Kanuna göre işçi olarak adlandırılan kişi, yine kanuna göre kaza hallerinden bir tanesi ile karşılaşmış ve zarara uğramış ise iş kazası nedeniyle maddi manevi tazminat talebinde bulunabilir.

Uzuv kaybı gibi ciddi yaralanmalar ile sonuçlanan iş kazaları ile, ölümle biten iş kazalarında yalnızca işçi değil, işçinin yakınlarının da tazminat için talepte bulunmaya hakkı olur.

İş Kazası Sayılan ve Tazminata Konu Olabilecek Nitelikteki Durumlar Nelerdir?

iş kazası nedeniyle maddi manevi tazminat davası dilekçe örneğine uygun dilekçeler, diğer bir değişle davalı olan taraf her zaman asıl işveren olmak zorunda değildir.

Taşeronlara karşı da maddi ve manevi tazminat davaları açılabilmektedir. Bu davalardan sonuç alabilmek için işçinin başına, iş kazası hallerinden birisinin gelmiş olması gerekir. Bu haller 5510 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu’nun 13. Maddesine göre düzenlenmiştir. Bu maddelere göre;

• İşçinin, iş verene ait iş yerinde bulunduğu sırada başına gelen her türlü kaza iş kazası olarak nitelendirilmektedir. Bu kazalarda iş kazası sonucu maddi manevi tazminat talebinde bulunulabilir. Mahkemeler inceleme yaparken, kazanın nasıl olduğu ile ilgilenmezler. Kazanın olmuş olması yeterlidir.
• İşçi iş veren tarafından sağlanmış olan taşıt aracılığı ile bir yere gidiş geliş sırasında hasara uğrayabilir. Bu durum da kanun önünde iş kazası olarak nitelendirilmektedir. Bu tür kazaların özel adı trafik iş kazasıdır.
• Emziren kadın işçi, bebeğine süt vermek amacı ile işi bırakarak bebeğine süt verdiği yere gidebilir. Buraya giderken ve bebeği emzirirken başına gelen olaylar da iş kazası olarak nitelendirilmektedir.
• İşçinin kendi hesabına bağımsız olarak çalıştığı durumlarda da başına kaza gelmesi halinde iş kazası gerçekleşmiş olur.

Bütün bu durumlar, işçinin tazminat talebinde bulunması için yeterlidir.

İş Kazası Davalarında Zaman aşımı

Davadan davaya ve pek çok farklı unsur ile değişim göstermekle birlikte, Türkiye’de görülen tazminat davaları ortalama olarak 1 2 yıl sürmektedir.

İş Kazasından Sonra Açılan Davalardan Biri Maddi ve Manevi Tazminat Davaları

Gelişen dünyada hukuk sistemleri de insanı ve insanın gerek doğuştan sahip olduğu gerek sonradan kazandığı hakları koruma altına alarak düzeni sağlama çabası içerisindedir. Bundan mütevellit hukuk sistemi birçok konuya el atarak düzen içerisine almaya çalışmış, çıkan uyuşmazlıkları herhangi bir hak kaybına taraflar uğramadan kendi kurduğu kurallar çerçevesinde çözülmesini öngörmüştür.

Her ülkenin iç hukuk düzeni kendisini ilgilendirmekle beraber ülkeler birbirlerinin hukuk sistemlerini incelemişler ve örnek dahi almışlardır. İş Kazası Nedeniyle Maddi Manevi Tazminat

Hukuk sistemleri de gelişen dünyaya ayak uydurmaya çalışmışlardır. İş ve sosyal Güvenlik Hukuku da gelişen iş dünyası ile birlikte yenilikler getirerek işçinin, işverenin haklarını koruma altına almış e daha güçsüz durumda gözüken işçiyi de işverene karşı korumayı ihmal etmemiştir. Günlük hayatımıza da baktığımızda birçok kaza meydana gelmektedir. Bu kazalardan çoğu işçinin çalıştığı sırada meydana gelen kazalardır.

Kanun koyucu şartlar altında iş kazasını tanımlamıştır. İş kazasının sorumlularını yine aynı kanunda hüküm altına alarak işçinin iş kazası nedeni ile ortaya çıkan zararını tazmin etmek için yine hükümler çıkarmıştır.

Kamu hukukuna kadar giden iş kazaları günümüz hukuk sistemimizin önemli davalarındadır. Çalışma ortamlarının iyileştirilmemesi ve işçinin can güvenliğinin kanun hükmüne göre sağlanmaması sonucu genelde ortaya çıkan iş kazaları ve iş kazaları nedeni ile açılan tazminat davalarını bu makalede inceleyeceğiz.

İşte meydana gelen her kaza iş kazası mıdır? Kanun koyucu iş kazasını nasıl tanımlamıştır? İş kazası 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanununda kısaca ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nda daha kapsamlı olacak şekilde tanımlanmıştır. Kanun koyucu 2 kanunda izah ettiği üzere bir iş kazasının meydana gelmesi için öncelikle bentler halinde belirtilen durumlar halinde işçinin, sigortalının başına bir şey gelmelidir.

Ortaya çıkan olay sonrası kişi yaralanmalı, sakatlanmalı yani bedensel bütünlüğüne zarar gelmeli ya da ruhsal anlamda zarar görmelidir ya da kanun koyucunun ifadesine göre iş kazası için ölmelidir. Ayrıca bu ortaya çıkan durum ile işveren arasında illiyet bağının olması gerekir. Kanun koyucu Türk Borçlar kanunda haksız fiil hükümleri nedeni ile kusuru olan taraf tazminat davasının açılması için 5 koşulun sağlanması gerektiğini ifade etmiştir.

Kanunları ortak şekilde değerlendirdiğimizde de iş kazası denilecek olan olay eğer işveren nedeni ile meydana gelmemiş ise örneğin 3. Kişini ağır kusur ya da işçinin ağır kusuru ya da mücbir bir sebep nedeni ile ortaya çıkmış ise illiyet bağı kesilecektir. Ve bu durumda da işçinin bedensel bütünlüğüne zarar veren ya da ölümüne sebep olan olay iş kazası sayılmayacaktır.

İş kazası sonucu işverenin yapması gerekenler ve daha sonra gerek kamu hukukuna intikal ettiği için resen açılan davalar gerekse zarar gören işçinin kendisi ya da ölümü nedeni ile yakınlarının açtığı hukuk davaları – tazminat davaları– davalar görülmektedir. Sırası ile bunları incelemekte fayda var.

İş Kazası Halinde Yapılması Gerekenler

İşçinin başına gelen olayın ortaya çıkması nedeni ile sırası ile şunlar gerçekleştirilir:

• Duruma göre iş alanı boşaltılır,
• Gerekli tedbirler alının acil servis aranır ve sağlık müdahalesi gerçekleştirilir.
• Her olay iş kazası olarak ortaya çıkmaz. Ortaya çıkan durumunda iş kazasının olup olmadığı ancak SGK genel müdürlüğünün gönderdiği müfettişler tarafından tutulan raporla birlikte ortaya çıkar.
• İşyeri kaza raporu 2 şahit huzurunda tutulur ve imzalanır.

İş Kazası Halinde Açılacak Davalar Nelerdir?

• Ceza Soruşturması ve Ceza Davası
• Maddi ve Manevi Tazminat Davası
• Sosyal Güvenlik Kurumu Tarafından Açılacak Rücu Davaları

İş Kazası Ceza Soruşturması ve Ceza Davası

İş kazaları yukarıda da bahsettiğimiz üzere kişinin yaralanmasına ya da ölümüne sebep olabilmektedir. Kişinin ölmesi ya da yaralanması kamu hukuku alanında var olan Ceza Hukukunu ilgilendiren bir durumdur. Türk Ceza Kanununda hüküm altına alınan taksirli, kasten öldürme ya da yaralama suçları ve gerekli diğer suçlar kapsamında iş kazası değerlendirilmek üzere Cumhuriyet Savcısı tarafından resen dava açılır. İş Kazası Nedeniyle Maddi Manevi Tazminat

İş Kazası Maddi ve Manevi Tazminat Davası

Kanun koyucu işçinin iş kazası nedeni ile uğradığı zararları tazmin edebilmek için işverenin aleyhine dava açmasını hak olarak tanımıştır. Bu nedenle iş kazası sonucu tazminat davaları da açılabilmektedir. Aşağıda daha ayrıntılı olarak ele alınacaktır. İş Kazası Nedeniyle Maddi Manevi Tazminat

İş Kazası Sonrası Sosyal Güvenlik Kurumunun Açtığı Rücu Davaları:

Ayrıca Sosyal Güvenlik Kurumu rücu davaları da açabilmektedir. Rücu Türk Borçlar Kanununda ifade edildiği üzere tazminat davasının davalı taraflarından biri kendisine düşen paydan fazlasını ödediği takdirde fazla ödediğini diğer davalı taraflardan isteyebilmektedir. Sosyal Güvenlik Kurumunun açacağı rücu davaları da Sosyal Güvenlik Kurumu işçiye ödemiş olduğu bedelleri kusuru oranında diğer taraftan talep etmek için açtığı davalardır.

İşverene, işçiye ya da 3. Kişinin gerçekleştirmiş olduğu kusurlu davranış oranında yani kazaya mahal verecek kusur oranında bu 3 kişiden fazla ödediğin geri almak için davayı açar. Burada özellikle işverene ya da kuruma karşı rücu davası açılmaktadır. Bu davanın açılması ise işverenin yapması gereken kanunda yer alan kuralları uymaması nedeni ile iş kazasının meydana gelmesidir. İş Kazası Nedeniyle Maddi Manevi Tazminat

İş Kazası Nedeni İle Meydana Gelen Tazminat Davaları Hakkında Gerekli Bilgiler

Tazminat davaları kısaca ve genel bir tanımla ifade etmek gerekirse hukuka aykırı bir eylem nedeni ile zarara uğrayan kişinin zararının tazmin edilmesi için zararı kusuru ile meydana getiren kişiye karşı açılan davadır.

Hukuka aykırı bir eylem olmalıdır, hukuka aykırı eylem meydana getiren kişinin kusurunun bulunması gerekir ve bu kusur ile zararın meydana gelmesine sebep olan olay arasında illiyet bağının bulunması gerekir tazminat davasının açılması için. Yani kısacası kişi bir haksız fiil nedeni ile karşılaşmalı ve zarara uğramalıdır tazminat davası açabilmesi için.

İş kazası nedeni ile açılacak tazminat davasında kanun koyucu işçiye talep edebileceği birtakım haklar tanımıştır. Bu haklar işçinin yaralanmasına ve ölümüne bağlı olarak değişmektedir. Bu talep edebileceği sınırları kanun koyucu maddi tazminat davası için çizmiştir.  Türk Borçlar Kanunun ilgili maddelerinde bedensel zarar durumunda ya da ölümün olduğu durumlarda nelerin talep edileceği hüküm altına alınmıştır. Kanun hükmüne göre:

Türk Borçlar Kanunu:  Ölüm ve Bedensel Zarar

Ölüm MADDE 53- Ölüm halinde uğranılan zararlar özellikle şunlardır:

• Cenaze giderleri
• Diğer giderler
• Ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin bu sebeple uğradıkları kayıplar.
• Bedensel zarar MADDE 54- Bedensel zararlar özellikle şunlardır:
• Tedavi giderleri
• Kazanç kaybı.
• Çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar.
• Ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar.

Yukarıda bahsedilen kalemleri hak kaybına uğramadan işçinin işverenden isteyebilmesi için diğer haklarını gizli tutmaya özen göstermelidir.

Kanun koyucu iş kazasına uğrayan işçinin ya da yakınlarının –işçinin ölümü halinde- manevi tazminat da açabileceklerini öngörmüştür. Manevi tazminatın açılabilmesi için haksız fiil hükümlerinin oluşması gerekir. Manevi tazminatta hakim somut olayın özelliklerine davalı tarafın kusuru oranında manevi tazminata hükmedecektir. Manevi tazminat ile maddi tazminat arasındaki en büyük farklardan biri maddi tazminat çoğu zaman belli olabilecek bir durumdur.

Bilirkişi yardımı ile maddi tazminat zararı genel mahiyette ortaya çıkarılır ve gelebilecek zararlara karşı da davacı hakkını saklı tutabilmektedir. Manevi tazminatta ise hakim davacı tarafın olay nedeni ile duyduğu elem ve kederi göz önünde tutmalıdır. Bu nedenle somut olayın özellikleri oldukça önemlidir. İş Kazası Nedeniyle Maddi Manevi Tazminat

İş Kazası Destekten Yoksun Kalma Tazminat Davası:

Türk Medeni Kanunun 53. maddesinin 3. bendinde de hüküm altına alınan ölenin desteğinden yoksun kalma tazminat davası iş kazasında işçinin ölmesi nedeni ile hayatını devam ettirmek için işçinin kazancından yararlanan kişiler tarafından açılabilmektedir. Bu dava ölenin annesi, babası, çocukları ve eşi tarafından açılmaktadır. Sayılan kişilerin ölen kişinin desteğinden faydalandıklarını ispat etmelerine gerek yoktur çünkü kanun koyucu bu kişileri karine olarak saymıştır. İş Kazası Nedeniyle Maddi Manevi Tazminat

Ölen kişiden bu kişilerin destek almadığını iddia eden taraf destek alınmadığını ispatlamakla mükelleftir. Ölen kişi sadece bu kişilere değil başka kişilere de maddi destekte bulunuyor olabilir yaşadığı süre zarfında. Bu kişilerin de destekten yoksun kalma tazminat davasını açabilmesi için destek aldıklarını ispat etmeleri gerekmektedir.

Destekten yoksun alma tazminat davasının açılması için destek alınmasının yanında ayrıca ölen kişinin desteğine ihtiyaç duyulması da oldukça önem arz etmektedir. Bu 2 şart gerçekleşmediğinde dava açılamaz. Karineler hariçtir. Karinelerde de tazminat belirlenirken durumlar göz önüne alınır ve ona göre hakim bedele hükmeder.

Destekten yoksun kalma tazminat davası kapsamlı bir davadır. Hakim bu davada tazminata hüküm ederken birçok konuyu ele almakta ve kapsamlı bir araştırma sonucu karar vermektedir.

Hakim her bir davacı taraf için destekten yoksun kalma tazminatını ayrı değerlendirir. Örneğin çocukların yaşı, cinsiyetleri ve öğrenim durumları önemlidir. Eğer çocuklar okumuyorsa kızlar için 22, erkekler için 18 yaş sınır olarak alınır ve hakim destekten yoksun kalma tazminat davasını bu yaş sınırını göz önüne alarak verir. Eğer okuyor ise bu durumda da yaş sınırı genel anlamda 25 olarak kabul edilmektedir. Hakim ayrıca çocukların yaşının yanında evlenme şanslarını da tazminata karar verirken ona göre bir değerlendirme yapar gerektiğinde şansın yüksek olduğu durumlarda indirime dahi gidebilmektedir.

Sağ kalan eş bakımından incelediğimizde hakim bu durumda da eşin yaşı, cinsiyeti ve evlenme şansı oldukça tazminatın miktarı için oldukça önem arz etmektedir. Hakim çocuk sayısını da göz önüne almaktadır. İş Kazası Nedeniyle Maddi Manevi Tazminat

İş Kazası Tazminat Davalarında Yetkili ve Görevli Mahkeme Hangisidir?

Ölen işçinin son yerleşim yerindeki ya da kazanın meydana geldiği İş Mahkemesi, İş Mahkemesinin bulunmadığı yerlerde Asliye Hukuk Mahkemesi görevli ve yetkilidir.

İş Kazası Tazminat Davası Zamanaşımı Süresi

Kazanın gerçekleşmesinden itibaren iş kazasından zarar gören işçinin ya da ölümü halinde işçinin yakınlarının 10 yıl içerisinde davayı açmaları germektedir. İş Kazası Nedeniyle Maddi Manevi Tazminat Nasıl Olur.

Bu davalar yalnızca asıl iş verene karşı açılmak zorunda değildir. Taşeron dediğimiz alt iş verenlere de iş kazası nedeniyle tazminat davası açılması mümkündür.

İş Kazası Nedeniyle Tazminat Davası Hangi Mahkemelerde Açılabilir?

İş kazalarında bu davalara bakmak ile yükümlü olan yetkili mahkemelerin belirlenmesinde İş Mahkemeleri Kanunu’nun hükümleri geçerli olur. İş kazalarında genel yetkili mahkemeler, davanın açılmış olduğu tarihteki yerleşim mahkemesidir. Davalının birden fazla olması halinde yerleşim yeri mahkemelerinin de yetkili olduğu görülür.

İş kazasının meydana gelmiş olduğu yerin iş mahkemesi de bu davalara bakmak ile yetkili olur. İş kazası nedeni ile eğer ölüm ya da ciddi yaralanma gerçekleşmiş ise ölen işçinin yakınlarının bulunduğu yerleşim yerindeki iş mahkemeleri de yetkili olur.

İş Kazalarının Tespiti Nasıl Yapılır?

iş kazası nedeniyle tazminat davası dilekçe örneğine uygun olarak, iş kazalarının iş veren tarafından muhakkak Sosyal Güvenlik Kurumu’na bildirilme zorunluluğu vardır. Bildiri üzerine SGK müfettişleri gelecek ve inceleme yapacaktır.

Bu incelemeler sonrasında meydana gelen iş kazalarının iş kazası olup olmadığının ortaya çıkarılması amaçlanmaktadır. Olayın oluş şekli ve tarafların kusur oranları da yine yapılan incelemeler sonrasında belirlenmiş olur.

Bu bilgiler ışığında inceleme raporu düzenlenir. İnceleme raporunda olayın iş kazası olarak nitelendirilmesi halinde hak sahibi olan kişi, doğrudan iş kazası nedeniyle tazminat davası arabuluculuk hizmetinden yararlanmak isteyebilir.

İş Kazasının Tespiti Davası Nedir?

Eğer iş kazası Sosyal Güvenlik Kurumu’na bildirildiyse ve yapılan incelemeler sonrasında kurum, iş kazası olmadığı yönünde rapor yazdıysa, bu durumda iş kazasının tespiti davası açılması uygun olur.

SGK bu davalarda taraf olmaz. Bu davalarda 10 yıllık zaman aşımı süresi işlemektedir. İş kazası tazminat davasının kesinleşmesi için öncelikle bu davanın kesinleşmesi için beklemek gerekmektedir. Aksi halde dava açılamaz.

İş Kazası Nedeniyle Tazminat Davaları

Günümüzde sıklıkla karşılaştığımız ve can kayıplarına sebep olabilecek kadar feci sonuçlara yol açan iş kazası nedeni ile açılacak tazminat davalarını bu makalede incelemeye geçmeden önce gerekli kavramları ve iş kazası nedeni ile açılabilecek diğer davaları da kısaca ele aldıktan sonra iş kazası nedeni ile açılan tazminat davalarını incelemekte fayda vardır.

Ele alınması gereken kavramlar iş kazası ve tazminat davalarıdır. İş Kazası Nedeniyle Tazminat Davası nasıl Açılır?

İş Kazası Tazminat Davası Nedir?

Hukuka aykırı bir eylem nedeni ile zarar gören kişinin maddi ve manevi zararlarının giderilmesi için açılan davaya tazminat davası denir. Haksız fiil hükümlerine dayanan tazminat davaları birçok hukuk alanında hukuka aykırı fiil nedeni ile zarara uğramış kişinin açtıkları davalardır. Türk Medeni Kanununda Aile Hukukunun boşanma bölümünde, Borçlar Kanununda haksız fiil hükümlerinde, Türk Ticaret Kanunun haksız rekabet kısmında, Türk Ceza Kanununda ve daha birçok kanunda ele alınan tazminat davaları İş ve Sosyal Güvenlik Hukukunda da önemli bir yer edinmektedir.

Tazminat davaları maddi ve manevi olmak üzere 2’ye ayrılır. Maddi tazminat davaları zarara uğrayan kişinin malvarlıkları üzerinde bir zarara uğraması ve bu zararların giderilmesi için açtığı davadır. Bedensel zarar ve maliki olduğu şeye gelen zararların tazmin edilmesini talep etmektedir davacı.

Manevi tazminat davası da davacının kişilik haklarına haksız eylem nedeni ile müdahale edilmektedir ve hakları ihlal edilen kişi bu nedenle dava açmaktadır. En tipik örneklerinden biri ölüme bağlı iş kazalarında ya da trafik kazalarında ölen kişinin yakınlarının vakıada kusuru olan ve zarara neden olan kişiye açtıkları manevi tazminat davalarıdır.

Özel olarak kanunlarda geçmediği sürece Türk Borçlar Kanununda haksız fiil hükümleri altında ele alınan tazminata ilişkin hükümler uygulanmaktadır. İş Kazası Nedeniyle Tazminat Davası nasıl Açılır?

İş Kazası Nedir?

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunun 3. Maddesinde tanımlar altında incelenen iş kazası şu şekilde tanımlanmıştır:

İşyerinde veya işin yürütümü nedeniyle meydana gelen, ölüme sebebiyet veren veya vücut bütünlüğünü ruhen ya da bedenen engelli hâle getiren olaya iş kazası denmektedir.

İş kazası 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunun 13. Maddesinde 6331 sayılı kanuna göre daha ayrıntılı düzenlenmiştir. 5510 sayılı kanunun 13. Maddesine göre iş kazası ile ilgili tanım yapılmıştır.

6331 sayılı ve 5510 sayılı Kanunların tanımladığı iş kazasının kanunların lafzından yola çıkarak şu şekilde bizler de ifade edebiliriz:

Bir olay nedeni ile işte çalışan kişinin bedensel bütünlüğüne zarar gelmesi ya da ölmesi her zaman iş kazası olarak nitelendirilemez. İş kazası olarak nitelendirilmesi için kanunda da sayıldığı üzere işçinin

• Sigortalı olarak çalışan kişinin işyerinde bulunduğu sırada
• Kendi adına ve hesabına işverenden bağımsız fakat işveren kişinin yürüttüğü iş nedeni ile (burada acenteleri örnek verebiliriz)
• Sigortalı çalışanın çalıştığı iş nedeni ile görevli olarak iş yeri dışında başka bir yere gönderildiği vakit iş dışında başka bir şeyle meşgul olduğu zaman
• Sigortalı çalışan annenin bebeğini emzirmek için işten ayrıldığı zamanda
• Sigortalı kişinin işveren kişinin temin ettiği bir araçla işin yapıldığı yere gidip gelirken başına gelen olaylar nedeni ile ölmesi ya da bedensel bütünlüğüne zarar gelmesi ya da ruhsal olarak rahatsızlanması sonucu ortaya çıkan duruma iş kazası denmektedir.

Bir olaya iş kazası denmesi için bu durumlardan biri gerçekleşmeli ve işverenin yanında çalışan kişinin yani işçinin de sigortalı olması da gerekmemektedir.  İş Kazası Nedeniyle Tazminat Davası nasıl Açılır?

İş Kazası Nedeni İle Açılacak Olan Davalar Nelerdir?

• Ceza Soruşturması ve Ceza Davası
• Maddi ve Manevi Tazminat Davası
• Sosyal Güvenlik Kurumu Tarafından Açılacak Rücu Davaları

İş Kazası Nedeniyle İşçiye Tanınan Haklar Nelerdir?

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortasının 16. maddesinde iş kazasına uğramış bir kişinin hangi haklara sahip olacağı dile getirilmiştir.

Bu haklar tazminat hakları olarak ele alınmakta ve kazaya uğrayan kişinin ya da ölüm meydana gelmişse kazada ölen kişinin yakınlarının tazminat davası kapsamında neler isteyebileceğini de kanun koyucu bu madde de dile getirmiştir. Kanunun lafzını yorumladığımızda şunları ifade edebiliriz:

• İş kazasına uğraması nedeni ile geçici olarak çalışamayacak olan sigortalıya geçici iş göremezlik ödeneği verilmektedir. Yani kazaya uğramasaydı o süre içinde kazanabileceği muhtemel kazanç verilmektedir.
• İş gücünü tamamı ile kaybettiği durumlarda ise kanun koyucu sürekli iş göremezlik ödeneğinin bağlanmasını öngörmüştür.
• İş kazası nedeni ile ölen kişinin yakınlarına gelir bağlanması kanunda ifade edilen haklardan biridir.
• Gelir bağlanmış sigortalı ölen kişinin kız çocuklarına evlenme ödeneği verilmektedir.
• Ölen kişinin cenaze giderlerinin karşılanması öngörülmüştür.

Maddi tazminat davalarında daha ayrıntılı olarak ele alınacak olan bu hususlar kanun koyucunun iş kazasına uğrayan kişiye verdiği haklardır. İş Kazası Nedeniyle Tazminat Davası nasıl Açılır?

İş Kazası Nedeniyle Tazminat Davası Nasıl Açılır?

Yukarıda iş kazasını ve tazminat davasını kısaca tanımlamaya çalıştık. İş kazası sonucunda ruhsal olarak rahatsızlanan ya da bedensel olarak zarara uğrayan işçi hayatta ise iş kazası nedeni ile tazminat davasını kendi açabilmektedir. Eğer akıl sağlığını yitirmiş yani temyiz kudreti ortadan kalkmış ise bu durumda kendisine atanacak olan yasal temsilci aracılığı ile tazminat davaları açılabilmektedir.

Eğer işçi iş kazası nedeni ile ölmüş ise bu durumda da davayı iş kazası nedeni ile ölen işçinin yakınları işverene tazminat davasını açacaklardır.

Türk Hukuk sisteminde dava açmak için avukat zorunluluğu bulunmamaktadır fakat bu gibi zor davalarda davacı ve haklı olan taraf hak kaybına uğramak istemiyor ise bir avukat aracılığı ile davayı açmasında fayda vardır.

Türk Hukuk sisteminde davalar dilekçe ile açılmaktadır. Hukuk Muhakemeleri Kanununda dilekçenin asıl bir içeriğe sahip olması gerektiğini ifade etmektedir. Kanunda ifade edilen içeriğe uygun şekilde hazırlanan dilekçe ile görevli ve yetkili mahkemede zamanaşımı sürecine uğramadan dava açılabilmektedir. İş Kazası Nedeniyle Tazminat Davası nasıl Olur?

İş Kazası Tazminat Dava Dilekçesinin İçeriği Nasıl Olmalıdır?

Hukuk Muhakemeleri Kanunun 119. Maddesinde dava dilekçesinin içeriği hüküm altına alınmıştır. Kanun hükmüne göre içerikte bulunması gerekenler şunlardır:

• Mahkemenin adı
• Davacı ile davalının adı, soyadı ve adresleri
• Davacının TC kimlik numarası
• Varsa tarafların kanuni temsilcilerinin ve davacı vekilinin adı, soyadı ve adresleri
• Davanın konusu, malvarlığına ilişkin davalarda dava konusunun değeri
• Davacının iddiasının dayandığı olayın özeti
• İddia edilen vakıanın ispat edilmesi için kullanılan deliller
• Dayanılan hukuki sebepler
• Ne talep ediliyor? Bunun açıkça ifadesi
• Davacının varsa kanuni temsilcisinin veya vekilinin imzası

İş Kazası Nedeniyle Açılacak Tazminat Davasında Görevli ve Yetkili Mahkeme Hangisidir?

İş kazasının meydana geldiği yerdeki İş Mahkemelerinde, İş Mahkemesinin bulunmadığı yerlerde ise Asliye Hukuk Mahkemesinde iş kazası nedeni ile açılacak tazminat davası görülmektedir. İş Kazası Nedeniyle Tazminat Davası nasıl Açılır?

İş Kazası Tazminat Davalarının Zamanaşımı Süresi Ne Kadardır?

10 yıllık bir zamanaşımı süresi mevcuttur. Süre iş kazasının ortaya çıkması ile başlar.

İş Kazası Nedeniyle Açılacak Olan Tazminat Davalarının İçeriği Nedir?

İş kazası sonucu işçinin yaralanması veya ruhen rahatsızlanması ve ölümü olmak üzere iş kazası 2 ayrı şekle bürünmektedir davacı tarafı belirleme konusunda. Eğer işçi ölmemiş ise bu durumda davayı kendi açacaktır ve gerek 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortasında iş kazası nedeni ile işçiye dayanan haklardan yola çıkarak gerekse Türk Borçlar Kanunun 54. Maddesinden hareketle maddi tazminat davası açabilecektir. Bedensel bütünlüğüne zarar gelmiş bir işçinin maddi tazminat kapsamında isteyebileceklerini şu şekilde özetleyebiliriz:

İş Kazası Bedensel Bütünlüğüne Zarar Geldiğinde Açılacak Tazminat Davalar

Bu durumda işçi her durumda tedavi masraflarının giderilmesini işverenden isteyebilmektedir. Ve daha sonra uğradığı zarar göre Türk Borçlar Kanunun 53. maddesinde de yer alan sürekli olarak iş gücünün kaybı, ekonomik geleceğinin sarsılması ya da kazanç kaybı yani geçici olarak iş göremezlik ödeneğini isteyebilecektir.

Bu 3 halden birini duruma göre isteyecektir. Bu durumlar:

İş Kazası Tedavi Giderleri:

Tedavi giderlerini incelediğimizde burada özellikle ifade edilmesi gereken mesele işçinin iyileşmesi şart değildir. Burada ayrıca hastalığının ya da sakatlılığının devamının ilerlememesi için yapılan tıbbi uygulamalar ve tedaviler de tedavi gideri kapsamında sayılmaktadır. Ayrıca gelecekte yapılması gereken tedaviler için de gerekli masrafları işçi isteyebilmektedir. İşverenin aleyhine açılacak maddi tazminat davasında işçi geleceğe yönelik haklarını da saklı tutarak bu davayı açmalıdır. Bazı durumlarda zarar hemen ortaya çıkmayacağından işçi bir avukat ile hak kaybına uğramamak için davayı açmalıdır.

İş Kazası Geçici Olarak İş Gücünün Kaybı:

Bu durumda iş kazası nedeni ile yaralanan işçi iş kazası meydana gelmeseydi iyileşme sürecinde kazanabileceği miktarı işvereninden isteyebilmektedir. Bu duruma kanun koyucu Türk Borçlar Kanunundan kazanç kaybı demektedir.

İş Kazası Sürekli Olarak İş Gücünün Kaybı:

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortasının 16. maddesinde iş kazasına uğramış olan işçinin talep edeceği haklar hüküm altına alınmıştı. Bu haklara baktığımızda eğer işçi iş kazası nedeni ile sürekli olarak iş görmeden yoksun kalabilecek bir duruma düşmüş ise örneğin sakat kalmış ve hareket yeteneğini büyük ölçüde kaybettiğinden çalışamayacak duruma geldiyse bu durumda işçi işvereninden sürekli iş göremezlik ödeneğinin bağlanmasını talep edebilecektir.

İster geçici isterse sürekli olarak iş göremezlik ödeneği işçiye bağlanmış olsun. Kanun koyucu bu iş göremezlik ödeneğini 5510 sayılı kanunda hüküm altına almıştır. 18. Madde de geçici olarak iş göremezlik ödeneğini hüküm altına alırken 19. Madde de sürekli iş göremezlik ödeneğine dair hükümler bulunmaktadır.

İş Kazası Nedeniyle İşçi Ölmüş İse Açılacak Tazminat Davası:

Kanun koyucu gerek 5510 sayılı kanunda gerekse genel anlamda Türk Borçlar Kanununda ölüm halinde açılacak tazminat davasında nelerin istenebileceğini yani tazminat davasının sınırlarını belirlemiştir. Kanun koyucunun belirlediği haklara göre iş kazasında ölen işçinin yakınları destekten yoksun kalma tazminat davasını açabileceklerdir, gelir bağlanması cenaze giderlerinin karşılanması ve ölen işçinin kız çocukları varsa evlenme ödeneğinin verilmesini kanun koyucu hak olarak vermiştir. Bu hususları kısaca incelediğimizde şunları ifade edebiliriz:

Ölümlü İş Kazasında Cenaze Giderleri:

İşçi iş kazasında ölmemiş tedavi altındayken hayatını kaybetmiş ise bu durumda tedavi giderleri de yine tazminat davasında talep edilebilecektir. Cenaze giderleri kefen parası, defin masrafları ve adet ve göreneklere göre ölünün arkasından verilen yemek dağıtımı masrafları ve ölen kişi eğer başka yere defnedilecekse ulaşım masrafları cenaze giderleri kapsamında değerlendirilmektedir.

İş Kazası Destekten Yoksun Kalma Tazminatı:

Bu tazminatı açabilecek olan kişiler ilk başta herhangi bir ispata gerek duymadan iş kazasında ölen kişinin annesi, babası, kardeşler, eşi ve çocuklarıdır. Sigortalının iş kazasında ölmeden kendisine destek olduğunu iddia eden kişinin bu davayı açabilmesi için ispat etmesi gerekmektedir. Karine sayılan kişilerin destek almadığını iddia eden taraf bunu kanıtlamakla yükümlüdür.

Bu haklar 5510 sayılı kanun ile kanun koyucu tarafından güvence altına alınmıştır.

İş Kazası Nedeniyle Açılan Manevi Tazminat Davası

Burada hakim iş kazası nedeni ile açılan manevi tazminat davasında somut olayın özelliklerine göre hakim davacı tarafın çektiği acı ve eleme göre ve tarafların kusuru oranında bir manevi tazminat hükmedecektir. Burada Türk Borçlar Kanunun manevi tazminat ile hükümleri ele alınır. İş Kazası Nedeniyle Tazminat Davası nasıl Açılır?

İş Kazası Nedeniyle Tazminat Davası-Kanun Maddesi

İş kazasının 5510 sayılı Kanunun 4. maddenin birinci fıkrasının;

(a) bendi ile 5. madde kapsamında bulunan sigortalılar bakımından bunları çalıştıran işveren tarafından, o yer yetkili kolluk kuvvetlerine derhal ve Kuruma da en geç kazadan sonraki üç iş günü içinde,

(b) bendi kapsamında bulunan sigortalı bakımından kendisi tarafından, bir ayı geçmemek şartıyla rahatsızlığının bildirim yapmaya engel olmadığı günden sonra üç iş günü içinde, iş kazası ve meslek hastalığı bildirgesi ile doğrudan ya da taahhütlü posta ile Kuruma bildirilmesi zorunludur. Bu fıkranın (a) bendinde belirtilen süre, iş kazasının işverenin kontrolü dışındaki yerlerde meydana gelmesi halinde, iş kazasının öğrenildiği tarihten itibaren başlar. İş Kazası Nedeniyle Tazminat Davası nasıl Açılır?

Bu noktada işçinin haklarına sahip çıkan noktalar işverenin iş sağlığı ve güvenliğine ilişkin yükümlülüklerini yerine getirmemiş durumu olmasıdır. İşçiyi gözetme borcuna aykırı davrandığı düşünülen işveren hakkında işçiler maddi ve manevi olmak üzere tazminat davalarını açabilirler.

Maddi tazminat davalarında işçilerin fiziksel olarak zarara uğraması ve iş göremezlik oranları ölçüsünde ortaya çıkan zararlarının tazmini sağlanır. Maddi tazminatlar iki farklı şekilde olabilmektedir.

Bunlardan ilki işçinin iş göremez duruma düştüğü hallerde söz konusu olan iş göremezlik tazminatları olmaktadır.

Diğer maddi tazminat türü ise iş kazası sonrası zarara uğrayan işçinin yaşadığı zorluklar karşısında harcamış olduğu giderlerin ya da bu kişinin ölümü halinde destekten yoksun kalan yakınları tarafından alınabilecek olan yoksunluk tazminatı olmaktadır.

Arabuluculuk Nedir Nasıl İşler?

Arabuluculuk işleyişi ilk olarak arabuluculuk siciline kayıtlı ve çekişmenin hakemliğini yapabilecek bir arabulucunun bulunmasıyla başlar.

Arabulucuyu taraflar kendi isteklerine göre belirleyebilirler. Fakat ortak bir arabulucuya karar verilemediği durumlarda arabuluculuk bürosu bu kişiyi kendisi görevlendirecektir.

Bazı durumlarda arabulucuya gidilmesi mahkeme tarafından zorunlu tutulur. Fakat bazı çekişmeli durumlar için ise böyle bir zorunluluk olmasa da taraflar arabulucuya gitmeyi uygun görebilir.

Zorunlu arabuluculuk ücret tarifesi hakkında aksi belirtilen bir durum olmazsa bu ücret taraflardan eşit şekilde karşılanır. Fakat ücret yükümlülüğü hakkında mahkemenin verdiği bir karar varsa da ona uyulur.

Arabuluculuk Yapacak Kişiler Kimlerdir?

Kimler arabuluculuk yapabilir sorusunun cevabı hukuk fakültesi mezunu ve en az 5 yıl deneyimi olan kişilerdir. Bunun yanı sıra arabuluculuk yapacak olan kişilerin iletişim ve görüşme tekniklerine dair bir eğitim almış olması ve bu alanda uzmanlaşmış olması da gereklidir.

Bu eğitimlerin sonunda avukatlar bir sınava tabi tutulur. Sınavı başarıyla geçen kişiler arabuluculuk listesine kayıt yaptırır ve arabulucu avukat olarak görev yapmaya başlar.

İş Kazası Tazminat Arabuluculuk Süreci

İş hukukunda yapılan düzenleme ile işçi alacaklarında arabuluculuk süreci zorunlu hale gelmiştir. Ancak İş kazası nedeniyle tazminat talepleri zorunlu arabuluculuk kapsamında değildir. İş kazası tazminat sonucu her ne kadar arabuluculuk zorunlu olmasada, taraflar istemesi halinde ihtiyari olarak arabuluculuğa başvuru yapabilirler.

İş kazası tazminat taleplerinde arabuluculuk süreci hakkında bilgi almak için detaylı avukat ve danışmanlık alınmasını öneririz.

İş Kazası Tazminatları Nasıl Alınır?

İş kazalarının ardından çalışanların başına gelen hem fiziksel hem de manevi tüm zararların kişiler için bir noktada teselli niteliği taşıyacak şekilde karşılanması amacıyla iş kazaları tazminatlarının alınması mümkün oluyor.

İş kazalarının ardından tazminat talebinde bulunabilecek olan kişiler maddi veya manevi tazminat isteyebilirler.

Maddi tazminat davaları somut olarak zarar gören kişiler için söz konusu olurken manevi tazminatların talep edilmesi de mümkün olabiliyor.

İşçilerin yaşadıkları kayıpları karşılaması adına en temel hakları olan iş kazası tazminatları hakkında bilgi sahibi olması gerekmektedir.

İş Kazası Maddi Tazminat Talepleri

İş kazalarının ardından maddi tazminat taleplerinin dile getirilmesi ancak kaza sonrasında işçinin iyileşme süreci için harcanan tedavi giderlerinin ve bu sürede işçinin çalışamamasından kaynaklanan kazanç kayıplarının karşılanması amaçlanmaktadır.

Buna ek olarak eğer bedende oluşan hasar nedeniyle işçi çalışıyor olmasına rağmen bir kayıp yaşamışsa bu durumda çalışma gücünün azalmasından dolayı da tazminat alınabiliyor.

İlerideki hayatında çalışamayacağı tespit edilmiş olan kişiler için de ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan zararların karşılanması için maddi tazminat taleplerinde bulunulabilir.

Maddi tazminat davalarında tazminat davasının yöneltileceği kişiler genellikle işverenin kendisi olsa da kazaya sebep olan herkesin buna dahil edilmesi mümkün olmaktadır.

Maddi tazminat davalarının açılması ve sonuç elde edilmesindeki en temel nokta işçinin başına kaza gelip de bu durum ortaya çıkmamış olsaydı işçi maddi açıdan ne durumda olurdu bunun karşılığını vermeye çalışmaktır.

İş kazaları sebebiyle çalışma faaliyetini sürdürememiş olan kişilerin çalışmadıkları sürede yaşadıkları zararlara ek olarak aynı zamanda yaşadıkları çalışma gücü kayıplarının ardından ortaya çıkacak zararların karşılanması için işverenden eksik aldıkları ücretlerin tamamlanmasını sağlamak üzere karşılamasını talep edebilir.

Bu türden zararların hesaplaması yapılırken işçinin iş görebilme çağına yakınlığı ve ortalama yaşam süresi gibi noktalara dikkat edilmektedir.

Tazminat miktarlarının hesaplanması noktasında SGK tarafından karşılanmayan zararların bu miktara dahil edilmesi sağlanabiliyor.

İş Kazası Manevi Tazminat Talepleri

İş kazalarının sonrasında zarara uğrayan kişiler sadece fiziksel olarak değil aynı zamanda çalışmadıkları süreden kaynaklı olarak manevi zorluklar da yaşayabilmektedirler.

Bununla birlikte eğer iş kazası sonrasında işçi hayatını kaybetmişse bu durumda işçinin yakınlarının da maruz kaldıkları keder ve acının karşılığı olarak işverene maddi tazminat davası açması söz konusu olabiliyor.

Manevi tazminat miktarlarının belirlenmesinde acı ve kederin ölçülmesi noktasında yasalar iş kazasının meydana gelme şekline ve işveren ve işçi tarafının ekonomik ve sosyal açıdan durumlarına bakarak karar vermektedir.

Ölümlü İş Kazalarında Destekten Yoksun Kalma Tazminatları

İş kazası sonrasında hayatını kaybeden işçinin, hayatta olduğu sürede bakmakla yükümlü olduğu veya yükümlü olmamasına rağmen bakımını üstlendiği kişilerin destekten yoksun kalma gerekçesiyle tazminat talebinde bulunması söz konusu olmaktadır.

Bu nedenden dolayı ölen kişinin sadece ailesi ya da birinci dereceden yakınları değil arasında kan veya aile bağı bulunmayan kişilerin de tazminat taleplerini dile getirmesi söz konusu olabiliyor.

Bu tip durumlarla daha çok kişilerin nişanlı olduğu kişiler bulunması halinde ya da evlilik dışı ilişkilerin ya da çocukların söz konusu olduğu durumlarda karşılaşılmaktadır.

Bu kişilerin kendi talepleri doğrultusunda destekten yoksun kalma tazminatlarını ispat noktasında ölen işçinin yasal mirasçılarına oranla daha fazla çalışma yapması gerekmektedir.

İş Kazalarında Zamanaşımı Süreleri

İş kazası sonrasında fiziksel olarak zarar görmüş olan kişinin kendisi ya da bu kişinin ölümünün ardından acı ve keder yaşayan işçinin hayatını devam ettirdiği sürede bakımını üstlendiği kişilerin manevi tazminat talebinde bulunması söz konusu olmaktadır.

Tazminat miktarlarının belirlenmesi noktasında iş kazası sonrası hayatını kaybetmiş olan kişilerin sigortalı olup olmadığı dikkate alınmaktadır. Olası yardım miktarları üzerinden mahkeme tarafından rakamların belirlenmesi sağlanır.

Bunlara dayanarak tazminat miktarlarının hesaplanmasında ölen kişinin yaşı, yardım alan kişinin ekonomik ve sosyal durumu ve yardımın devam ettiği sürenin dikkate alındığı söylenebilir.

Başına gelen iş kazası sonrasında hem maddi hem de manevi zarara uğrayan işçiler için kendi adresinin bulunduğu ya da işyerinin yer aldığı adresteki İş Mahkemeleri görevli olmaktadır.

Kişilerin 10 yıllık olarak yasalarla belirlenmiş olan zamanaşımı sürelerini kaybetmeleri halinde davaları açma hakları kaybolmaktadır.