Halbuki kazaya uğrayan işçi süreci doğru yardım alarak yürüttüğünde sosyal haklar yanı sıra maddi manevi tazminat dahi alabilmektedir.

İş Kazası Nereye Şikayet Edilir?

İş kazasında şikayet ve tazminat hakkı olarak iki hukuki boyutu bulunmaktadır. İş kazası sonucu yaralanma ve ölüm vukuu bulmuş ise, savcılık olaya el koyarak soruşturma başlatılır.

İş kazasında mağdur olan işçi veya vefat varsa mirasçıları bu soruşturmaya katılarak, kazada kusuru olan kişilerden sikayetçi olabilirler.

İş Kazası Yaşandıktan Sonra Atılacak Adımlar

Kısaca iş kazası sonrası hukuki boyut açısından atılacak adımları;

• İlk şok atlatıldıktan sonra hemen Sosyal Güvenlik Kurumu’na bildirim yapılmalı,
• SGK tarafından sevk edilen hastanede muayene olunmalı ve rapor alınmalı,
• Rapor neticesinde iş mahkemesine başvurularak işverenin davaya katılımı sağlanmalı

Şeklinde sıralamak mümkündür. Ayrıca yapılan iş A kişisi tarafından B kişisi üzerinden yani taşeron vasıtasıyla yürütülüyorsa her iki taraf da mahkemeye çağrılmaktadır.

İş Kazası Nedir? İş Kazası Olarak Görülen Durumlar Nelerdir?

İşçinin, işyerinde hangi durumda olursa olsun başına gelen kazalara iş kazası denilmektedir. Bu durum istisnai durumlar oluştursa da herhangi bir kasıt olmadıkça işçinin lehine olmaktadır.

Örneğin ani bir fiziksel rahatsızlık; kalp krizi ya da beyin kanaması gibi sebeplerce yaşamını iş yerindeyken kaybeden işçinin ölümü yine iş kazası olarak geçmektedir. Ya da çocuğunu emzirmek için molaya çıkmış kadın çalışanın da başına kaza gelmesi durumunda yine iş kazası olarak değerlendirme yapılmaktadır.

İşçi, işverenin talimatı ile işyerinin dışında bir görev yapıyorsa ve bu sırada başına bir kaza gelirse yine iş kazası olarak değerlendirilir.

İş Kazalarında Şikayet ve Yapılması Gerekenler

İş kazası yaşandığında hukuksal süreç görüldüğü üzere işçinin lehinde olmaktadır. Ancak bu süreci doğru devam ettirmek önem taşımaktadır. İş kazası şikayet mekanizması iş kazasının olduğu andan itibaren işlemeye başlamaktadır;

• Öncelikle iş kazası gerçekleştikten sonra çalışma hemen durdurulmalıdır. Bu hem kazanın mağduru daha fazla etkilemesini hem de başka çalışanlara sirayet etmesini engelleyecektir.
• Kazaya uğramış kişinin hemen durumu kontrol edilir ve derhal sağlık birimlerine haber verilir.
• Çevre güvenliği oluşturulduktan sonra kaza alanına yapılacak incelemeler için kimse sokulmaz.
• Kaza sonrasında kazaya uğrayan işçi tarafından Sosyal Güvenlik Kurumu’na bildirim yapılması gerekmektedir. İş kazasını başlatan resmi adım bu olduğu için oldukça önemlidir. En geç 3 (üç) iş günü içerisinde SGK’ya bildirim yapılmalı ve bunun neticesinde SGK’nın sevk edeceği hastanelerden rapor alınmalıdır.

İş Kazasında İş Mahkemesine Tazminat Talebi

SGK’ya yapılan bildirim sonucunda bir tahkikat başlatılacaktır. SGK tarafından görevlendirilen kişiler kazanın gerçekleştiği işyeri ya da mahale giderek incelemelerde bulunurlar.

Sonuçta işçinin kazaya uğradığı tespit edilirse tutanak hazırlanır ve kayda geçirilir. Bu noktadan itibaren işçi, şahsen ya da süreci daha iyi yönetmesi için bir avukat yardımı ile iş mahkemesine başvuruda bulunmalıdır.

Bu aşamadan sonra talep edilen maddi manevi tazminat hakları yargı sürecine geçmiş olur ve SGK raporunun da sürece eklenmesiyle birlikte değerlendirme süreci başlar.

Bu nedenle iş kazası durumlarında bir an önce, harekete geçilmelidir.

İşverenin İş Kazası Durumunda Yükümlülükleri

İş kazası durumunda, işverenin ve işçinin ayrı ayrı yerine getirmeleri gereken görevler olduğunu belirtmiştik. İşveren tarafından iş kazasında yapılması gerekenler;

• İş kazası 2 iş günü içinde bölge müdürlüğüne bildirilmelidir.
• SGK 3 iş günü içerisinde durumdan haberdar edilmelidir.

İşçinin İş Kazası Durumunda Yükümlülükleri

İş kazası geçirildiğinde, işçinin konu ile alakalı talep edebileceği hakları mevcuttur. Bu nedenle kaza geçirildikten hemen sonra, iş kazası halinde yapılması gerekenler şöyledir;

• Sağlık testleri yapılır,
• Kolluk birimleri haberdar edilir,
• Kaza raporu düzenlenir,
• SGK haberdar edilir ve müfettişler durumu inceler,
• Bölge müdürü durumu incelemek için müfettiş gönderir.

Durumun iş kazası olduğu rapor edilirken, iki kişinin de orada tanık olarak bulunması gerekmektedir. İş kazası sonrasında, SGK durumu iş kazası olarak nitelendirmezse, yeniden SGK’ya ve işverene karşı dava açılabilir.

İşçinin İş Kazası Neticesinde Hakları Nelerdir?

İş kazasına uğrayan bir işçinin ya da işçinin yakınlarının, işverene;

• Maddi ve manevi tazminat,
• Destekten yoksun kalma

Davaları açma hakkı vardır. İş kazası şikayet süresi 10 yıl olarak belirlenmiştir. İşçinin iş kazası durumunda oluşan hakları ise şu şekildedir;

• Geçici olarak çalışamadığından işçiye ödenek bağlanır,
• Kişi hayatını kaybetmişse, yakınlarına ödenek bağlanır,

İş Kazası Olarak Nitelendirilen Durumlar

İş Kanunu’nda bu hususta açıklama yapılmıştır. Buna göre iş kazası olarak, işçinin o esnada işyerinde bulunuyor olması, çoğu iş kazası için yeterli bir sebeptir. İş kazası olarak nitelendirilen durumlar;

• İşçinin işyerinde bulunduğu esnada uğramış olduğu her türlü ruhsal ve bedensel zarar,
• İşçninin kaza geçirdiği esnada çocuğunu emzirmek için kendisine tanınan sürede bulunması,
• Kazanın işveren tarafından tahsis edilmiş bir araçla gerçekleşmesi,
• Bağımsız olarak çalışanların, kaza geçirdikleri esnada, işveren tarafından verilen bir işi yapıyor olmaları,
• İşyerinde geçirilen, kalp krizi gibi rahatsızlıklar

Şeklindedir.

İş Kazası Halinde Yapılması Gerekenler

İş kazaları meydana geldiğinde bu kazaların iki tarafı bulunduğu için ortaya çıkan sorunlar hem işçiler hem de işveren tarafından değerlendirilir ve bunun sonucunda bazı yükümlülükler söz konusu olur. Kazaların tarafı olan kişilerin yapması gereken şeyler kanun ve içtihatlar doğrultusunda açıkça belirtilmiştir.

Buna bağlı kazaların meydana geldiği an başlangıç zamanı kabul edilmek şartıyla kişilerin kanunda belirtilmiş olan süre sınırlamalarına uygun şekilde hareket ederek neler yapması gerektiğine dikkat ederek gerekli işlemleri gerçekleştirmesi gerekmektedir.

İş Kazası Halinde Yapılması Gereken Temel Şeyler

İş kazalarının işçi ve işverenden oluşan iki tarafı bulunduğu için yapılması gereken şeyler de iki farklı grupta incelenir. Ancak kaza ile ilgili  genel bilgilendirmeyi yapması gereken taraf işveren tarafı olmaktadır.

İşveren kazalar gerçekleştirdikten sonra ortaya çıkan kazayı ya da meslek hastalığını mutlaka 2 gün içinde bölge müdürlüklerine iletmelidir. Buna ek  işyerinin bulunduğu yerdeki kolluk kuvvetlerinin de en kısa sürede durumdan haberdar olması sağlanmalıdır.

Sosyal Sigortalar Kurumu’na yapılacak olan bildirimlerde ise işverenlerin mutlaka 3 gün içerisinde gerekli işlemleri yapmış olması gerekir.

İşçilerin İş Kazası Halinde  Ne Yapmalı?

İşçiler özellikle kendi sahip oldukları hakları bilme noktasında bazı sorunlar yaşayabiliyorlar. İş kazaları meydana geldiğinde de yapılması gereken işlemlerin nasıl ve ne zaman yapılması gerektiği konusunda işçiler sorun yaşayabilmektedir.

İşçilerin kendi haklarını koruyabilmesi için iş kazaları meydana geldikten sonra yapması gereken şeyleri yerine getirmeleri gerekir.

Öncelikle işçilerin kendi sağlıkları ile ilgili işlemlerin derhal yapılması sağlanarak ortaya çıkabilecek olan hastalık ya da engeller için en erken sürede önlemlerin alınması sağlanmalıdır.

Kolluk kuvvetlerine iş kazaları bildirilmeli ve bu sırada kaza raporu da hazırlanmalıdır. İşçiler 2 tanık buldukları takdirde tanıkların beyanlarının alınması ile kaza raporlarını tamamlayabiliyorlar.

Sosyal Sigortalar Kurumu iş kazasının niteliklerini taşıyan bir kazanın meydana gelip gelmediğini tespit etmek için kazanın yapıldığı yerde bir inceleme yapabilirler. Bölge müdürlükleri ise müfettişler aracılığı ile kişilerin yaşamış oldukları maluliyet oranlarının belirlenmesini sağlar.

İş Kazası Halinde İş Gücü Kaybı Oranı Nasıl Belirlenir?

İş kazalarının ardından işçiler daha önce sahip oldukları çalışma performansından veya iş gücünden kayıplar yaşayabilmektedir. İş gücü kaybı oranı adlandırılan husus ise kişinin ne kadar performans kaybı yaşadığı ile ilgili olmaktadır.

İş kazası dosyasının hazırlanmasının ardından işçilerin tazminat hakkı elde edebilmesi için hesaplanan iş gücü kaybı oranında yüzde olarak kayıp oranları belgelenerek işçilere sunulur.

Raporda yüzdeler belirlendikten sonra buna bağlı  kişilerin hem maddi hem de manevi tazminat talep etmesi mümkün olabiliyor. Raporlar hazırlanmadan tazminat davalarının açılması mümkün değildir.

İş Kazası Geçiren İşçinin  Hakları Nelerdir?

İş kazası geçiren kişilerin bedensel bütünlükleri zarara uğrayabilir ya da çeşitli hastalıklarla karşılaşabilirler. Hatta iş kazası geçiren kişiler bu kazaların ardından hayatlarını da kaybetmiş olabilirler. Böylece işçilerin hak kayıpları yaşaması mümkün oluyor ve davalar ile birlikte işçilerin yaşamış oldukları hak kayıplarının telafi edilmesi sağlanıyor.

İş kazası yaşandığı zaman işçilerin bazı temel hakları olmaktadır. İşçiler, iş kazasının ardından geçici iş göremezlik ödeneği almaktadır. Hayatını kaybetme durumu söz konusu olduğunda ise sigortalının hak sahiplerinin ödeneklerden faydalanması sağlanıyor. Ayrıca hak sahiplerine ölen kişinin defnedilmesi ve cenaze masraflarının karşılanması için de tazminat alınması mümkün olabiliyor. Bütün bunlara dahilinde kız çocukları evlenecekleri zaman da evlenmeleri için ödenek verilebiliyor.

İşçiler İş Kazası Halinde İşverene Dava Açabilir Mi?

İş kazası sonrası işçiler maddi ve manevi anlamda yaşadıkları kayıpların telafi edilebilmesi için tazminat talep etmeleri mümkün oluyor. Bu tazminat miktarlarında kişilerin yaşamış oldukları iş gücü kaybı oranı etkili oluyor. Kişiler hayatını kaybetmemişse kendileri dava açması gerekirken ölen kişiler için yakınlarının dava açması gerekiyor. Çok fazla teknik detay barındırdığı için bu davalarda avukatlardan yardım alınması önemli olacaktır.

Makalede İş Kazası Halinde Yapılması Gerekenler konular bilgi amaçlı verilmiştir. İş Kazası Halinde Yapılması Gerekenler konularında avukat desteği alınması önem arz etmektedir.

Diğer makalelerimize Ankara Avukat sayfamızdan göz atabilirsiniz.