İlamlı icra takiplerinde borçlu tarafından itiraz hakkı bulunmaz. İlamlı icralarda, boçlu icra takibine 7 gün içerisinde itiraz etme hakkına sahiptir. Elbette, kambiyo senetleri için yapılan ilamsız icra takipleri itiraz yolu farklıdır.

Borçlunun icraya itirazı sonrasında belli bir süreliğine icra durdurulur. Alacaklı ise, bu durumda itirazın iptali davası açar. Eğer, itiraz edilen icra, borçlunun ödemesi gereken bir borçtan dolayı oluşturulmuşsa, itirazın iptali davasında durum açığa çıkar ve borçlu itirazın iptali davası icra inkar tazminatı öder.

İcraya İtiraz Nasıl Yapılır?

Pek çok farklı türde borca dair itiraz etme hakkı bulunur. Bunlar arasında en çok görülenler;

• İlamsız icra takipleri,
• Kira sebebiyle icra takipleri,
• Çek ve senet icra takipleri

Şeklindedir. İtiraz etmek için borçluya tanınmış yasal süre 7 gündür. 7 gün içerisinde itirazın kaldırılması talebi yapılmalıdır. Bunun sonrasında icra kendiliğinden duracaktır.

İcra itirazlarını sözlü ya da yazılı yapmak mümkündür. İcra itiraz dilekçesinin şekli hükmü yoktur. Borçlunun imzası olmayan itiraz dilekçesini yargıtay dönem dönem kabul etmiştir. Ancak, dilekçe icra tutanağına yazdırılmalıdır. Aksi takdirde alacaklı buna itiraz edebilecektir.

İtirazın İptali Nasıl Yapılır?

İtirazın iptali davası açılması, borçlunun alacağını devlet gücüyle tazmin etmesi istemiyle açılır. Alacaklının bu süreçte izleyebileceği iki yol vardır;

• Alacaklı İcra Mahkemeleri’nde itirazın kaldırılmasını talep edebilir,
• Genel mahkemede itirazın iptali davası açılabilir.

Bir eda davası olan bu davada alacaklı;

• İtirazın iptali,
• Takibin devamı,
• Alacaklının inkar tazminatı ödemesi gerekliliği

Beyanlarında bulunur. Elbette itirazın iptali davası yalnızca icraya itiraz edilmiş olması durumlarında açılır.

İnkar Tazminatı Neden, Nasıl Ödenir?

İcranın itirazı kimi zaman kötü niyetlerle yapılmaktadır. Borçlu, mal kaçırmak, borç ödemesi adına zaman kazanmak gibi durumlar nedeniyle icraya itiraz etmektedir.

Bu noktada mağdur olan alacaklı, haklı olarak itirazın iptali davasını açar. Bu noktada dava kazanılırsa, en az %20 olmak kaydı ile alacaklıya talep etmesi doğrultusunda tazminat öder. İcra inkar tazminatı nedir? Açıklaması bu şekilde yapılır.

İtirazın İptali Davası İcra İnkar Tazminatı

6352 Sayılı kanun ile 11. madde de yapılan anlatım ve düzenleme gereği İcra inkara tazminatı şu şekilde yer almıştır. Önceden oranı daha yüksek olan icra inkar tazminatı yüzde yirmi olarak belirlenmiştir.

Ayrıca icra inkar tazminatının mahkeme kararında yer almasının en önemli şartlarından birinin de husumet konusu olan alacağın, nakit ve miktarının bilinir olması gerekmektedir.

Konun anlaşılır olması açısından verilen örnek kararda şöyle karar verilmiştir.

İtirazın İptali Davası İcra İnkar Tazminatı Alınması Hesaplanması Mahkemece, davanın kısmen kabulüne, itirazın kısmen iptaline, takibin 3.100,00 TL asıl alacak üzerinden takip tarihi itibariyle asıl alacağa işletilecek yasal faizi ile birlikte devamına, davacının fazlaya ilişkin itirazın iptali talebini içerir davasının reddine, icra inkar tazminatı takdirine yer olmadığına karar verilmiş; verilen karar taraflarca temyiz edilmiştir.

İtirazın İptali Davası İcra İnkar Tazminatı Şartları

İİK’nın 67. maddesinin 2.fıkrası hükmünce, icra – inkar tazminatına hükmedilebilmesi için borçlunun takip sırasında ödeme emrine itiraz etmesi ve alacağını mahkemede dava ederek haklı çıkması gerekir.

Burada borçlunun kötü niyetli itiraz etmiş bulunması yasal koşullardan değildir. İnkar tazminatı, aleyhinde yapılan icra kovuşturmasına itiraz edip duran ve işin itirazla çabuk bitirilmesine engel olan borçluya karşı konulmuş bir yaptırımdır. Bunlardan ayrı, alacağın likit ve belli olması gerekir.

Daha geniş bir açıklama ile borçlu tarafından alacağın gerçek miktarı belli, sabit ve belirlenmek için bütün unsurlar bilinmesi mümkün nitelikle olması yeterlidir. Borçlu yalnız başına ne kadar borçlu olduğunu tespit edebilir durumda ise, alacağın likit ve muayyen olduğunun kabulü zorunludur.

Öte yandan, alacağın muhakkak bir belgeye bağlı olması da şart değildir. Açıklanan yasal kuralların ışığında takip konusu alacak değerlendirildiğinde, alacağın likit ve muayyen nitelikte olduğunun kabulü ile icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerekir.

Diğer makalelerimize Ankara Avukat sayfamızdan göz atabilirsiniz.

İtirazın İptali Davası İcra İnkar Tazminatı | Sıkça Sorulan Sorular

İTİRAZIN İPTALİ İSTEMİ – ASIL ALACAK NİTELİĞİNDEKİ YERSİZ ÖDENEN VE İCRA TAKİBİNE KONU YAPILAN AYLIĞIN TAKİP VE DAVA TARİHİ İTİBARIYLA VARLIĞI VE TUTARININ BELLİ VE SABİT OLDUĞU – İCRA İNKAR TAZMİNATINA HÜKMEDİLMESİ GEREĞİ.

ÖZET: Asıl alacak niteliğindeki yersiz ödenen ve icra takibine konu yapılan aylığın, takip ve dava tarihi itibarıyla varlığı ve tutarının belli ve sabit, dolayısıyla, likit nitelikte olduğu belirgin bulunduğundan, takibe haksız itiraz eden davalının, taleple bağlılık ilkesi gereğince.

Davacı alacaklı Kurum yararına kabule konu asıl alacak tutarının %20’si oranında tazminatla sorumluluğuna karar verilmesi gerekirken, mahkemece yanılgılı değerlendirme sonucu, anılan istemin reddi yönünde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

Ne var ki; bu aykırılığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hükmün düzeltilerek onanması gerekir.

İCRA İNKAR TAZMİNATI – DELİLLERİN İSPATI – ÖDEME KAYITLARININ İNCELENMESİ.

Mahkeme kararında ayrıca davalı vekilinin, “24.500 TL’lik çek’in kira alacağına mahsuben alındığına dair belgeye itiraz ettiği, imzanın müvekkiline ait olduğunu ancak üzerinin sonradan doldurulduğunu, protokol başlıklı belgede de 9 adet senedin teslim edildiğine dair kısmın ödendiğinde alınan teminat senetleri iptal edilerek iade edilecektir” kısmının sonradan ilave edilmiş olduğunun belirtildiğinin yazılı bulunduğu görülmektedir.

Davacı, 2009 yılı 10.ayından sonraki kiralarını davalıya verilen 24.500 TL’lik çekle ödediğini savunmuş olup, çek’i imza karşılığı aldığı gibi banka yazısından da çekin ödendiği anlaşılmaktadır. Ceza soruşturmasında çek’i kendi hesabına kendi alacağı olarak alıp tahsil ettiğini iddia etmiş ise de, çek’in imza karşılığı davacıya verildiğine ilişkin yazıyı imzalamış olduğundan, takibe konu bonoların da kira akdine karşılık verildiği yazılı olup, vekilin aksine olan iddiasının delillerle kanıtlanmaması nedeniyle ve dava tarihinde icra inkâr tazminatı oranının %40 olduğu anlaşılmakla, istinaf talebinin reddine karar verilmesi gerekmiştir.

İCRA İNKARA TAZMİNATI – ALACAĞIN LİKİT VE MUAYYEN OLDUĞU – TAZMİNATA HÜKMEDİLMESİ GEREĞİ.

Davacı icra-inkar tazminatı talebinde bulunmuş ise de mahkemece davacının bu konudaki talebinin reddine karar verilmiştir. İİK’nin 67/2 maddesi hükmünce, icra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için borçlunun takip sırasında ödeme emrine itiraz etmesi ve alacağın likit ve belli olması, yani borçlu tarafından alacağın gerçek miktarı belli,

Sabit veya belirlenmek için bütün unsurlar bilinmekte veya bilinmesi gerekmekte, böylece borçlu tarafından tahkik ve tayin edilmesi mümkün nitelikte olması yeterlidir. Borçlu, yalnız başına ne kadar borçlu olduğunu tespit edebilir durumda ise, alacağın likit ve muayyen olduğunun kabulü zorunludur.

Açıklanan yasal kuralların ışığında, takip konusu alacak değerlendirildiğinde davacı yararına icra-inkar tazminatına hükmedilmesi gerekirken, Mahkemece, bu kalem istemin reddine karar verilmesi de usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

Borçlu olan taraf adına açılan icra takibi için itiraz hakkına sahiptir. İcra takibine itiraz edilmesi durumunda icra takibi durdurulacaktır. İcra takibi durdurulan alacaklı alacağının icra takibinin devam etmesini istiyor ise itirazın kaldırılması davası açmalıdır.

İtirazın Kaldırılması Davası Nasıl Açılır?

İtirazın kaldırılması davası aslında bir alacak davası niteliği taşımaktadır. Bu kapsamda bu davanın normal bir hukuk davası gibi açılması gerekmekte ve bu dava ile ilgili görevli mahkeme İcra Mahkemesi yerine genel mahkemeler olmaktadır.

Bu davada takip alacaklısı davacı, takip borçlusu ise davalı konumunda olmaktadır. İtirazın kaldırılması davası hukuk davası niteliği taşıdığı için Bazı şartlar uygunluk sağladığında bu dava açılabilir. İtirazın kaldırılması davası şartları şu şekilde sıralanmaktadır;

• Bu davanın açılabilmesi için geçerli bir icra takibinin bulunması gerekmektedir.
• Dava itirazın yapıldığı sürecin içerisinde açılmış olmalıdır.
• Dava açılabilmesi için hukuki bir yararım bulunması gerekmektedir. Yani davayı açan kişi başka bir yoldan sonra çözemediği için mahkemeye başvurmuş olmalıdır.
• Alacaklı tarafından açılmış olan icra takibinin geçersiz sayılabilmesi için diğer şartların yokluğunun oluşmuş olması gerekmektedir.
• Borçlu tarafından yapılan itirazım kanunlar çerçevesinde yapılmış olması gerekmektedir. Ancak bu durumda alacaklı taraf itirazın iptali için dava açabilmektedir.

İtirazın Kaldırılması Davasında Görevli Olan Mahkeme Hangisidir?

Alacaklı tarafın ilgili süre içerisinde açacağı itirazın kaldırılması davası, bir hukuk davası olduğu için görevli mahkeme Hukuk Muhakemeleri Kanunu kapsamında tespit edilmektedir. Bu kapsamda Bir itirazın kaldırılması davasında;

• Davalının yerleşim yerine bağlı olan yetkili mahkeme,
• Davalının ikametgahı belli değil ise son ikametgahının bulunduğu yere bağlı olan mahkeme yetkili mahkeme sayılacaktır.

İtirazın Kaldırılması Davasında Süreçler Nasıldır?

İtirazın kaldırılması davası borçlunun icra takibine itiraz ettiği ya da alacaklının vekiline tebliğinden itibaren bir yıl içerisinde açılmalıdır. Bu tarihler itibariyle alacaklının bir yıl içerisinde itirazın kaldırılması davasında açması gerekmektedir.

Bu davada bu sürenin aşılmaması büyük önem taşımaktadır. İtirazın kaldırılması davası ne kadar sürer sorusunun yanıtı ise davanın niteliğine, dava açıldığı süreçteki mahkeme yoğunluğuna ve sunulan verilere göre değişiklik göstermektedir.

Makalede İtirazın Kaldırılması Davası konusuna yer verilmiştir. Diğer bilgilendirici makaleler için Ankara Avukat ve İcra Hukuku Avukatı ve danışma konularında sayfaları ziyaret edebilirsiniz.

İtirazın Kaldırılması Davası

Takibin dayandığı senet hususi olup, imza itiraz sırasında borçlu tarafından reddedilmişse, alacaklı itirazın kendisine tebliği tarihinden itibaren altı ay içinde itirazın geçici olarak kaldırılmasını isteyebilir. Bu halde icra hakimi iki taraftan izahat alır.

Senet altındaki imzayı reddeden borçlu takibi yapan icra dairesinin yetki çevresi içinde ise, itirazın kaldırılması için merci önünde yapılacak duruşmada, mazeretini daha önce bildirip tevsik etmediği takdirde, bizzat bulunmaya mecburdur. İcra dairesinin yetki çevresi dışında ödeme emri tebliğ edilen borçlu, istinabe yolu ile isticvabına karar verilmesi halinde, aynı mecburiyete tabidir.

Araştırmaya esas imza mevcutsa bununla, yoksa borçluya yazdıracağı yazı ve attıracağı imza ile yapılacak mukayese ve incelemelerden veya diğer delil ve karinelerden mercii,  reddedilen imzanın borçluya aidiyetine kanaat getirirse itirazın geçici olarak kaldırılmasına karar verir. Hakim lüzum görürse, oturumun bir defadan fazla talikine meydan vermeyecek surette, bilirkişi incelemesi de yaptırabilir

İmza araştırması Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun bilirkişiye ait hükümleri ile 309 uncu maddesinin 2 nci, 3 üncü ve 4 üncü fıkraları ve 310, 311 ve 312 nci maddeleri  hükümleri uygulanır. (6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 211, 208, 217)

Yapılacak duruşmada, mazerete dayanmaksızın, borçlunun hazır bulunmaması halinde mercice başka bir cihet araştırılmaksızın itirazın geçicien kaldırılmasına ve borçlunun sözü edilen senede dayanan takip konusu alacağın yüzde onu oranında para cezasına mahkumiyetine karar verilir. Duruşmaya gelmeyen borçlunun itirazının geçicien kaldırılmasına ve hakkında para cezasına karar verilebilmesi için keyfiyetin davetiyeye yazılması şarttır.

Mercii hakimi, imzanın borçluya aidiyetine karar verdiği takdirde borçluyu sözü edilen senede dayanan takip konusuna alacağın yüzde  on’u oranında para cezasına mahkum eder. Borçlu, borçtan kurtulma, menfi tespit veya istirdat davası açarsa, bu para cezasının infazı dava sonuna kadar ertelenir ve  borçlu açtığı davayı kazanırsa bu ceza kalkar (2004 S. K. m. 68/A).

Borçlu inkar ettiği imzayı, itirazın kaldırılması duruşmasında ve en geç alacaklının senedin aslını ibraz ettiği celsede kabul ederse, hakkında para cezası hükmolunmaz ve  kendisine yargılama giderleri yükletilmez. Şu kadar ki, kötü niyetle takibe sebebiyet veren borçlu yargılama giderleri ile mülzem olur. Senedin aslı takip talebi anında icra  dairesine tevdi edilmiş ise, icra dairesinin yetki çevresi içinde ödeme emri tebliğ edilen borçlu hakkında bu fıkra hükmü uygulanmaz (2004 S. K. m. 68/A).

İtirazın geçici olarak kaldırılması talebinin kabulü halinde borçlu, bu talebin reddi halinde ise alacaklı, diğer tarafın talebi üzerine yüzde yirmiden aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilir. Borçlu, borçtan kurtulma, menfi tespit veya istirdat davası açarsa, yahut alacaklı genel mahkemede dava açarsa hükmolunan tazminatın tahsili dava sonuna kadar tehir olunur ve dava lehine sonuçlanan taraf için, daha önce hükmedilmiş olan tazminat kalkar (2004 S. K. m. 68/A).

İtirazın geçici kaldırılmasına karar verilir ve ödeme emrindeki müddet geçmiş bulunursa alacaklının talebi ile borçlunun malları üzerine geçici haciz konur (2004 S. K. m. 69/A).

İtirazın geçici kaldırılması kararının tefhim veya tebliğinden itibaren yedi gün içinde borçlu, takibin yapıldığı mahal veya alacaklının yerleşim yeri mahkemesinde borçtan kurtulma davası açabilir. Bu davanın dinlenebilmesi için borçlunun dava konusu alacağın yüzde 15 ini ilk duruşma gününe kadar mahkeme veznesine nakden depo etmesi veya mahkemece kabul edilecek aynı değerde esham ve tahvilat veya banka teminat mektubu tevdi etmesi şarttır. Aksi takdirde dava reddolunur. Borçlu yazılı müddet içinde dava etmez veya davası reddolunursa itirazın kaldırılması kararı ve varsa geçici haciz kesinleşir (2004 S. K. m. 69/A).

İtirazın Kaldırılması Davanın reddi hakkındaki karara karşı istinaf yoluna başvuran borçlu, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun 36. madde hükümlerini yerine getirmek şartıyla, icra dairesinden mühlet isteyebilir (2004 S. K. m. 69/A).

Borçtan kurtulma davasında haksız çıkan taraf, dava veya hükmolunan şeyin yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere münasip bir tazminatla mahkum edilir (2004 S. K. m. 69/A).

İcra mahkemesi, itirazın kaldırılması  Davası hakkındaki talep üzerine iki tarafı davet eder ve İcra mahkemesine arzedilen hususlar ivedi işlerden sayılır ve bu işlerde basit yargılama usulü uygulanır (2004 S. K. m. 70).

İtirazının geçici surette kaldırılmasına karar verilen borçlu, bu kararın kendisine tebliğinden itibaren üç gün içinde mal beyanında bulunmaya mecburdur (2004 S. K. m. 75).

Takibin yapıldığı icra dairesinin dışında borçluya ödeme emri tebliğ edilmiş ise, borçlu, itirazın geçici kaldırılması talebini inceleyen icra mahkemesindeki ilk duruşmada bizzat hazır bulunmak zorunda değildir. Bu durumda itirazı inceleyen İcra Mahkemesi istinabe yolu ile borçlunun dinlenilmesine karar vermek durumundadır (12.HD 2005/14402 E. 2005/17726 K.).

Mazerete dayanmaksızın borçlunun hazır bulunmaması halinde mahkemece başka bir cihet tetkik edilmeksizin itirazın reddine karar verileceği ihtarını taşıyan davetiyenin borçlu asile gönderilmesi gerekip, vekili tarafından hazır edilmesi gerektiğinden söz edilerek vekile, borçlu asili duruşmada hazır bulundurması için süre verilmek suretiyle aynı hukuki sonuca ulaşılması mümkün değildir.