Mirasın paylaştırılması aksi bir durum olmadıkça mirasçılar tarafından kararlaştırılır. Fakat ihtilaf çıkması durumunda miras mal paylaşımı davası gündeme gelmektedir.

Miras Taksimi – Paylaşımı Davası Nedir, Nasıl İşler?

Mirasın paylaştırılması davaları taksim davaları olarak adlandırılır. Genelde mirasçı tarafından pay belirtimi yapılmışsa bu oranlar üzerinden taksim yapılmaktadır ancak mirasçılar arasında anlaşmazlık yaşandığında ya da bir mirasçı kendi payını az bulduğunda miras mal paylaşımı davası açabilmektedir.

Miras paylaşımı davası ile mirasçıların miras yani tereke üzerindeki mülkiyetleri sona ermektedir. Dava neticesinde her bir mirasçı için tereke malı oranı belirlenir. Hakim tarafından tereke öncelikli olarak miras paylarına göre paylara ayrılır.

Bu kısım payların oluşturulması olarak adlandırılır. Hakim tarafından tereke malları, mirasçı ya da kök başı sayısınca pay oluşturulmaktadır. Buradaki taksim etme mirasçıların yakınlıklarına ve sosyal durumlarına göre ayarlanmaktadır. Payların hangi mirasçıya verileceğinin tespit edilme aşamasına ise payların tahsisi denilmektedir.

Hakim tarafından yapılan paylaştırma yine mirasçılar arasında ihtilafa sebep olursa dava tekrarlanır ve bu sefer nihai paylaştırma yapılır.

Miras Paylaşımı Nasıl Yapılır?

Miras mal paylaşımı davalarında dikkat edilmesi gereken nokta, bu davanın açılması ile birlikte mirasçının hakkından yararlanmak isteyenleri payları, mevcut durumundan daha aşağıda olacaktır. Çünkü hakim tarafından tüm mirasçılara eşit olarak pay yapılması amaçlanmaktadır.

Örneğin bir kişi mirastan yüzde 40 oranında pay alıyorsa, mal paylaşımı davası neticesinde bu oran aşağıya düşecektir. Elbette daha az pay alanın oranı ise yükselecektir. Bir diğer önemli nokta ise her mirasçı dilediği oranda mirasını pay edebilmektedir. Ancak saklı pay olarak adlandırılan payı ihlal eden mirasçı bu paylaşıma itiraz edebilmektedir. Hakimin ise miras paylaşımında söz söyleme yetkisi miras bırakanın kesin olarak miras paylaşımı yapmaması, mirasçılar arasında paylaşım sözleşmesinin bulunmadığı durumlarda geçerlidir.

Özetle, miras mal paylaşımı davası mirasçının ölümüne istinaden herhangi bir tasarrufta bulunmadığı durumlarda, mirasçıların aralarındaki taksimi gidermek amacıyla açılan davalardır.

Miras Mal Paylaşımı Davası Nasıl Açılır?

Her türlü miras, paylaşım davasına uygundur. Mirasçının ölümüne istinaden herhangi bir tasarrufta bulunmadığı yani kat’i olarak bir mal paylaşımı beyanında bulunmadığı hallerde kendisine az pay düştüğünü düşünen mirasçı tarafından bu dava açılmaktadır.

Dava sürecinin iyi yönetilmesi ve gerekli belgelerin mahkemeye sunulması açısından bir avukat desteği önem kazanmaktadır. Çünkü miras davalarında taraflar anlaşmaya varamadıkları için uzun bir süre dava sonucu beklenmektedir.

Eğer söz konusu miras paylaştırma neticesinde önemli miktarda azalacaksa bu durumda mirasçılardan birisine özgü kılınır. Böylece mal kişi üzerinden satılı ve mirasçılar arasında satış bedeli paylaşılır. Yine mirasçıların istemesi halinde açık arıttırma usulü ile de satış yapılabilmektedir.

Vefat eden kişinin mirasının devlete kalması, özellikle mirasçı bırakmadığı durumlarda gündeme gelir. Aşağıda, mirasın devlete kalma durumu ve ilgili süreçlerle ilgili soruların cevapları detaylandırılmıştır:

Miras Kaç Yıl Sonra Devlete Kalır?

Mirasın devlete kalmasıyla ilgili belirlenmiş bir süre yoktur. Ancak, vefat eden kişinin herhangi bir mirasçı bırakmaması durumunda miras doğrudan devlete geçer. Mirasçıların mirası paylaşmaması, mirasın devlete geçmesine yol açmaz.

Miras Devlete Nasıl Kalır?

Mirasbırakanın birinci, ikinci, üçüncü derece hısımları, evlatlığı ve sağ kalan eşi bulunmuyorsa ve ölüme bağlı bir tasarruf yapılmamışsa mirasın tamamı devlete kalır. Bu durum, mirasbırakanın kanuni ya da atanmış bir mirasçısının olmadığını gösterir.

Miras Ne Kadar Süre Sonra Devlete Kalır?

Bir kişinin atanmış veya yasal bir mirasçısı bulunmaması durumunda, yetkili sulh hukuk mahkemesi bir yıl içinde başvuruları bekler. Bu süre içinde herhangi bir başvuru yapılmaz ve mirasbırakanın yasal mirasçıları tespit edilemezse miras devlete kalır.

Miras Paylaşımı Yasal Süresi Ne Kadardır?

Miras paylaşımı için kesin bir süre sınırlaması yoktur. Mirasçılar, miras ortaklığı devam ettiği müddetçe, yani paylaşım yapılmadıkça, mirasın paylaşılmasını her zaman talep edebilirler. Ancak miras davalarında belirli süreler (1 yıl, 10 yıl ve 20 yıl) gözetilir.

Miras İntikal Edilmezse Ne Olur?

Miras intikal işlemleri, mirasçılar tarafından iki yıl içinde yapılmazsa, Tapu Sicil Müdürlüğü, yetkili Sulh Hukuk Mahkemesinden mirasçılık belgesi alarak mirasçılar adına tescil işlemi gerçekleştirebilir.

Ölen Kişinin Mirası Devlete Kalır mı?

Türk Medeni Kanunu’nun 501. maddesine göre, mirasçı bırakmadan ölen kişinin mirası doğrudan Devlete geçer. Bu, bir kişinin vefatı halinde mal varlığının kanuni mirasçılarının bulunmaması veya atanmış mirasçıların olmaması durumunda devletin mirasçı olarak kabul edilmesidir.

Mirasın devlete kalma süreci, hem mirasbırakanın mal varlığının korunması hem de yasal mirasçıların haklarının gözetilmesi açısından önem taşır. Mirasçıların, haklarını korumak ve miras sürecini yönetmek adına yasal süreçleri ve haklarını iyi anlamaları gerekir.

Miras Kaç Yıl Sonra Devlete Kalır?

Miras hukuku kapsamında ele alınan kanun hükümlerine göre miras, miras bırakanın ölümünün ardından kendiliğinden ve derhal mirasçılara geçmektedir. Mirasçılar ve tereke, ölüm anına göre belirlenmektedir.

Ölüm anının bilinmesi miras üzerinde hak sahibi olan yasal ve atanmış mirasçıların belirlenmesi bakımından önem teşkil eden bir konudur.

Örneğin evli bir çiftin trafik kazasında on dakika arayla vefat etmesi durumunda, miras daha sonra vefat eden eşe geçecek ve onun ardından bu kişinin yasal ve atanmış mirasçılarına geçecektir.

Miras Kaç Yıl Sonra Devlete Kalır?

Mirasın intikal süreci, vefat eden kişilerin arkasında bırakmış olduğu mallar üzerinde hakkı olan kişilere eşit oranda dağıtılmasını ele almaktadır.

Yasal ve hukuki anlamda mirasçıları yakından ilgilendiren pek çok madde Türk Medeni Kanunu’nun hükümlerinde ele alınmaktadır.

Örneğin madde 495’te miras bırakanın birinci derece mirasçıları, alt soyu olarak ifade edilmektedir. Bunun yanı sıra kız ve erkek olması fark etmeksizin çocukların miras üzerinde eşit hak sahibi olduğu belirtilmiştir.

Miras Ne Zaman Devlete Kalır?

Miras bırakanın, mirası üzerinde ikinci zümre olarak anne ve baba gibi miras bırakanın üst soyu devreye girmektedir. Eşit olarak oran verilen anne ve babanın miras üzerindeki payı da alt soyu yani çocukları ya da torunları olmayan miras bırakanın vefatı durumunda gündeme gelmektedir.

Mirasın intikalinde bir diğer zümre ele alındığında halefiyet yoluyla alt soyların miras üzerinde pay sahibi olması söz konusu olmaktadır. Nitekim miras bırakanın annesi ya da babası sağ değil ise, miras halefiyet yolu ile alt soylara geçmektedir. Eğer bir taraf tamamen sağ değilse, diğer taraf mirasın tümü üzerinde hak sahibidir.

Bir başka deyişle açıklamak gerekirse, anne baba, çocuklar, eş, anne tarafı, baba tarafı, üvey evlatlar, yasal olmayan çocuklar gibi tüm şahısların olmamsı durumunda vefat edenin bıraktığı miras devlete kalmaktadır. Böyle durumlarda miras üzerinde hak sahibi olan kurum devlet olmaktadır.

Türk Medeni Kanunu’nun 501. maddesinde yer alan hükümlere göre miras bırakanın arkasında mirasçı olmaması durumunda, vefat edenin mirası doğrudan devlete intikal etmektedir.

Bu kapsamda eğer vefat eden kişinin az önce belirtmiş olduğumuz gibi üvey ya da öz olması fark etmeksizin bir yakınının olmaması durumda miras devletin hazinesine geçmektedir. Miras hukukunda bağışlama gibi hukuki işlemlerin yapılmaması durumunda da söz konusu miras üzerinde hak sahibi olan kurum devlet olmaktadır.

Mirasçıların Bölüşemediği Miras Devlete Kalır Mı?

Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi 1 No’lu Ek Protokolün 1 inci maddesi kapsamında mülkiyet hakkı ve dolayısıyla miras hakkı güvence altına alınmıştır. Ortada olan miras mallarına (terekenin) ait taşınmaz mallar üzerindeki hak kanunun tabiriyle ayni bir haktır.

Hukuk sistemimizde ayni bir hakkın talep edilmesinde zamanaşımı bulunmamaktadır. Dolayısıyla miras kaç yıl sonra devlete kalır sorusunun yanıtını arayan mirasçıların endişe etmelerine gerek yoktur.

Bu anlamda, kimlerin birer “mirasçı” sayılacağı,  hangi mirasçının terekeden ne payla kazanım sağlayacağı gibi sorular da önem kazanmıştır. Yazımızda, bu gibi temel sorulara yanıt arayacağız.

Türk Miras Hukukunda Kimler Mirasçı Olabilir? | Mirasçı Kimdir? Mirasçı Kime Denir?

Buna göre; bir kişi ölürse, bu kişinin yasal (zorunlu olarak mirasçı olan kişiler yasal mirasçı olarak adlandırılır.) ya da seçimlik (miras bırakanın seçmiş olduğu)  mirasçıları ortada kalan mal varlığı değerlerini yasal olarak bölüşürler. | Mirasçı Kimdir? Mirasçı Kime Denir?

Miras Hukukun Türk Hukukundaki Dayanakları Nedir?

Miras, Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nda bireylere tanınmış en temel haklardan biridir. Anayasa’nın 35.maddesine göre, “herkes, mülkiyet ve miras haklarına sahiptir.”

Bu durumda, ölen kişiye miras bırakan (muris), bölüşülecek olan mal varlığı değerine tereke ve mal varlığı değerinin bölüşümünün yapılacağı ardıl kişilere ise mirasçı veya varis denir. Türk Medeni Kanunu’nun 599.maddesine göre, “mirasçıların tümü, murisin ölümüyle terekeyi bir bütün olarak kanun gereğince” edinirler.

Keza; murisin tüm ayni haklarını, alacak haklarını, diğer mal varlığı haklarını, taşınır ve taşınmazları üzerindeki zilyetliklerini doğrudan doğruya kazanırlar. Elbette, MURİSİN BORÇLARINDAN DA SORUMLUDURLAR. | Mirasçı Kimdir? Mirasçı Kime Denir?

Yasal Mirasçılar ve İradi/Atanmış Mirasçılar

Mirasçılar, kendi aralarında iki kısımda incelenmektedir. : Yasal mirasçılar ve atanmış/iradi mirasçılar.

1. Yasal Mirasçılar: Yasal mirasçı, miras bırakan doğrudan doğruya seçmemiş de olsa “mirasçı” sıfatıyla terekede hak sahibi olan kişilerdir. Asıl olarak inceleyeceğimiz mirasçı türü, yasal mirasçılardır. Aşağıda detaylı olarak incelenmiştir.
2. İradi Mirasçılar: Bunlar, murisin kendi tasarrufuna göre belirleyeceği seçimlik kişilerdir. Bu kişiler, gerçek kişiler olabileceği gibi tüzel kişiler de olabilir. Ancak muris, bir yasal mirasçısı bulunmasına rağmen mirasının tamamını bir iradi mirasçıya bırakamaz.

Çünkü yasal mirasçıların bir “saklı payları” vardır. Yani, muris istese de istemese de yasal mirasçılara bir pay bırakmak zorundadır. | Mirasçı Kimdir? Mirasçı Kime Denir?

Yasal Mirasçılar Kimlerdir?

1. Birinci Dereceden Mirasçılar

Bunlar, miras bırakanın alt soylarıdır. Yani, miras bırakanın kan hısımlığına dayanan, öz çocuklarıdır. Çocuklar; cinsiyet, yaş gibi ayırdımlara tabi tutulmaksızın terekeden EŞİT derecede pay alırlar.

Eğer mirasçı olan çocuklardan biri miras bırakandan daha önce ölürse, onun payını çocuğu alır. Yani, bu durumda miras bırakanın torunu da mirasçı olacaktır.

2. İkinci Dereceden Mirasçılar

Bunlar, miras bırakanın alt soyunun olmadığı durumlarda söz konusu olan mirasçılardır. Miras bırakanın anne ve babası, EŞİT olarak ikinci dereceden mirasçı olarak kabul edilir.

Eğer ikinci dereceden mirasçı olan anne baba, miras bırakandan önce ölmüşse, onların alt soyu terekeden pay sahibi olur.

Yani, miras bırakanın alt soyu olmadığı durumlarda üst soyu olan anne babasının yasal mirasçı olması halinde, eğer üst soy olan anne baba miras bırakandan önce ölürlerse, o anne babanın diğer çocukları terekeden pay sahibi olur. Son tahlilde, miras bırakanın kardeşleri de yasal mirasçı olabilir.

3. Üçüncü Dereceden Mirasçılar

Altsoyu, ana ve babası ve onların altsoyu bulunmayan miras bırakanın mirasçıları, büyük ana ve büyük babalarıdır. Bunlar, eşit olarak mirasçıdırlar. Miras bırakandan önce ölmüş olan büyük ana ve büyük babaların yerlerini, her derecede halefi yet yoluyla kendi alt soyları alır. Sağ kalan eş de üçüncü dereceden mirasçıdır. Aşağıda sağ kalan eşin durumu incelenmiştir:

Eşin Mirastan Alacağı Pay ve “Mahfuz Hisse”

Sağ kalan eş varsa, bu eş de en önemli mirasçılardan biridir.

• Sağ kalan eş, mirası miras bırakanın alt soyu ile bölüşüyorsa, terekenin ¼’ünü;
• Sağ kalan eş, mirası üst soyu ile bölüşüyorsa terekenin yarısını;
• Sağ kalan eş, miras bırakanın büyük ana-babasıyla bölüşüyorsa terekenin ¾’ünü, kendinden başka mirasçı yoksa terekenin tamamını edinir.

Saklı pay oranları ise, aşağıdaki gibidir:

Alt soylar, kanunen kendi paylarına düşen kısmın en az yarısını; üst soylar kanunen kendi paylarına düşen kısmın en az ¼’ünü; sağ kalan eş ise kanunen kendi payına düşen kısmın tamamını SAKLI PAY olarak elinde bulundurur. | Mirasçı Kimdir? Mirasçı Kime Denir?