Menfi Tespit Hakkında Merak Edilen Sorular – İcra Avukat ve Danışma Soru ve Cevaplar

Soru: Menfi Tespit Davası Hangi Yargılama Usulü İle Yürütülür?

Menfi tespit davası yargılama usulü olarak basit yargılama usulüne tabidir. Menfi Tespit davası Asliye hukuk mahkemelerinde yürütülen, normal dava seyrinde işlemektedir. Menfi tespit dava dosyası, alacaklının talep ettiği borcun, borçlu tarafından ödenme zorunluluğunu ortadan kaldırmak amacıyla açılmaktadır.

M. 72/ VIII gereğince, menfi tespit davalarının açılması için yetkili olan mahkemeler; davacının ikamet ettiği bölgede yer alan normal mahkemeler ve icra davasının yürütüldüğü alanda yer alan mahkemelerdir. Menfi tespit davası başvurusunda bulunacak olan kişiler, menfi tespit dava dilekçesini genel hükümlere göre hazırlamak zorundadır. Eğer dava sırasında tazminat ve ihtiyati tedbir alınması da isteniyorsa, davacının bu konulara dilekçede yer vermesi gerekmektedir.

Takip Kararından Önce Menfi Tespit Davasının Açılması

Takip kararı çıkmadan önce açılan menfi tespit davası, icra takibinin başlatılmasına engel olamaz. İcra talebinden önce açılacak olan menfi tespit davası için borçlunun, borcu olmadığının ispatlanmasında bir çıkarı olması gerekmektedir.

Açılan menfi tespit davası, icra kararının çıkmasını engelleyemeyeceği gibi, başlamış olan takip kararının durmasını da sağlamaz. Borçlu kişi, alacak sayılan miktarın en az %15’i olmak kaydıyla bir teminat yatırdığı takdirde, icra takibinin durdurulması amacıyla mahkemeden bir ihtiyati tedbir isteme hakkına sahip olmaktadır.

Menfi Tespit Soru: Menfi Tespit Davası Neden Açılır?

Menfi tespit davasının açılış sebebi, borçlu olarak beyan edilen kişinin, kendisi hakkında başlatılmış ya da başlatılacak olan icra takibini ortadan kaldırarak, üzerinde bulunan borcun aslında olmadığını, mahkeme kararıyla kesinleştirmektir.

Menfi tespit dava dilekçesi davacı tarafından, normal dilekçe kurallarına göre hazırlanmalıdır. Eğer davacı olan kişi, hakkında başlatılan icra takibinin durdurulmasını ve alacaklı olan kişiden tazminat almayı talep ediyorsa, bu maddeleri de dilekçe de beyan etmek durumundadır. Menfi tespit davası sonucunda, haklı olan taraf davacı yani borçlu kişinin hakkında başlatılan icra takibi ortadan kaldırılır, ödemiş olduğu para ya da haczedilmiş malları kendisine geri iade edilir.

Menfi Tespit Davasında Önemli Hususlar

Menfi tespit davasındaki önemli noktalardan bazıları şu şekilde beyan edilmektedir;

• Menfi tespit davasının yürütüldüğü yer, icra takip müdürlükleri değil, kişinin ikamet ettiği yerde bulunan mahkemelerdir. Bu mahkemeler, borcun miktarına göre Asliye hukuk ve Sulh hukuk mahkemeleri olmaktadır.
• İcra takibi başlatılmadan önce dava açılabileceği gibi, icra takibi başladıktan sonra 1 yıl içerisinde de dava açma hakkı bulunmaktadır.
• Menfi tespit davası, açıldığı andan itibaren icra takibini durdurmaz ya da herhangi bir itiraz sebebi olamaz.
• Eğer borçlu kişi davayı kazanırsa, takip durdurulacak ve ortadan kaldırılacaktır.

Soru : Menfi Tespit Davasını Kimler Açabilir?

Menfi tespit davasını açma hakkı, kendisi adına bir icra takibi başlatılmış ya da icra takip talebi bulunan kişilerin, itham edildikleri borcun aslı olmadığını kanıtlamaları ve bu borcun yükümlülüğünden kurtulabilmeleri amacıyla, borçlu olarak nitelendirilen kişilere verilmektedir.

Menfi tespit davası açmak isteyen kişiler, icra takibinden önce bu davayı açacaklarsa kendi ikamet ettikleri bölgeden sorumlu olan genel mahkemelere, icra takibinden sonra açılacak olan davalarda ise, kendi ikamet ettikleri mahkemenin yanında, icra takibinin yürütüldüğü icra müdürlüğünün yer aldığı mahkemeye başvuruda bulunabilirler.

Hakkında beyan edilen borçla alakalı herhangi bir belge bulunmayan kişiler, menfi tespit davası açmak zorunda değillerdir. Kendileri hakkında herhangi bir kanıtlama ve suçlama olmayacağından, icra takibine itiraz edilmesinin ardından, icra takibi ortadan kalkacaktır.

Menfi Tespit Davasında Yetkili Mahkeme

Menfi tespit davalarına bakan mahkemeler, davacının ikamet adresinde ve icra takibinin yürütüldüğü icra müdürlüğünün bulunduğu bölgeden sorumlu olan mahkemelerdir. Menfi tespit davasının yürütülmesi sırasında, genel olarak asliye hukuk mahkemelerine devredilen bu davalar, iddia edilen borcun miktarına göre çeşitli mahkemelere yönlendirilebilmektedir.

Soru: Menfi Tespit Davası Nasıl Açılır?

Menfi tespit davası açılma şekli, iki kısma ayrılmaktadır. İcra takibinden önce ve icra takibinden sonra olmak üzere kategorilere ayrılmış olan menfi tespit davasının açılacağı yer, kategorisine göre belirlenmektedir. Menfi tespit davasının asıl amacı, davacı kişi hakkında beyan edilen borcun asılsız olduğunu kanıtlamak ve davacının haksız yere alınmış ya da alınmak üzere olan parasını korumaya almaktır.

Menfi tespit davası dilekçesini, normal kriterlerde hazırlayan kişi, eğer tazminat ve icra takibinin durdurulması gibi taleplerde bulunacaksa, bu taleplerine de dilekçede yer vermelidir. Menfi tespit davasının muhatabı olan mahkemeler, davanın konusu olan borcun miktarına ve durumuna göre belirlenecektir. Genel olarak, bu davanın muhatabı olan mahkemeler, asli hukuk mahkemeleridir.

Menfi Tespit Davası Dava Açma Şartları

Menfi tespit davasını açmanın koşulları şu şekilde sıralanmaktadır;

• Borçlu sayılan kişinin, gerçekte böyle bir borcu olmamalı.
• Başlatılan takip kararı, hiçbir nedene bağlı olmamalı.
• Borcun oluşmasına olanak sağlayacak herhangi bir sebep bulunmamalı.
• Borçlu olarak nitelendirilen kişinin aleyhine şahitlik edecek kişiler olmamalı.
• Davacı kişi, haklı olduğunu kanıtlayacak belgelere sahip olmalı.

Soru: Menfi Tespit Nasıl Kazanılır?

Menfi tespit davasının kazanılması için, borçlu olarak itham edilen davacının, hakkında çıkarılan veya çıkarılmak üzere olan icra takip kararını fes edecek belgeleri ve delilleri, mahkemeye sunması ve çıkarılmış icra kararının durdurulmasını sağlaması gerekmektedir. Menfi tespit davasının açılması için gerekli olan dilekçeyi kusursuz ve doğru şekilde hazır eden davacının, davayı açma şansı daha da artmaktadır.

Hakkında itham edilen borçların asılsızlığını kanıtlamak adına, gerekli evrakları, delilleri ve şahitleri mahkemeye sunacak olan davacının, davayı kazanarak, icra takibini kaldırtma ihtimali yükselmektedir. Menfi tespit davası açma hakkına sahip olmak için, alacaklı kişinin elinde icra takibini başlatabilecek evrakların bulunması gerekmektedir. Aksi takdirde, resmi olarak böyle bir borç yoktur ve davacı kişi için herhangi bir risk teşkil edilmemektedir.

İcra Takibinden Önce Açılan Menfi Tespit Davası

İcra takibi başlamadan önce açılan menfi tespit davaları, kişi hakkında başlatılacak olan icra takiplerini durdurma niteliğine sahip değildir. Eğer borçlu kişi, mevcut borcun %15’inden az olmamak şartıyla mahkemeye bir teminat gösterirse, mahkeme tarafından icra takibinin durdurulması adına bir tedbir kararı çıkarılabilir.

Soru: Menfi Tespit Davasında Tebligat Kime Yapılır?

Menfi tespit davası tebligatı, alacaklı olduğunu iddia eden ya da herhangi bir icra takip talebinde bulunan kişiye, borçlu olarak nitelendirilen kişi tarafından yapılmaktadır.

Menfi tespit davası tebligatının gönderildiği kişi, kendisini savunmak amacıyla, vermiş olduğu ve üzerinde hak iddia ettiği borcu kanıtlamak durumundadır. Kanıtlayamadığı takdirde, borçlu olarak nitelendirilen davalı haklı sayılmış olur ve kişi hakkında başlatılan ya da başlatılmak üzere olan icra takip kararı, mahkeme tarafından fes edilir. 

Borçlu olan kişinin icra takibine itiraz ederek, takibi durdurmasının ardından, alacaklı tarafından açılmış olan itiraz iptal davasıyla aynı süreç içerisinde açılan menfi tespit davası, alacaklı kişinin herhangi bir derdestlik talebi bulunmadığı takdirde, 2 dava aynı anda yürütülür.

Bu sebeple, itirazın iptali ya da borçtan kurtulma davalarıyla aynı süreç içerisinde açılabilen bir menfi tespit davasında, davanın seyrini olumlu yönde değiştirmek adına derdestlik itirazında bulunmak gerekmektedir. Aksi halde, alacaklı kişinin aleyhine çıkabilecek bir sonuç, diğer davayı da etkileyecek ve kişinin hakları ortadan kalkmış olacaktır.

Menfi Tespit Davası Nerede Açılır?

Menfi tespit davasının açıldığı yer, icra takibinin yürütüldüğü ya da davacının ikamet ettiği bölgelerde yer alan asli hukuk mahkemeleri ya da bölgedeki normal mahkemelerdir. Menfi tespit davasında görevli mahkeme, alınacak olan borcun yüksekliğine göre belirlenmektedir.

Soru: Menfi Tespit Davasında Teminat Nereye Yatırılır?

Menfi tespit davası teminatı, mahkeme veznelerine yatırılmalıdır. Mahkeme tutarlarının en az %15’ olmak şartıyla alt sınırı belirlenen bu teminatın üst sınırı, mahkemenin kararına bırakılmıştır.

Menfi tespit davası teminatının amacı, icra takibinden önce açılan davalarda, icra takibinin tedbir kararıyla geçici olarak engellenmesi, icra sonrası açılan davalarda ise, tedbir kararlıya icra takibinin durdurulmasını sağlamaktır. İcra takibinden sonra açılacak olan menfi tespit davasında, bu orana icra dosyalarının tamamını depolama masrafı da eklenmektedir.

Bu sebeple %115 gibi uçuk bir fiyat ortaya çıkmaktadır. Davacılar için sıkıntı doğuran bir miktar olmasına karşın, mevcut icranın tüm dosyalarını depolamak ve icra takibinin durdurmak amacıyla, bu ücretin davacı tarafından dosyalarla birlikte depolanması gerekmektedir.

Menfi Tespit Davasında Yetkili ve Görevli Mahkeme

Menfi tespit davasıyla ilgilenen mahkeme, davanın açılmasının ardından, borcun miktarına göre belirlenmektedir. Davacının ikamet ettiği bölgede yer alan mahkemeler ve icra takibini yürütüldüğü alanda bulunan mahkemeler, menfi tespit davasının başvuru yerleridir. Borcun oranına göre yönlendirileceği mahkemenin değiştiği menfi tespit davası için, ekseri Asliye hukuk ve Sulh hukuk mahkemeleri görevlendirilmektedir.

Soru: Menfi tespit Davası Harcı Nasıl Hesaplanır? 

Menfi tespit davası harç hesaplaması için, borcun miktarı göz önünde bulundurulur ve borç üzerinden hesaplama yapılır. Menfi tespit davası harcının hesaplanması için, mevcut borcun binde 68,31’i üzerinden oranlama yapılır ve davanın açılması için gerekli olan harç miktarı belirlenir.

Menfi tespit davası başvurusu için gerekli olan dilekçe, normal şartlardaki dilekçe modelinde hazırlanır. Eğer davacı kişinin talepleri içerisindeyse, icra takibinin durdurulması ve alacaklı kişiden alınmak istenen tazminatlar da, bu dilekçede beyan edilir. Dilekçe hazırlandıktan sonra mahkemeye başvurulur ve borç miktarının binde 68,31’i değerindeki harç, gerekli yere yatırılır. Sonrasında davanın işleyiş süreci başlamış olur.

Menfi Tespit Davasında Yetkili ve Görevli Mahkeme

Menfi tespit davasının yönlendirildiği mahkeme, söz konusu borcun miktarına ve türüne göre belirlenmektedir. Menfi tespit davası başvurusunda bulunmak isteyen borçlu kişi, kendi ikamet ettiği alanda yer alan mahkemeleri ya da icra takibinin sürdürüldüğü bölgede bulunan mahkemelerden bir tanesini tercih edebilir. Mevcut borcun miktarına göre, davanın yönlendirileceği mahkeme belirlenecektir. Bu davaların muhatabı olan mahkemeler, Asliye hukuk mahkemesi ve Sulh hukuk mahkemesidir.

İcra Takiplerine karşılık olarak en çok açılan davaları sıralayacak olursak ve menfi tespit ve istirdat davası nedir, nafaka borcu menfi tespit davası, kira alacağı menfi tespit davası, menfi tespit davası kambiyo senedi, menfi tespit davası çek, bedelsiz senet-menfi tespit davası, menfi tespit davası miras nedeniyle dava açılan borçlu olmadığının tespit edilerek, menfi tespit davasının konularındandır.

Menfi Tespit Davası Neden Açılır

Menfi Tespit Davası icra takibinde önce ve sonra olarak da açılır. Menfi Tespit Davasında, ikinci haciz ihbarnamesinin tebliğinden itibaren 15 gündür. Bu süre hak düşürücü süredir. Bu süre içerisinde menfi tespit davası açılır?

Menfi tespit davası açıldığına dair belge bildirimin yapıldığı tarihten itibaren 20 gün de ilgili müdürlüğe verilmelidir. Mahkemece İcra takibi durdurulmuş ise menfi tespit davası sonuçlanıncaya kadar durdurulur. Bu süre içinde satış isteme süreleri işlemez.

Menfi Tespit Davası Nerede Açılır?

Menfi Tespit Davası Nasıl Açılır? | Menfi Tespit davası, dava icra takibinin başlatıldığı yer ya da ikametgah adresinin olduğu mahkemede açılır. Menfi Tespit Davasında, Görevli mahkeme ise dava değerine göre asliye ya da sulh hukuk mahkemesidir.

Menfi Tespit Davası Nasıl Nerede Açılır?

Menfi Tespit Davası Nasıl Açılır konusunda Menfi tespit davaları icra takibinden önceki ya da sonraki aşamada açılabilir ve borçlu olunmadığına dair bir iddianın tespitini talep eden dava çeşididir.

Genel hükümler her yerde aynı kalmak koşulu ile menfi tespit davası söz konusu olan icra dairesinin bulunduğu yerdeki mahkemede açılabileceği gibi aynı zamanda davalı tarafın bulun

menfi tespit davası nasıl açılır

duğu yerdeki mahkemede de açılabilir.

Bu davalar ile ilgili görevli mahkeme ise Asliye Hukuk Mahkemesi ya da Asliye Ticaret Mahkemesidir. Borçlu olduğu iddia edilen kişi tarafınca mahkemeye menfi tespit için dava bu mahkemelere açılır.

Menfi Tespit Davası Açma Şartları

Menfi Tespit Davası icra takibi başlatılmadan önceki aşamada da açılması söz konusudur. Ancak davanın icra takibi başlatılmadan önce açılabilmesi için davacı kişinin hukuki bir yarar sağlama durumu söz konusu olmalıdır. Buradaki hukuki yarar sağlama durumu belirleyici bir kriterdir.

Birçok durumda hukuki yarar sağlanamayacağı sebebi ile dava reddedilir. Bu durumlardan biri de zaman aşımı iddiasına dayalı olarak yapılan dava başvurursun da yaşanır. Bu gibi durumlarda da takipte ileri sürülebilecek konuda davanın açılmasının hukuki yararı söz konusu olmadığı için reddedilecektir.

Sadece icra takibi öncesinde açılacak olan menfi tespit davası için değil, icra sonrası açılacak olan davada da hukuki yarar bulunması şartı vardır. Biraz önce vermiş olduğumuz örnektekine benzer olarak eğer borçlu ödeme süresi boyunca zaman aşımı ile sürmemiş ise zaman aşımına bağlı dava açması söz konusu olamamaktadır.

İcra Takibi Öncesi Menfi Tespit Davası Nasıl Açılır?

İcra Takibi Öncesi Menfi Tespit Davası Nasıl Açılır konusu ise İcra takibi öncesi açılmış olan davada ilgili mahkeme alacak miktarının %15 oranından az olmamak sureti ile bir teminat göstermek şartı ile icra takibinin durdurulmasına dair bir tedbir kararı verebilir.

Eğer art niyetli olacak şekilde ya da haksız yere bir takip söz konusu ise tazminata hükmedilme durumu olabilir.

İcra Takibi Sonrası Menfi Tespit Davası Nasıl Açılır?

İcra Takibi Öncesi Menfi Tespit Davası Nasıl Açılır konusu ise İcra takibi sonrası açılan menfi tespit davası için ise daha farklı durumlar geçerli. İcra öncesi açılan davalarda ihtiyati tedbir davası açılma şartları farklı iken icra sonrası ihtiyati tedbir ile takibin durdurulması gibi bir durum söz konusu olmamaktadır.

Ancak borçlu olan taraf gecikme yüzünden oluşan zararın ve alacak miktarının %15 oranından fazlasını teminat göstermek şartı ile icra veznesinde bulunan paranın alacaklı tarafa iade edilmemesini talep edebilme şansına sahiptir. Eğer dava sonucunda alacaklı haklı bulunmuşsa daha önce konan tedbir kararı kalkar.

Ancak burada da alacağını geç almasından doğan bir zarar söz konusu olacağından bu zarar ile birlikte alacağını temin edecektir. Bu zarar da aynı menfi tespit davası içeriğinde karara bağlanır.

Menfi Tespit Davasında Kötü Niyet Tazminatı

Menfi Tespit Davası Nasıl Açılır konusunda en önemli durum davanın kabul ve ret durumunda kötü niyet tazminatıdır. Borçlu tarafın haklı bulunması neticesinde ise icra takibi durdurulur. İcra ilamın çıkması ile birlikte bekletilmeden tarafa iade edilir.

Bu iade işleminin gerçekleşmesi için ayrıca bir hüküm çıkmasına gerek yoktur. Eğer menfi tespit davasının açılmasına sebep olan icra takibinde art niyet ya da herhangi bir haksız durum söz konusu ise bu durumda da alacaklı borçlu tarafın zararını karşılamak zorunda kalacaktır. Bu oran alacak miktarının %20 oranından daha aşağı bir değer olamayacak şekilde borçlu tarafa iade edilir.

Menfi Tespit Davası Nasıl Açılır Yargı Kararları

Menfi Tespit Davası Nerede Açılır Hakkında Yargı Kararı

Dava, gayrimenkul danışmanlığı sözleşmesi uyarınca düzenlenen bono nedeniyle menfi tespit istemine ilişkindir. İcra takibine konu senetin tamamen dairenin satın alınması karşılığında ileride daire bedelinden mahsup edilmek üzere emlakçi … … verildiğini, emlak çının ayıplı mal satmaya çalıştığını,

Kendi kastı ve kusuru ile dairenin satışının yapılmamasına neden olduğunu, senedin iadesi istenildiğinde de bu talebi kabul etmediğini ve senedi haksız ve hukuka aykırı şekilde kendi ayıbını gizlemeye çalışarak, …’ye cirolamak veya lehdar kısmına adını yazmak suretiyle icra takibi başlattığını belirterek,

Tanzim tarihli , .-TL’lik senedin iptali ve müvekkiline iadesini, müvekkilinin iş bu senetten dolayı borçlu olmadığının tespitini talep etmiş olup dava konusu senedin …’ye ciro edilmediği, senedin lehtarının …olduğu anlaşılmıştır.

Buna göre davacının tüketici, davalının ise emlakçılık alanında faaliyet gösterdiği, anlaşıldığından tüketici işleminden kaynaklanan uyuşmazlığın A. Batı. Tüketici Mahkemesinde görülerek sonuçlandırılması gerekmektedir.

Menfi Tespit Davası Kötü Niyet Tazminat Kararı

Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama ve dosya kapsamına göre, İİK m. 72/5 hükmü uyarınca kötü niyet tazminatını menfi tespit davasını açan ve davasında haklı olan borçlunun talep edebileceği,

Davalının alacaklı olduğu, bu davanın açılması nedeni ile zarara uğradığı veya alacağını geç aldığından bahsedilemeyeceği gerekçesiyle davalının kötü niyet tazminatı talebi dışındaki hususlar onanarak kesinleştiğinden yeniden karar verilmesine yer olmadığına ve kötü niyet tazminatının şartları oluşmadığından davanın reddine karar verilmiştir.

Menfi Tespit Davasında Verilen Yargıtay Kararı

İcra hukuk mahkemesinin istihkak ve ihalenin feshi dışındaki kararları maddi hukuk açısından kesin hüküm teşkil etmez, bu kararlar takip hukuku yönünden kesindir ve tarafları bağlar. İşbu dava ise, İşbu dava ise, niteliği itibariyle açılmış bir menfi tespit davası olup, çek nedeniyle borçlu olunmadığının tespiti istemini içermektedir.

Mahkemece işin esasına girilerek tarafların tüm delilleri toplanıp birlikte değerlendirilmek suretiyle varılacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekmektedir.

Hal böyle olunca mahkemece yanılgılı gerekçelerle davanın konusuz kalmadığından esas hakkında hüküm kurulmasına yer olmadığına karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, hükmün bozulması gerekmiştir. Hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

Menfi Tespit Davasında Organik Bağ ve İspat Hakkında Örnek Yargı Kararı

Mahkemece, toplanan delillerle ve bilirkişi raporuna göre, davalı takip alacaklısı tarafından dava dışı …Ltd. .. Şti.’nin keşideci, ……Ltd. Şti.nin ise lehdar olduğu senet nedeniyle başlatılan takip dosyasında …. tarihinde davacı şirketin adresine gelindiği, bir kısım makinelerin haczedilerek mahallinde bırakıldığı,….. tarihli ikinci hacizde ise davaya konu senetlerin davacılar tarafından davalıya verildiği.

Konuyla ilgili olarak protokol düzenlediği, davacı şirkete borçlu  .. Ltd. Şti. aralarında organik bağ bulunduğu, protokolün ilk haciz işleminden 17 gün sonra düzenlendiği ve bu sırada davacıların avukatlarıyla görüşmek suretiyle hareket ettikleri,

Protokolün icra işlem sırasında tanzim edilip ihtiyati haciz kararına ilişkin bulunmadığı menfi tespit isteminin yerinde olmadığı, ihtiyati tedbir nedeniyle de tazminat şartlarının gerçekleştiği gerekçesiyle davanın reddine ve davacının %20 oranında tazminatla sorumluluğuna karar verilmiş olması isabetlidir.

Çek ve Senet İcra Takibinde Menfi Tespit Davası Hakkında Yargı Kararı

Farklı dosyalardaki icra takiplerinin birbirinden bağımsız olduğu da gözetilerek, HMK 297. maddenin sonucu olarak davacının hangi senetlerden dolayı ne miktar borçlu olmadığının belirlenip şüphe ve tereddüte yol açmayacak biçimde hükümde açıkça yazılması gerekir.

Bu durumda mahkemece; hüküm fıkrasında vade tarihi ve meblağları gösterilen toplam bedeli 270.000,00 TL olan bonolardan dolayı borçlu olunmadığı kabul edilen 178.050,00 TL’lik kısmına konu senetler belirlenirken,

Vade tarihi daha uzak olan senetlerden başlayarak borçlu olunmadığı kabul edilen bu miktarı kapsayacak biçimdeki bonoların tarih ve meblağı belirlenerek bu miktarın içinde tümüyle kalanlar yönünden tamamen, kısmen içinde kalan senet yönünden ise kısmen menfi tespite karar verilmesi gerekirken,

İnfazda tereddüt yaratacak şekilde tüm senetlerden kısmen menfi tespite karar verilmesi doğru olmamış ve hükmün bozulması gerekmiştir.

Tespit davası sayesinde yalnızca taraflar arasında mevcut olan hukuki ilişkinin mevcut olduğu ya da mevcut olmadığı veya şüphe taşımakta olan içeriğin tespit edilmesi hedefi ile açılabilir.

Bu noktada misal olarak bir malın mülkiyetinin hangi malike ait olduğu ya da taraflar arasında geçerli bir sözleşmenin olup, olmadığı tespit davalarının ana konuları arasında yer alır.

Günümüzde tespit davası, Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 106. Maddesi altında düzenlemeye alınmıştır.

Söz konusunda Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 106. Maddesi çerçevesinde; Yer alan maddeleri sıralayacak olursak.

• Tespit davası yolu ile mahkemeden bir hakkın ya da hukuki ilişkinin mevcut olduğunu veya mevcut olmadığını ya da bir belgenin sahte olup, olmadığının belirlenmesi amacı ile talep edilebilir,
• Tespit davası açan kişinin, kanunlar çerçevesinde oluşturulmuş olan istisnai haller haricinde, bu tespit davasını açmakta hukuki açıdan korunmaya değer güncel bir faydasının bulunması gerekir,
• Maddi olaylar, tek başlarına tespit davaları açısından konu teşkil edememektedir.

Bir hukuki ilişkinin mevcut olup, olmadığına dair açılmış olan tespit davalarına olumlu tespit davaları, bir hukuki ilişkinin mevut olmadığına dair açılmış olan tespit davaları ise olumsuz tespit davaları şeklinde de bilinmektedir.

Bu noktada tespit davasının kişi tarafından açılabilmesi için öncelikli olarak o kişinin söz konusu davaya konu olacak olan konudan önemli bir değerde yararının bulunması koşulu bulunmaktadır. Bunun yanı sıra günümüzde açılabilecek tespit davaları sadece hukuki ilişkiler konusunu ele alabilmektedir.

Tespit davaları sadece somut bir hukuki ilişki ile ilgili olarak açılabilmektedir. Soyut hukuki ilişkiler ya da maddi olaylar tek başlarına tespit davaları açısından herhangi bir şekilde konu teşkil edememektedirler.

Bu noktadaki etkin misaller arasında genellikle davalının bir sorumluluğunun olup, olmadığının belirlenebilmesini hedefleyecek şekilde tespit davası açılabilmesi söz konusu olmamaktadır. | Tespit Davası Nerede Nasıl Açılır?

Tespit Davası Türleri Nelerdir?

Tespit davaları günümüzde birden fazla tür ve çeşide sahiptir. Bu tespit davası türleri;

• Hizmet tespit davası
• Kira bedeli tespit davası
• Sözleşmeye bağlı alacağın tespiti davası
• İş kazası tespit davası
• Araca el koyma sebebiyle tespit davası
• Sigortalılık başlangıcına dair tespit davası
• Menfi tespit davası şeklindedir.

Tespit Davası İçin Nereye Başvurulur?

Günümüzde genel tespit davaları ve menfi tespit davaları için icra takibinin gerçekleştirildiği İcra Dairesi’nin yer aldığı bölgede ya da alacaklı kişinin ikamet etmiş olduğu bölgedeki mahkeme aracılığıyla açılabilmektedir.

Taşınmalara ilişkin tespit davalarında taşınmazın yer aldığı bölge, hizmet tespit davalarında ise davalının ikamet bölgesi, işçinin işini yapmış olduğu işyerinin bulunduğu bölgedeki mahkemede tespit davası açılabiliyor. | Tespit Davası Nerede Nasıl Açılır?

Tespit Davası Nerede Nasıl Açılır? | Sıkça Sorulan Sorular

TESPİT DAVASI – MEYDANA GELEN KAZA NETİCESİNDE DAVALI İŞVERENİN ZARARI DAVACININ 30 GÜNLÜK BRÜT ÜCRETİNDEN ÇOK FAZLA OLDUĞUNUN ANLAŞILDIĞI – İŞ VERENCE YAPILAN İŞ AKDİNİN HAKLI NEDENLERLE FESHİ HAKLI BULUNMUŞ OLDUĞU ÖZET: 02/01/2016 tarihinde meydana gelen kaza neticesinde davalı işverenin zararı davacının 30 günlük brüt ücretinden çok fazla olduğu anlaşılmakla iş verence yapılan iş akdinin haklı nedenlerle feshi haklı bulunmuş olup. | Tespit Davası Nerede Nasıl Açılır?

Yerel mahkeme kararının usul ve yasaya uygun bulunduğu anlaşılmakla açıklanan nedenlerle tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, yerel mahkemenin objektif, rasyonel ve hayatın olağan akışına uygun.

Dosyadaki delillerle çelişmeyen tespitlerine ve uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına göre HMK 355. maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucu ilk derece mahkemesinin olay ve hukuki değerlendirilmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı ve davacı vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine karar verilmiştir BEDEL TESPİTİ VE TESCİL DAVASI – RESMİ BİRİM FİYATLARI ESAS ALINIP YIPRANMA PAYI DA DÜŞÜLEREK BİNAYA DEĞER BİÇİLMESİNDE VE TESPİT EDİLEN BEDELİN BLOKE ETTİRİLEREK HÜKMÜN KESİNLEŞMESİ BEKLENMEDEN DAVALI TARAFA ÖDENMESİNE KARAR VERİLMESİNDE İSABETSİZLİK GÖRÜLMEDİĞİ ÖZET: Kamulaştırılan taşınmaz mal ile emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak zeminine; resmi birim fiyatları esas alınıp, yıpranma payı da düşülerek binaya değer biçilmesinde ve tespit edilen bedelin bloke ettirilerek hükmün kesinleşmesi beklenmeden davalı tarafa ödenmesine karar verilmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık görülmediğinden taraf vekillerinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir TESPİT DAVASI – DAVACININ İŞ YERİNDEKİ GÖREVİ ÇALIŞMA SÜRESİ AYDA KAÇ GÜN ÇALIŞTIĞI İLE GERÇEK BİR ÇALIŞMA OLUP OLMADIĞI YÖNÜNDE BEYANLARININ ALINARAK İŞYERİNDE UYUŞMAZLIK KONUSU DÖNEMDE KURUMCA YAPILAN DENETİM OLUP OLMADIĞININ ARAŞTIRILMASI GEREĞİ – İŞYERİNDE UYUŞMAZLIK KONUSU DÖNEMDE KURUMCA YAPILAN DENETİM OLUP OLMADIĞI ARAŞTIRILARAK DENETİM RAPORU VE DİĞER BELGELER DAVALIYA AİT VERGİ KAYDI İSTENEREK VE GERÇEK ÜCRETİN TESPİTİNE YÖNELİK TALEBE İLİŞKİN DELİLLERİN DEĞERLENDİREREK SONUCUNA GÖRE DEĞERLENDİRME YAPILMASI GEREĞİ ÖZET: Somut olayda, davalı işyerinin 1606020.035 sicil numarası ile kanun kapsamına alınarak 5510 sayılı yasa kapsamında kuruma bildirimde bulunulduğu, davacının davalı iş yerindeki çalışmasının sürekli olduğunu ve kesintisiz çalıştığını ve son aylık ücretinin 1.750,00 TL olduğunun tespitini talep ettiği, görülmektedir. Davacının ayda 30 gün üzerinden çalışıp çalışmadığı, çalışmanın sürekli olup olmadığı, İşyerinin uyuşmazlık konusu dönemden sonra kapsama alınması nedeniyle Sosyal Güvenlik Kurumu, zabıta, maliye, emniyet ve muhtarlık marifetiyle işyerine o tarihte komşu olan diğer işyerlerinde uyuşmazlık konusu dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı komşu işyeri çalışanları;

Yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tespit edilerek çalışmanın niteliği, davacının iş yerindeki görevi çalışma süresi, ayda kaç gün çalıştığı ile gerçek bir çalışma olup olmadığı yönünde beyanlarının alınarak, işyerinde uyuşmazlık konusu dönemde Kurumca yapılan denetim olup olmadığı araştırılarak,

Denetim raporu ve diğer belgeler, davalıya ait vergi kaydı istenerek ve gerçek ücretin tespitine yönelik talebe ilişkin delillerin değerlendirerek sonucuna göre 5510 sayılı Yasa kapsamında değerlendirme yapılması gerekirken eksik inceleme ile davacının 4857 sayılı iş kanunu 4/b hükmüne göre sigortalı sayılamayacağından bahisle Mahkemece davanın usulden reddi ile görevsizlik karar verilmesine dair verilen kararın yerinde olmadığından hükmün bozulmasına karar verilmiştir. | Tespit Davası Nerede Nasıl Açılır?