Tanıma ve tenfiz davalarında yetkili ve görevli mahkemeler, kişilerin ikametlerinin yer aldığı bölgede bulunan Aile Mahkemeleri ya da Asliye Hukuk Mahkemeleri olacaktır. Aile Mahkemeleri artık her bölgede bulunmaktadır. Kişilerin eğer Türkiye’de bir ikamet adresleri yoksa, yetkili mahkeme İstanbul, İzmir ya da Ankara olarak tercih edilebilir.

Tanıma ve Tenfiz Kavramları Nasıl Açıklanır? 

Tanıma ve tenfiz, verilmiş olan bir mahkeme kararının yalnızca verilmiş olduğu ülkede hüküm doğuruyor olması nedeniyle açılması gereken davalardır. Bir kararın bir başka yargı sisteminde icrası, devletin bunu dava ile sonuçlandırması ve incelemesi durumu haricinde söz konusu olamaz. Bu devletlerin yargı bağımsızlığına aykırıdır. Tanıma ve tenfiz farkı, verilen kararın içeriğinde ortaya çıkar. Yalnızca tanıma davası, söz konusu karar icra organlarının hareketine sebep olmuyorsa açılır. Tenfiz, kararın icra gerektirmesi üzerine açılacaktır.

Tanıma Tenfiz Davası Görevli Mahkeme ve Temel Şartlar

Yabancı mahkeme kararlarının tanınması, Uluslararası Özel Hukuk konusunu ilgilendirir. Bu dahilde bir takım hükümler bulunur. Bunlardan şu şekilde bahsederiz;

• Yabancı mahkeme tarafından verilmiş bir karar söz konusu olmalıdır.
• Söz konusu karar hukuk davalarını ilgilendirmelidir.
• Karar öncelikle kesin olmalıdır.
• Tenfizde, kararın verildiği ülke ve Türkiye arasında karşılıklılık olmalıdır. Tanımada böyle bir şart söz konusu değildir.
• Yabancı mahkemede verilmiş olan karar kamu düzenine aykırı olmamalıdır.

Tanıma ve Tenfiz Davaları Açılmadığında Oluşabilecek Durumlar

Yurtdışında boşanmış olan kişiler, hala evli gözükmeye devam ettiklerinde, yasal mirasçılık statüleri de devam ediyor olacaktır. Kişiler, evli görünüyor olmalarının ilerleyen zamanlarda ne gibi bir problem yaratacağını göz önünde bulundurmalıdır. Evli oldukları halde, taraflardan birinin hayatını kaybetmesi durumunda yasal süreç, yurtdışında boşanılmış olunduğunu dikkate almayacaktır.

Tanıma ve Tenfiz Davalarında Yasal Süreç Nedir?

Dava Türkiye’de açılır. Tanıma tenfiz davası görevli mahkeme Aile Mahkemeleri’dir. Davanın açılması için önce kesinleşmiş bir karar bulunmalıdır. Tanıma tenfiz davaları, diğer eşe karşı açılacaktır. Dava sürecini tamamen vekalet sahibi olan bir avukat yürütebilir, kişiyi mahkemede temsil edebilir. Bu durumda kişiler kendileri mahkemede bulunmak durumunda kalmazlar. Tanıma ve tenfiz davalarında tebligat dava açılması sonrasında diğer eşin verilen adresine gönderilir. Davalar adli tatillerde de görülebildiklerinden, süreç sağlıklı ilerletildiğinde 1 ay içerisinde çözümlenir.

Tanıma Tenfiz Davası Görevli Mahkeme, Türk hukuk sistemi içerisinde tanınma ve tenfiz davaları İzmir, Ankara ve İstanbul’da bulunan aile mahkemelerine gerekli evraklar ve dilekçe ile gidilerek açılır.

Tanınma ve Tenfiz Davaları İçin Gerekli Belgeler Nelerdir?

Tanınma ve tenfiz davası yurtdışında boşanmış bireylerin vatandaşı olduğu ülkenin hukuk sistemi içerisinde yurtdışındaki boşanma davalarının kabulü ve hüküm ve sonuçlarının kabulü için açılan davalardır. Bu davalar sonucu hakim yurtdışındaki boşanma davasını Türk hukuk sistemi içinde geçerli olduğunu kabul etmez ise bireyler vatandaşı olduğu ülke içerisinde halen evli konumda gözükürler ve ona göre sınırlamalar ile karşılaşırlar. Örneğin; biri ile evlenemezler.

Tanınma ve Tenfiz Davalarının Açılabilmesi İçin Gerekli Evraklar Nelerdir?

• Yabancı bir hukuk sistemi içerisinde boşanan çiftlerin boşandıklarını ifade eden boşanma davası kararının aslı. Bu belge çiftlerin yurtdışında boşanmış olduklarını ve hukuken aslında bir birlikteliklerinin kalmadığını ve bunun da ülkesince yani Türk hukuk sistemince tanınması gerektiğini ifade eden bir belge ve kanıttır.
• Yabancı mahkemenin boşanma kararının kesinleşmiş olduğunu ifade eden belge, şerh ve apostille gereklidir. Apostille uluslar arası hukuk sisteminde kabul edilen bir sistem olup , Lahey konferansında oluşturulmuş daha doğrusu konferanstaki devletlerce benimsenmiş bir sistemdir. Bu sistem bir belgenin gerçekliğinin bir başka devletçe kanuni yollardan kabul edildiğini, tasdiklendiğini ifade eden bir belge türüdür.
• Tarafların pasaport ve nüfus cüzdanları fotokopisi
• Yabancı mahkemece verilmiş kararın yeminli bir tercüman tarafından tercüme edilerek noterin veya konsolosluğun bu tercüme edilen kararı onaylaması
• Avukata verilecek olan boşanma vekaletnamesi ve yurtdışında verilmiş boşanma kararına ilişkin tanıma ve tenfiz davası açma yetkisi.

Özel olarak neden bir yetki verildiğini ifade etmek gerekirse şunları söyleyebiliriz: özel hukuk sistemi içerisinde avukata verilen vekaletname ile bireyler birçok hukuki ilişkilerini avukatları aracılığı ile yürütebilmektedirler veya avukat kendileri müvekkilleri adına yürütebilmektedir. Fakat bazı durumlarda bizatihi müvekkilin özel izni gerekir bu da müvekkilin kesin iradesinin bir sonucu olduğunun bir yandan kanıtıdır aslında. Kanun koyucu bu özel yetkilendirme ile aslında müvekkili korumaktadır. Biz özle yetkilendirmeyi özellikle Ticaret Hukuku alanında görmekteyiz. (Tanıma Tenfiz Davası Görevli Mahkeme)

Tanınma ve Tenfiz Davası Nedir? – Tanıma Tenfiz Davası Görevli Mahkeme

Tanınma ve tenfiz davası yurtdışında boşanan çiftlerin Türk hukuk sistemi içerisindeki boşanma davası sürecini geçirmeden boşanmış sayılabileceklerini ifade eden yani yabancı mahkemenin verdiği boşanma kararının Türk yerel mahkemeleri tarafından tanınmasını ve çiftlerin boşandığının öngören davaya tanınma davası denir. Tenfiz davası ise çiftlerin boşanma davası sonucunda bitirdikleri evlilik birliğinin ortaya çıkardığı hüküm ve sonuçların Türk hukuk sistemince yeniden yargıya taşınmamasını yani yabancı mahkemede kabul edilen velayet, miras ve buna benzer hususların kabulünü ve icra edilebilirliğini sağlayan dava türüdür. Bu davalar Milletlerarası Özel hukuk sistemi içerisinde değerlendirilirler.

Tanıma Tenfiz Davası Görevli Mahkeme

Şimdi kısaca tanımladığımız tanınma ve tenfiz davasını bir örnek kapsamında anlatmaya çalışalım.

Kanun koyucunun boşanma davasını kabul ettiği ülkelerden biri olan İngiltere’yi ele alarak örneğe başlayalım. İngiltere’de yaşamakta olan Türk vatandaşı çiftler Anglo Sakson hukuk sistemi altında hukuki yollardan evlilik birliğini sonlandırmışlardır.  Ve İngiltere’nin verdiği hükümler çerçevesinde velayet annede kalmış, mal bölüşümü gerçekleştirilmiş, erkek eşe kadın eşe ödemesi için bir tazminat yüklenmiş ve her ay Türk hukuk sistemi içerisindeki tabiri ile yoksulluk nafakası ve iştirak nafakası hükmedilmiştir. Boşanmış çift belirli birtakım nedenlerden dolayı vatanları Türkiye’ye dönmek zorunda kamışlardır. Erkek yeniden evlenmek isteyince bireyin bir başkası ile evlilik birliği içerisinde olduğu ifade edilmiş ve evlenmesine engel teşkil eden bu durum nedeni ile birey evlenememiştir.

Somut olayımızdaki ana sorun birbirinden farklı hukuk sistemi altında ilerleyen ülkelerin birbirlerinin gerçekleştirmiş olduğu hukuki işlemleri kabul etmemesidir. Çiftler Türk hukuk sistemi içerisinde halen evli gözükmelerinden dolayı bayan eş erkek eşin nafaka ve tazminat ödemediği takdirde bu konuyu dava edemeyecek ve somut olayda da görüldüğü üzere bu çiftten bir taraf yeniden evlenmek istediğinde evlenme engeli ortaya çıkacaktır. Çiftler bu sorunlar ile karşılaşmamak için tanınma ve tenfiz davası açacaklardır. Bu davayı Ankara, İstanbul veya İzmir aile mahkemelerinden birinde açtıkları zaman ve tanınma ve tenfiz davası sonuçlandığında artık bireyler nasıl İngiltere’de evlilik birliğini sonlandırmış yani boşanmış gözüküyorlardı ise Türk hukuk sistemi içerisinde de öyle gözükeceklerdir. (Tanıma Tenfiz Davası Görevli Mahkeme)

Makalemizde Çekişmeli Boşanma Davası Ne Kadar Sürer? konusu yer almıştır. Diğer bilgilendirici makaleler için Ankara Avukat ve Tanıma ve Tenfiz Avukatı sayfalarını ziyaret edebilirsiniz.

Kişinin Türkiye’de bir ikamet adresi yoksa, tanıma tenfiz davasında yetkili mahkeme, İzmir, İstanbul ve Ankara olarak belirlenir.

Tanıma ve Tenfiz Davasında Yetkili Mahkeme Neresidir?

Tanıma ve tenfiz davalarının açılabilmesi için gereken şartlar şu şekildedir;

• Karar yabancı bir mahkemede alınmış olmalıdır.
• Karar kesinleşmiş bir vaziyette olmalıdır.
• Verilmiş olan hüküm, açıkça kamu düzenine aykırı olmamalıdır.

Verilmiş olan kararın doğruluğu mahkemede tartışılmayacaktır ancak, karar kamu hukukuna son derece aykırıysa, tanınması ve tenfizi mümkün olmayacaktır.

Örnekle, bir boşanma davası sonucu, yabancı mahkeme çocukların velayetini babaya vermişse, açılan tenfiz davasında, çocukların velayetinin babaya verilmiş olmasının etikliği sorgulanmayacaktır.

Bu karar yabancı mahkeme tarafından yargılanmış ve uygun görülmüştür. Türkiye Cumhuriyeti hukuk kurallarına aykırı olan bir kararın tanınması ve tenfizi yapılamaz.

Tanıma ve Tenfiz Davaları Neden Açılır?

Tanıma, yabancı mahkemede alınmış olan bir kararın, Türkiye mahkemelerinde tanınmasıdır. Eğer alınan hükmün sonucunda icra da gerekiyorsa, bu durumda tenfiz davası açılacaktır.

Boşanma durumunun tanınması için, yalnızca tanıma davası açıyor olmak yeterlidir. Boşanma sonucunda nafaka ile ilgili hükümler bulunmaktaysa tenfiz davası da açılır.

Tanıma ve Tenfiz Davalarını Açmak Zorunlu mudur?

Tanıma ve tenfiz davalarını açmak ile alakalı bir zorunluluk bulunmaz ancak, bu davaların açılması dolaylı yoldan kişiye zarar veriyor olabilecektir.

Örnekle, kişi eğer yurt dışında boşanmışsa fakat Türkiye’de medeni durumu hala evli ise, daha sonra evlenmek istediğinde, medeni durumunun bekar olduğuna ilşkin belgeyi edinemeyecektir çünkü kayıtlarda hala evlidir.

Üstelik, karşı tarafın izi kaybedilmişse, tanıma tenfiz davasında tebligat yapılamayacağından, süreç can sıkıcı bir hale dönüşebilir. Bu nedenle tanıma ve tenfiz davalarını bir an önce açmak ve sonuçlandırmak gerekecektir.

Tanıma ve Tenfiz Davalarında Zaman Aşımı Nedir?

Kararın alındığı yabancı mahkeme, durum ile alakalı bir zaman aşımı süresi ön görmemiş ise, Türk Hukuk’una göre zaman aşımı süresi göz önünde bulundurulur. Eğer, alınan karar ile alakalı bir zaman aşımı süresi ön görülmüşse, Türkiye’de kararın tenfizi uygulanamaz.

İlamlar Türk Hukuku’nda 10 yılda zaman aşımına uğrar ancak, burada önemli olan kararın Türk Hukuku’na göre mi yoksa kararın alındığı ülkenin hukukuna göre mi değerlendirileceğidir. Yine de tanıma ve tenfiz davası zaman aşımı süresi yoktur.

Tanıma ve Tenfiz Davasında Hakkında Merak Edilen Sorular Ve Cevaplar

Yurtdışında Evlendim Nasıl Boşanırım?

Türkiye’de Almanya, Avusturya, Belçika, ABD, Fransa ve daha birçok farklı ülkeye göç eden Türk vatandaşları, gittikleri ülkede yaşantılarına devam ediyor. Ancak evlilik ve boşanma gibi hukuki süreçlerde, Türk vatandaşlarının yurtdışındaki hukuki eylemleri Türkiye’de de tanınacağı anlamına gelmez. Bu konuya iki farklı açıdan yaklaşmak gerekiyor.

Türkiye’de Evlenip Yurtdışında Boşanma Durumu

Eğer kişiler Türkiye’de evlenip, yurt dışında boşanıyorlarsa, Türkiye’deki nüfus kayıtlarında hala evli olarak görüneceklerdir. Yabancı bir ülkede alınan boşanma kararının Türkiye’de de geçerli olması evliliğin nüfus kütüğünden silinmesi için tanıma ve tenfiz davası açmak gerekiyor.

Ancak kanunda yapılan son düzenlemeler ile yurt dışında boşanan çiftler veya temsilcileri, bulundukları ülkelerin Türkiye temsilciliklerine giderek kesinleşmiş boşanma kararlarını ibraz ederek, kolayca Türkiye’deki evlilik kayıtlarını kütüklerinden sildiremiyor.

Ancak boşanmış kişiler birlikte gitmedikleri durumlarda hala tanıma ve tenfiz davası açılma zorunluluğu devam ediyor.

Yurt Dışında Evlenip Türkiye’de Boşanma Durumu

“Yurt dışında evlendim nasıl boşanırım” sorusunun yanıtı ise daha farklıdır. Bu durumda ise yurt dışında evlenen Türk vatandaşlarının, yaptıkları evliliklerini Türkiye’ye bildirip bildirmediğine bakılır.

Eğer Türkiye’ye bildirilmediyse, yurt dışındaki evlilik Türkiye’de geçerli olmayacağı için boşanma kararını da Türkiye’de tanınması diye bir durum söz konusu olmayacaktır.

Yurt dışında evlenenlerin ilk aşamadan evliliklerini Türkiye’ye bildirmeleri, sonrasında ise boşanma kararına ilişkin tanıma ve tenfiz davası açmaları gerekir.

Tanıma ve Tenfiz Davasında Yetkili Mahkeme

Tanıma ve tenfiz davası yurt dışında alınan karar için Türkiye de dava açması gerekiyorsa, dava açan kişilerin Türkiye’de adresi ilk yetkili mahkemedir. Bu adres yoksa eskiden ikamet ettiği adrese bakılır. Eğer bu adreste sistemlerde kayıtlı değilse Tanıma ve Tenfiz davasında Özel Yetkili kılınan Ankara İzmir ve İstanbul illerinde bulunan mahkemeler görevlidir.

Tanıma ve tenfiz davasında yetkiye itiraz edilmektedir. İtiraz ilk dava dilekçesinin tebliğ edildiği zamandır.

Örneğin Almanya yaşayan ve orada ikamet eden boşanmış eşlerin Türkiye de ikametgah adresi yoksa Ankara İzmir ve İstanbul ilinde bulunan Aile mahkemesinde davayı açarak boşanma sonucunu geçerli hale getirebilmektedir.

Makalede Tanıma ve Tenfiz Davasında Yetkili Mahkeme konuları işlenmiştir. Diğer bilgilendirici makaleler için Ankara Avukat ve Tanıma Ve Tenfiz Davası ve danışma konularında sayfaları ziyaret edebilirsiniz.