İş Kazası Kapsamına Neler Girmektedir?

İş kazası kapsamına giren durumlar, 5510 sayılı kanunla belirlenmiştir. Bu kanuna göre iş kazası kapsamı şu şekildedir:

1. Sigortalı birey işyerinde bulunduğu esnada,
2. Sigortalı bireyin işveren tarafından sağlanan bir taşıtla işe gidiş ya da gelişi sırasında,
3. Sigortalı kişinin işveren tarafından verilen bir görev sebebiyle işyeri dışında asıl işi haricinde başka bir işle meşgulken,
4. 5510 sayılı kanunun 4/a sayılı maddesi kapsamında iş mevzuatı gereğince ayrılan sürede çocuğunu emziren kadın sigortalının bu süre zarfında,
5. İş verence yürütülmekte olan iş nedeniyle meydana gelen ve sigortalı bireyi hemen ya da sonrasında bedenen veya ruhen özre uğratan olaylar iş kazası kapsamında değerlendirilmektedir.

İş kazası Bildirim Süresi Ne Kadardır?

İş kazası bildirim süresi, Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından kazanın gerçekleştiği tarihten itibaren 3 gün olarak belirlenmiştir. Yani salı günü olan bir iş kazası için cuma gece yarısına kadar bildirim yapılabilir.

İş Kazasında Nereye Başvurulur?

İş kazası bildirim süresi hesaplanırken sadece iş günleri bu süreye dahil edilir. Resmi tatiller, cumartesi ve pazar günleri bu süre dahilinde sayılmaz.

Sosyal Güvenlik Kurumu genellikle iş kazalarında bildirim süresini kazanın olduğu günü de dahil ederek hesaplamaktadır ve buna göre bir cezai işlem uygulaması yapmaktadır.

İş Kazası Bildirmemenin Cezası Var Mıdır?

İş kazası bildirmemenin cezası, 6331 sayılı İş Sağlığı Ve Güvenliği kanununca belirlenmiştir.

Bu kanuna göre işveren iş kazası meydana geldikten sonraki 3 iş günü içerisinde iş kazası bildiriminde bulunmazsa ceza ödemekle yükümlüdür. 2019 yılı itibariyle iş kazası bildirmemenin cezası her geç bildirim başına asgari 3825 TL’dir.

Bu tutar işyerinin tehlike sınıfına ve çalışan sayısına göre değişiklik göstermektedir. Tehlike sınıflarına ve çalışan sayılarına göre iş kazası bildirmeme cezaları şu şekildedir:

• İşyeri az tehlikeli olarak sınıflandırılıp 10’ dan az çalışana sahipse 3.825 TL, 10 ile 49 arasında çalışana sahipse yine 3.825 TL, 50 ve üzeri çalışana sahipse 5.737 TL.
• İşyeri tehlikeli olarak sınıflandırılıp 10’ dan az çalışana sahipse 4.781 TL, 10 ile 49 arasında çalışana sahipse 5.737 TL, 50 ve üzeri çalışana sahipse 7.650 TL.
• İşyeri çok tehlikeli olarak sınıflandırılıp 10’dan az çalışana sahipse 5.737 TL, 10 ile 49 arasında çalışana sahipse 7.650 TL, 50 ve üzeri çalışana sahipse 11.475 TL.

İş Kazası Nedeniyle Denetleme Yapılabilir Mi?

İş kazası sebebiyle denetleme yapılması, SGK tarafından sık yapılan bir uygulama değildir ancak çok ciddi bir iş kazası gerçekleşen işyerleri denetime tabi tutulmaktadır.

Bu işverenlerin iş kazasını bildirmek dışında bir sorumluluğu olmadığı anlamına gelmemektedir. 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu’nun 14. maddesine göre işverenler iş kazasının ardından kazanın kaydını tutup gerekli önlemlerin alınıp alınmadığını denetlemekle yükümlüdür.   

İş Kazası Bildirim Formu Raporu

İş Kanunu esaslarına göre, çalışanların iş görebilmesi için uygun şartların hazırlanması işverenlerin yükümlülüğündedir. Bir başka deyişle iş yapılabilmesi, çalışanların sağlıklı ve güvenli bir şekilde çalışacakların ortamların işverenler tarafından tesis edilmesi gerekir.

Çalışma ortamında her hangi bir ihmal ya da hata sonucu çalışanların başına gelebilecek iş kazalarından işverenler sorumlu tutulacaktır.

Peki iş kazası durumunda çalışanların ve işverenlerin neler yapması gerekiyor?

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanun’unda yapılan tanıma göre, bir iş yerinde çalışanların iş ilişkisi nedeniyle başına gelebilecek her türlü kaza sonucu ölüm ya da yaralanmalar iş kazası olarak ifade edilmiştir.

İş kazalarında en büyük sorumluluklardan birisi de çalışanların sigortalı olması zorunluluğudur. İş kazasının iş yerinde yaşanmasının yanı sıra iş ilişkisi nedeniyle görevlendirilmiş çalışanın iş yeri dışında bedenen ya da ruhen görebileceği zarar da iş kazası olarak tanımlanmıştır.

İş kazalarında işverenlerin SGK’ya  iş kazası bildirim formu raporu nasıl düzenlenir

İş kazası meydana geldiğinde işverenin olayı kolluk güçlerine (polis ya da jandarma), Sosyal Güvenlik Kurumu’na, Çalışma Bakanlığına bildirilmesi gerekir.  5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu  ve 4857 sayılı İş Kanunu hükümleri gereği,  iş kazası bildirimi iş kazası medyana geldikten sonra en geç 3 gün içerisinde, Sosyal Güvenlik Kurumu’na elden teslim edilen belge ve raporla kuruma bildirilir.

SGK’ye yapılacak bildirimlerde söz konusu olan 3 gün ifade iş günlerini ifade etmektedir. Yani, cumartesi-pazar ile ulusal bayram ve genel tatil günleri hesaba katılmaz Bildirim işleminin elden yapılabilmesinin yanı sıra SGK’nin online işlemleri üzerinde doldurulacak İş kazası meslek hastalığı e-bildirim formu ile de yapılabilir.

İş veren iş kazası bildirim formu raporu düzenlemezse ne olur?

Eğer 3 günlük bildirim süresinde bildirim yapılmazsa, bildirim yapıldığı tarihe kadar işverene ödenen çalışanın iş kazasına bağlı iş göremezlik ödeneğinden faydalanamaz. İş göremezlik ödeneğinin yanı sıra zamanında bildirim yapmayan işveren için idari para cezaları uygulanır.

İş Kazası Bildirim Formu Raporu Yargı Kararı

İstinaf kanun yoluna başvuran davalı vekili, davacının kaza geçirdiği tarihinde bildirim formu ile süresi içerisinde bildirim yapıldığını, kaza tarihinde bildirim yapılmadığı yönünde karar tesis edildiğini, kararın bu yönüyle hatalı olduğunu beyanla yerel mahkeme kararının bozulmasını talep etmiştir.

İstinaf kanun yoluna başvuran eksik inceleme yapılarak hüküm kurulduğunu, iş kazası yönünden bir inceleme yapılmamasına rağmen karar  içeriğinde iş kazası geçirdiği tarihteki çalışmasının bildirilmediğinin tespitine ifadesine yer verilmesinin ve kararın hatalı olduğunu beyanla yerel mahkeme kararının kaldırılarak davanın reddini talep etmiştir.