil amaçlı taşınmazlarda ayıplı mal sorumluluğunun temel zamanaşımı süresi teslimden itibaren beş yıl olduğundan bu alan sıradan taşınır mallardan ayrı değerlendirilmelidir.

Banka ve Kredi Kartı Uyuşmazlıkları Tüketici Hukukuna Girer mi?

Tüketici kredisi, kredi kartı, bireysel bankacılık hizmetleri ve benzeri işlemler tüketici hukukunun uygulama alanına girebilir. Haksız ücret, kredi masrafı, kart işlemleri veya tüketici kredisi sözleşmesinden doğan uyuşmazlıklarda sözleşme ve ücretin kanuni dayanağı incelenir. Ancak ticari kredi kullanan bir şirket veya tacirin aynı hükümlerden tüketici sıfatıyla yararlanması mümkün olmayabilir; işlemin bireysel ve tüketici amaçlı olup olmadığı önemlidir.

Telefon, İnternet ve Abonelik Uyuşmazlıklarında Ne Yapılabilir?

Telefon, internet, televizyon veya diğer abonelik hizmetlerinde taahhüt, fesih, erken iptal bedeli, hizmetin hiç veya eksik sunulması ve haksız faturalandırma gibi uyuşmazlıklar tüketici hukukuna konu olabilir. Sözleşmenin kurulma biçimi, taahhüt süresi, hizmetin gerçekten sağlanıp sağlanmadığı ve tüketiciye önceden verilen bilgiler değerlendirilir; uyuşmazlık bedeli 2026 yılı Hakem Heyeti sınırının altındaysa Tüketici Hakem Heyetine başvuru gündeme gelir.

Garanti Süresi İçinde Ürün Sürekli Arızalanırsa Ne Yapılabilir?

Garanti süresi içinde sürekli arızalanan bir üründe yalnız aynı tamirin tekrar tekrar yapılması her durumda tüketicinin tek seçeneği değildir. Ayıbın niteliği ve önceki onarımlara göre ayıplı maldaki seçimlik hakların kullanılması gündeme gelebilir. Servis fişleri, ürünün serviste kaldığı süre ve aynı arızanın tekrar edip etmediği özellikle önemlidir; bu nedenle servis belgelerinin kaybedilmemesi gerekir.

Satıcı “Üreticiye Git” Diyebilir mi?

Tüketicinin hangi kişiye başvurabileceği kullanılan seçimlik hakka göre değişir. Ticaret Bakanlığı rehberine göre ücretsiz onarım veya ayıpsız misli ile değiştirme hakları üretici ve ithalatçıya karşı da kullanılabilir ve bu hakların yerine getirilmesinde satıcı, üretici ve ithalatçı belirli şartlarda müteselsilen sorumlu olabilir. Bu nedenle satıcının her olayda “biz sorumlu değiliz, üreticiyle görüşün” demesi kanuni sorumluluğu ortadan kaldırmaz.

Tüketici Uyuşmazlığında Hangi Belgeler Saklanmalıdır?

Fatura veya satış belgesi, sözleşme, sipariş ekran görüntüleri, banka veya kredi kartı ödeme kayıtları, servis ve garanti belgeleri, teslim tutanağı, e-posta ve mesaj yazışmaları, satıcıya gönderilen ihtar veya başvurular ve ürünün ayıbını gösteren fotoğraf ya da videolar uyuşmazlıkta önemli olabilir. İnternet alışverişinde cayma bildiriminin hangi tarihte yapıldığının ve ürünün hangi tarihte kargoya verildiğinin ispatlanabilir olması da önem taşır. Başvurunun başarısı yalnız haklı olunduğunu söylemeye değil, uyuşmazlığın belgelerle açıklanabilmesine bağlıdır.

Tüketici Hakem Heyeti Avukatla Takip Edilebilir mi?

Evet. Hakem Heyeti başvurusu tüketicinin kendisi tarafından yapılabileceği gibi avukat aracılığıyla da gerçekleştirilebilir. Ancak Hakem Heyeti aşamasında avukat tutmak zorunlu değildir ve heyet tarafından vekâlet ücretine hükmedilmez. Uyuşmazlığın hukuki niteliğinin belirlenmesi, doğru seçimlik hakkın talep edilmesi veya teknik rapor gerektiren yüksek değerli ayıplı mal uyuşmazlıklarında profesyonel hukuki değerlendirme tercih edilebilir.

Tüketici Avukatı Ne Yapar?

Tüketici hukuku avukatı öncelikle uyuşmazlığın 6502 sayılı Kanun kapsamına girip girmediğini ve Hakem Heyeti mi yoksa mahkeme yolunun mı kullanılacağını belirler; ayıplı mal veya hizmette hangi seçimlik hakkın daha uygun olduğunu değerlendirir, ihtar ve başvuruları hazırlar, arabuluculuk ve dava sürecini yürütür, Hakem Heyeti kararına itiraz edilmesi gerekiyorsa süresini takip eder ve teknik uyuşmazlıklarda bilirkişi incelemesine ilişkin itirazları hukuki çerçevede sunar. Avukatın rolü sonuç garantisi vermek değil, doğru hukuki yolun ve talebin somut dosyaya uygun kurulmasını sağlamaktır.

Ankara’da Tüketici Mahkemesi Süreci Nasıl İşler?

Uyuşmazlık değeri 186.000 TL ve üzerinde olduğunda veya kanunen Hakem Heyetinin görev alanına girmeyen bir tüketici uyuşmazlığı bulunduğunda mahkeme süreci gündeme gelebilir. Dava şartı arabuluculuğa tabi dosyalarda önce arabuluculuk tamamlanmalı, anlaşma sağlanamazsa Tüketici Mahkemesinde dava açılmalıdır. Mahkeme dosyanın niteliğine göre tarafların belgelerini inceler, gerektiğinde bilirkişi raporu alır ve ürün veya hizmetin ayıplı olup olmadığını, tüketicinin kullandığı seçimlik hakkın şartlarını ve varsa zarar miktarını değerlendirir.

Tüketici Mahkemesinde Bilirkişi İncelemesi Yapılır mı?

Özellikle araç, elektronik ürün, makine, konut, tadilat veya teknik hizmet uyuşmazlıklarında ayıbın niteliğinin ve ekonomik etkisinin belirlenmesi uzmanlık gerektirebilir. Bu durumda mahkeme bilirkişi incelemesine başvurabilir. Bilirkişi raporu hâkimi otomatik olarak bağlamaz ve taraflar rapordaki teknik veya hukuki hatalara karşı itirazlarını sunabilir. Ayıbın teslim tarihinde mevcut olup olmadığı, onarımla giderilip giderilemeyeceği ve seçimlik hakkın orantılı olup olmadığı bu raporların önemli konuları arasında yer alabilir.

Tüketici Davalarında Avukat Zorunlu mu?

Hayır. Tüketici Hakem Heyeti, arabuluculuk veya Tüketici Mahkemesi süreçlerinde avukatla temsil genel olarak zorunlu değildir. Ancak özellikle yüksek değerli araç veya konut uyuşmazlıkları, karmaşık banka sözleşmeleri, birden fazla satıcı–üretici–ithalatçının bulunduğu dosyalar veya Hakem Heyeti kararına karşı açılacak itiraz davalarında talep ve delillerin doğru kurulması önem taşıyabilir.

Tüketici Davası Ne Kadar Sürer?

Bütün tüketici uyuşmazlıkları için geçerli tek bir süre vermek mümkün değildir. Hakem Heyeti süreci ile Tüketici Mahkemesindeki dava aynı uzunlukta değildir; mahkemenin iş yükü, bilirkişi incelemesi, teknik raporlar, taraf sayısı ve deliller toplam süreyi etkileyebilir. Bu nedenle “tüketici davası kesin üç ayda sonuçlanır” gibi süre garantileri verilmemelidir.

Ankara Tüketici Uyuşmazlıklarında En Sık Yapılan Hatalar Nelerdir?

En sık karşılaşılan hatalar parasal sınıra bakılmadan doğrudan mahkemeye gitmek, 186.000 TL’nin altındaki uyuşmazlıkta Hakem Heyetini atlamak, ayıplı maldaki dört seçimlik hakkın hangisinin kullanıldığını açıkça belirtmemek, eski 30 günlük ayıp ihbar kuralının hâlâ geçerli olduğunu sanmak, ilk altı aylık ispat karinesini bilmemek, internet alışverişinde cayma bildirimini ispatlayamamak, servis belgelerini saklamamak ve Hakem Heyeti kararına karşı itiraz süresini kaçırmaktır. Güncel sistemde doğru merci, doğru seçimlik hak ve başvuru süresi tüketici uyuşmazlığının üç temel unsurudur.

Tüketici Hakları Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

2026 Tüketici Hakem Heyeti sınırı ne kadar?

2026 yılında değeri 186.000 TL’nin altında bulunan tüketici uyuşmazlıklarında Tüketici Hakem Heyetine başvuru yapılması gerekir. 186.000 TL ve üzerindeki uyuşmazlıklar Hakem Heyetinin görev alanı dışındadır.

Tüketici Mahkemesine doğrudan dava açabilir miyim?

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin parasal görev alanındaysa doğrudan Tüketici Mahkemesine gidilemez. Hakem Heyetinin görev alanı dışındaki birçok tüketici uyuşmazlığında ise önce dava şartı arabuluculuk sürecinin tamamlanması gerekir.

Hakem Heyeti başvurusu e-Devlet’ten yapılabilir mi?

Evet. e-Devlet üzerinden TÜBİS kullanılarak elektronik başvuru yapılabilir ve dosyanın aşamaları takip edilebilir.

Ayıplı malda hangi haklarım var?

Tüketici sözleşmeden dönme, bedelden indirim, ücretsiz onarım veya mümkünse ayıpsız misliyle değişim haklarından birini kullanabilir.

Ayıbı 30 gün içinde bildirmezsem hakkım biter mi?

Güncel 6502 sayılı Kanun sisteminde bütün ayıplı mallar için genel bir 30 günlük ihbar şartı bulunmamaktadır; seçimlik haklar ve zamanaşımı hükümleri esas alınmalıdır.

İlk 6 ay içinde arızalanan üründe ispat yükü kimde?

Teslimden itibaren ilk altı ayda ortaya çıkan ayıbın teslim tarihinde var olduğu kabul edilir ve malın ayıplı olmadığını ispat yükü satıcıya aittir.

İnternetten alınan ürün kaç gün içinde iade edilebilir?

Mesafeli sözleşmelerde kural olarak 14 günlük cayma hakkı vardır; ancak kanuni istisnalar ayrıca dikkate alınmalıdır.

Tüketici Hakem Heyeti kararına ne kadar sürede itiraz edilir?

Güncel Ticaret Bakanlığı bilgilendirmesine göre kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde Tüketici Mahkemesine itiraz edilebilir.

Hakem Heyeti kararına itiraz etmek kararı otomatik durdurur mu?

Hayır. İtiraz kararın icrasını kendiliğinden durdurmaz; talep üzerine hâkim tedbir yoluyla icranın durdurulmasına karar verebilir.

Ayıplı konutta zamanaşımı ne kadardır?

Konut veya tatil amaçlı taşınmazlarda ayıplı maldan doğan sorumluluk kural olarak teslimden itibaren beş yıllık zamanaşımına tabidir.

Avukat olmadan Tüketici Hakem Heyetine başvurabilir miyim?

Evet. Tüketici kendisi başvuru yapabilir; avukat zorunlu değildir.

Ankara’da Tüketici Uyuşmazlığında İlk Olarak Ne Yapılmalı?

Tüketici uyuşmazlığı yaşandığında önce fatura, sözleşme, ödeme kaydı, garanti veya servis belgeleri ile satıcıyla yapılan yazışmalar toplanmalı ve sorun ayıplı mal, ayıplı hizmet, cayma hakkı, banka, abonelik veya başka bir tüketici işlemi olarak doğru nitelendirilmelidir. Daha sonra uyuşmazlığın 2026 yılı için 186.000 TL’nin altında mı üzerinde mi olduğu belirlenmeli; sınırın altındaki dosyalarda Tüketici Hakem Heyeti, üzerindeki uyuşmazlıklarda ise şartlarına göre arabuluculuk ve Tüketici Mahkemesi yolu değerlendirilmelidir. Ayıplı malda tüketici hangi seçimlik hakkı istediğini açıkça belirlemeli, internet alışverişinde cayma bildirimi ve kargo kayıtlarını saklamalı ve Hakem Heyeti kararı verilmişse itiraz süresini kaçırmamalıdır. Tüketici işlemlerinin niteliğine ilişkin diğer dava ve tazminat yolları için Tazminat Davası Nasıl Açılır? başlıklı rehberimizi; tüketici uyuşmazlığı icra aşamasına taşınmışsa İcra Takibine İtiraz Nasıl Yapılır? ve Haksız İcra Takibi Nasıl Durdurulur? başlıklı içeriklerimizi inceleyebilirsiniz.

Av. İlkay Uyar Kaba – Ankara

Son Güncelleme: 25 Eylül 2026

Bu içerik genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Tüketici Hakem Heyeti veya Tüketici Mahkemesi seçimi, başvurulacak merci, arabuluculuk zorunluluğu, seçimlik haklar ve süreler uyuşmazlığın türü, değeri ve tarafların hukuki sıfatına göre somut olayda ayrıca değerlendirilmelidir.