Belirsiz süreli kira sözleşmeleri; belirlenen herhangi bir süresi olmadığı için kendiliğinden, otomatik, süresiz olarak yenilenir. Fakat belirli süreli kira sözleşmelerinin geçerli olduğu belirli bir aralık vardır.

Belirli kira sözleşmesinin tarihi bittiğinde sözleşme otomatik olarak taraflarca feshedilmiş olunur ve yenilenebilmesi için tekrar kira sözleşmesi yapılması gerekir. Eğer taraflardan en az biri, tekrar kira sözleşmesini yenilemek istemiyor ise; kira sözleşmesinin bitiş tarihinden en az 1 ay önce bunu belirtmekle yükümlüdür.

Kira Sözleşmesinin Uzamayacağını En Az 1 Ay Önceden Bildirmeyen Kiracıya Ne Olur?

Eğer kiracı, kira sözleşmesinin yenilenmeyeceğini en az bir ay önceden bildirmez ise; kira sözleşmesi kendiliğinden yenilenir.

Örneğin; kira sözleşmesinin biteceği gün evi boşaltacak olan bir kiracı; evi boşaltmadan 1 hafta öncesinde kira sözleşmesinin yenilenmeyeceğini ev sahibine söyler ise ev sahibi kira sözleşmesini yenileme hakkına sahiptir. Kiracısı sözleşmenin bittiği gün evini boşaltsa dahi kira talep edebilir.

Kimler Kira Sözleşmesi Yapabilir?

18 yaşını doldurmuş, akıl sağlığı yerinde olan, kirayı ödeyebilecek durumda olduğuna dair güvence verebilecek kişiler, kira sözleşmesi yapabilirler. Mülkünü kiraya verip vermemek kiraya verecek olan kişinin elindeki bir durumdur.

Kiracı adayından mülkünü kiraya verebilmek için bazı güvenceler istemek de kendisinin elindedir. Kiracısının aylık düzenli bir gelirinin olup olmadığına, kirayı ödeyip ödeyemeyeceğine yönelik bilgileri kiracıdan isteyebilir. Ayrıca kiraya vereceği mülke bir zarar verilmemesi için kiracı profili konusunda seçici olabilir.

Dolayısı ile kiracı adayının o mülkte kaç kişi yaşayacağı ve bu kişilerin yaşlarının ne olduğu da kiraya verecek olan kişi için önemli bir durumdur. Kiraya verecek olan kişi daha önce bir suç işlemiş olan kişiye de tamamen kendi tercihi doğrultusunda kiraya vermeyi reddedebilir.

Özetle; kiraya verecek olan kişinin kiraya vermeyi kabul ettiği, akıl sağlığı yerinde olan ve 18 yaşını doldurmuş herkes kira sözleşmesi yapabilir.

Kimler Kira Sözleşmesi Yapamaz?

Kira sözleşmesi yapamayacak olan kişilerden bazıları şunlardır:

• 18 yaşını doldurmamış, reşit olmayan kişiler kira sözleşmesi yapamazlar.
• Akli dengesi yerinde olmayan kişiler kira sözleşmesi yapamazlar.

Kira Sözleşmesi Kaç Kişi Üzerine Olur?

Kira sözleşmesi, kiraya ortak olacak kaç kişi var ise o kadar kişi üzerine yapılabilir. Kira sözleşmesi için olması gereken; 1 adet kiraya verecek kişi, 1 adet kiracı olacak olan kişidir. Ancak bir daireyi, bir iş yerini, herhangi bir mülkü; birden fazla kişi aralarında anlaşarak ortak kiralamak isteyebilmektedir.

Bu gibi durumlarda kira sözleşmesi kiracı sayısı kadar olmaktadır. Fakat kira sözleşmesinin nüshası da kiracıların hepsine ve mülk sahibine birer tane verebilecek kadar olmalıdır. Dolayısı ile kira sözleşmesinin noterde hazırlanması sürecinde alınacak olan damga vergisi de birden fazla kiracı olduğu için artmaktadır.

Bir Ailenin Kira Sözleşmesi Kaç Kişinin Üzerine Olur?

Aileler kira sözleşmelerini 1 kişinin üzerinden yapmayı tercih etmektedir. Bunun için kira sözleşmesinde ismi bulunacak olan bir kişi ailenin kendisi tarafından belirlenir.

Bu kişi ailenin aylık düzenli bir geliri olan ferdidir. Eğer birden fazla aylık düzenli geliri olan aile ferdi varsa kişiler kendi içlerinde bir karar verirler.

Kira Sözleşmesi Kaç Nüsha Düzenlenir?

Kira sözleşmesi 2 nüsha olarak düzenlenmektedir. Ancak kira sözleşmesinin kaç nüsha olarak düzenlenmesi gerektiği ile ilgili kanunen bir sınırlama bulunmamaktadır.

Kira sözleşmesi minimum 2 nüsha halinde düzenlenmelidir. Bu iki nüshadan biri kiraya veren kişide, diğeri ise kiracıda bulunmalıdır. Ayrıca kira sözleşmesinde, kira sözleşmesinin kaç nüsha hazırlandığı bilgisi de yer alır.

Noter huzurunda yapılan, resmi, damgalı bir belge olduğu için kira sözleşmesinde yazanların aksi iddia edilemez. Dolayısı ile kira sözleşmesinde, kira sözleşmesinin 2 nüsha hazırlandığı yazılı ise ikiden fazla nüsha resmi olarak kira sözleşmesi niteliği taşımamaktadır.

Eğer kiraya veren kişi ve kiracı 2’den fazla nüsha ile kira sözleşmesi hazırlayacak ise bu durumda bunu kira sözleşmesinde belirtmesi gereklidir.

Kira Sözleşmesinden Hangi Vergi Alınır?

Kira sözleşmesinden damga vergisi alınır. Bu damga vergisi kira sözleşmesinin kaç nüsha hazırlanacağına göre değişir çünkü her nüshadan aynı miktarda damga vergisi alınır.

Bu, 488 sayılı Damga Vergisi Kanunu’nun 5. maddesi kapsamında belirlenmiş bir durumdur.

Kira Sözleşmesi Kendiliğinden Uzar Mı?

Kiracı ile kiralayan arasında en fazla uyuşmazlıkların yaşandığı konu başlığı, kira sözleşmelerinin sürelerine ilişkindir.

Kira sözleşmelerinin uzaması ya da uzamamasını gerektiren yani sözleşme feshine neden olan durumlar, hem kiracı hem de ev veya işyeri sahiplerinin en çok merak ettiği konulardır. Şimdi gelin kira sözleşmelerinin süreleri konusunda bilinmesi gerekenleri, yanlış bilinenleri açıklayalım…

– Sözleşme süresi bittiğinde ev sahibi sözleşmeyi feshedemez…

Öncelikle kira sözleşmelerinin süreli ya da belirsiz süreli olarak düzenlenebileceği bilgisini aktaralım. Adından da anlaşılabileceği gibi Süreli kira sözleşmelerinde sözleşmenin geçerli olduğu bir süre mevcuttur. Belirsiz süreli kira sözleşmelerinde ise süre yoktur.

Sözleşme sürelerini ilişkin bilinmesi gereken en önemli husus ise, kira sözleşmesi süreli olsa bile, ev ya da işyeri sahibinin süre bitiminde kira sözleşmesini sona erdirme hakkının olmadığıdır. Elbette ki, kiracının sözleşme şartlarına ve kanunlara uygun davrandığı varsayımıyla bu durum geçerlidir.

Ayrıca Borçlar Kanun’unda belirtilen fesih nedenlerinin oluşmaması da gerek. İlgili konut ya da işyerinin yeniden inşa ve imar durumları, mülk sahibinin, alt soyunun ya da üst soyunun o konuta ihtiyacı gibi durumlar ev sahibinin kira sözleşmesini feshedebileceği özel durumlara örnek olarak sayılabilir. Bu durumların hepsinin ortak özelliği ise mutlaka önceden yazılı olarak kiracıya bildirilmesi zorunluluğudur.

– Kira sözleşmelerinin uzatılmamasına kiracı nasıl karar verir?

Kiracılar belirli süreli kira sözleşmelerinin bitiminde, 15 gün önceden ev sahibine bildirmek koşuluyla sözleşmeyi feshetme hakkına sahiptir.

Belirsiz süreli sözleşmeler için de aynı durum geçerlidir. 15 gün öncesinden yazılı olarak kira sözleşmesini feshetmek istediğini ev sahibine belirten kiracı, tek taraflı olarak sözleşmesini sonlandırma hakkına sahiptir.

– Ev sahibi süre bitmeden 15 gün önce bildirimde bulunmazsa…

Ayrıca, mevcut kira sözleşmenizin tamamlanmasına en az 15 gün kala, ev sahibiniz yeni bir sözleşme için bildirimde bulunmazsa mevcut sözleşmeniz üzerinde yazdığı haliyle bir dönem daha otomatik olarak uzar.

– Kira süresinde 10 yılın önemi…

Ev sahibi, süreli ya da belirsiz süreli kira sözleşmelerinde sözleşme fesih hakkı olmadığını söylemiştik. Ancak bu durum konutun ya da iş yerinin kiralandığı tarihten itibaren ilk 10 yıl için geçerlidir. 10 yılı dolduran kiracılar için ev sahipleri her kira sözleşmesinin sona ermesinin ardından, sürenin sona ermesinden en az 3 ay öncesinde bildirmek kaydıyla fesih hakkına sahip olur.

10 yılın ardından her yıl için ev sahipleri 3 ay öncesinden bildirmek şartıyla kira sözleşmesini herhangi bir nedene dayandırmadan sonlandırabilir.

Makalede Kira Sözleşmesi Kendiliğinden Uzar Mı konusuna yer verilmiştir. Diğer bilgilendirici makaleler için Ankara Avukat ve Kira Hukuku Avukatı ve danışma konularında sayfaları ziyaret edebilirsiniz.