Özellikle son yıllarda, internet ve teknolojinin gelişmesi, kolay ulaşılabilir hale gelmesi nedeniyle daha sık karşımıza çıkar hale gelen bir durumdur. Bu nedenle, son derece önem arz etmektedir.

Hakaret Suçu Nasıl Oluşur, Yasa Ne Söylemektedir?

Hakaret suçuna ilişkin detaylar, Türk Ceza Kanunu’nun 125.maddesi ile 131.maddesi arasında düzenlenmiştir. Buna göre,

Bir kimseye onur, şeref ve saygınlığını rencide edebilecek nitelikte somut bir fiil veya olgu isnat eden veya sövmek suretiyle bir kimsenin onur, şeref ve saygınlığına saldıran kişi, hakaret suçunu işlemiş demektir.

Bu durumda, üç aydan iki yıla kadar hapis veya adli para cezası ile cezalandırılır. Mağdurun gıyabında hakaretin cezalandırılabilmesi için fiilin en az üç kişiyle ihtilat ederek işlenmesi gerekir. Fiilin, mağduru muhatap alan sesli, yazılı veya görüntülü bir iletiyle işlenmesi halinde de hakaret suçu oluşmuş sayılır.

Hakaret suçunun;

• Kamu görevlisine karşı görevinden dolayı,
• Dini, siyasi, sosyal, felsefi inanç, düşünce ve kanaatlerini açıklamasından, değiştirmesinden, yaymaya çalışmasından, mensup olduğu dinin emir ve yasaklarına uygun davranmasından dolayı,
• Kişinin mensup bulunduğu dine göre kutsal sayılan değerlerden bahisle, İşlenmesi halinde, cezanın alt sınırı bir yıldan az olamaz. Hakaretin alenen işlenmesi halinde ceza altıda biri oranında artırılır.

Hangi Hareketler Hakaret Suçu Oluşturur?

Hangi sözlerin ya da davranışların hakaret suçunu oluşturacağı, ilgili kanunda (TCK) sayarak hüküm altına almak mümkün değildir. Çünkü hakaret suçunu oluşturabilecek olan sözler ya da davranışlar o kadar çeşitli fraksiyonlarda karşımıza çıkabilir ki, bunları yazıya dökerek sınırlamak imkansızdır.

Bir davranış ya da sözün hakaret suçu oluşturup oluşturmayacağının tespiti, aslında bu hakaretin yönelmiş olduğu kişinin/grubun/değerin “mağdur” sıfatıyla anılıp anılmayacağına göre yapılır. Bazı sözler, normal koşullarda herhangi bir “hakaret” oluşturmazken, olayın kendine özgü şartları içerisinde bir “hakaret” oluşturabilmektedir. Bu nedenle, hakaret suçunu oluşturan fiiller sınırlı olarak ele alınamaz.

Örneğin, kişiye “aptal, şerefsiz, vatan haini, işbirlikçi, terörist, geri zekalı, hayvan” gibi sözler sarf etmek, ya da küfretmek direkt olarak hakaret suçunun oluştuğuna bir işarettir. Keza, kişiye el ile bir hareket yapmak, ya da mağdurun onurunu kırıcı bir davranışta bulunmak da hakaret suçunu oluşturur. | İnternet Yoluyla Hakaret Suçu

Hakaret Suçu Şikayete Bağlı Bir Suç Mudur?

Hakaret suçunun TEMEL HALİ, mağdurun şikayetine bağlıdır. Yani, mağdur eğer hakaret eden kişiden bu fiili sebebiyle şikayetçi olmazsa, hakaret eden hakkında cezai bir yaptırım uygulanmaz. Mağdur, suçun gerçekleşmesinden itibaren 6 aylık bir süre içerisinde şikayetini yapmalıdır, aksi halde şikayet hakkı düşecektir.

Ancak, hakaret suçunun NİTELİKLİ HALLERİ, herhangi bir şikayet beyanına gereksinim duyulmaksızın doğrudan doğruya Cumhuriyet Savcısı tarafından soruşturulup kovuşturma açılabilecek niteliktedir; şikayete bağlı değildir.

Nitelikli haller ise, yukarıda da belirttiğimiz gibi, şu şekildedir:

TCK 125/3: Hakaret suçunun;

1. Kamu görevlisine karşı görevinden dolayı
2. Dini, siyasi, sosyal, felsefi inanç, düşünce ve kanaatlerini açıklamasından, değiştirmesinden, yaymaya çalışmasından, mensup olduğu dinin emir ve yasaklarına uygun davranmasından dolayı
3. Kişinin mensup bulunduğu dine göre kutsal sayılan değerlerden bahisle işlenmesi…

Sosyal Medyada İşlenen Hakaret Suçları

Sosyal medyada işlenen hakaret suçları da, yukarıda saydığımız genel kurallara tabidir. Yani, sosyal medya üzerinden de hakaret suçu işlenmektedir ki, genellikle buradan işlenmektedir.

Sosyal medyadan bu suçun işlenmesi durumunda, şikayet etme hakkı sahibi olan mağdurun bir Cumhuriyet Savcısına başvurarak şikayetini belirtmesi gerekmektedir. Bu konuda bir ceza avukatının yardımını talep etmek en doğru seçenektir. | İnternet Yoluyla Hakaret Suçu

İnternet Üzerinden Hakaret Ve İftira

İnternet ortamlarında pek çok kategoriye ait suç işlenebilmektedir. Dolandırıcılık bu suçlardan bir tanesidir. Aynı zamanda cinsel taciz, hukuka aykırı olacak biçimde kişisel veri yayılması, hakaret ve iftira suçları da bu platformlarda işlenebilen suçlardan bazılarıdır. Bir kişi internet üzerinden hakaret ve iftiraya uğramışsa, bazı hukuki yollar söz konusu olur. Bu yazımızda başvurulabilecek hukuki yollar anlatılmaktadır.

İnternet Üzerinden Hakaret Suç Duyurusu

Bir suçun hakaret suçu sayılması için, kişinin şeref ve haysiyetine, saygınlığına yapılan yakıştırmalar olması ve bu yakıştırmaların kişiyi küçük düşürmek maksadıyla yapılmış olması gerekir. Belli siyasi kanaatlerin isnadı da, hakaret suçunun oluşmasına neden olabilir. Fakat ne şekilde olursa olsun hakaret suçu için dikkat edilecek olan nokta, yapılan eylemlerin kişiyi küçük düşürücü nitelikte olup olmadığıdır. Bu niteliğe bakılırken dikkate alınan kıstaslar, toplumda hâkim olan düşünce, örf ve adetler olur. Hakaret suçu kişinin yüzüne karşı işlenebileceği gibi kişinin arkasından da işlenebilir. Eğer hakaret suçu kişinin gıyabında işlenmişse, bu suça en az üç kişinin şahitlik etmesi gerekmektedir.

Hakaret suçu, mağdur kimsenin arkasından yapılmışsa, burada mağdur kişiyi muhatap almadan hareket etme durumu vardır. Kanun koyucu, hakaret suçu eyleminin iletişim yolları ile de yapılabileceğini belirtmiş ve kanuni düzenlemede gerekli eklemeleri sağlamıştır. İletişim aracının her türlüsü ( sesli, yazılı ve görsel) bu suçu işlemek için geçerli sayılır. İşlenen suçun nitelikli hallerinden biri, kamu görevlisinin görevinden kaynaklı olan değerlerin hedef alınarak hakaret suçunun işlenmesidir.

Aynı şekilde kişinin dini inancından, felsefi düşüncesinden, genel düşüncesinden ve kanaatinden dolayı inandığı değerleri bahis alan hakaret suçu da, nitelikli suç olmaktadır. Diğer nitelikli hal de, suçun kamuya açık bir şekilde, aleni olarak işlenmesidir. | İnternet Üzerinden Hakaret ve İçerik Kaldırma

Facebook’ta Hakaret Davası

Sosyal Ağlarda Özellikle Facebook gibi paylaşılan durumların herkes tarafından görülebildiği alanlarda yapılan hakaretler, kamuya açık nitelik taşır. Bu durumda ceza oranı altıda bir arttırılmaktadır.

Eğer mağdura yöneltilmiş olan olgu ispat edilirse, fail ceza almaz. Eğer mağdurun, yapılan hakaretin konusu ile ilgili bir mahkûmiyet kararı varsa, isnat ispatlanmış olmaktadır.  Diğer durumlarda ispatın yapılması, kamu yararı veya şikâyetçi (mağdur) rızası ile mümkün olur.

Hakaret suçunun işlenmesinde, faile karşı haksız bir eylem söz konusu ise, fail ceza almayabilir veya alacağı cezada indirime gidilebilir. Aynı durum, karşılıklı olarak yapılan hakaretleşme olayları için de geçerlidir. Hakaret suçu ile ilgili yargılama yapılması için, mağdur şikâyette bulunmalıdır.

Şikâyet için yapılacak başvuru mağdurun ya da failin yerleşim alanı Cumhuriyet Başsavcılığı’na yapılır.

Başvuru, yazılı olarak yapılmalıdır. Kamu görevlisine yapılan hakaret suçunda yargılama olması, bu şekilde şikâyete bağlı değildir. İftira suçu, daha farklıdır. İftira suçunun oluşabilmesi için yetkili makamlara ihbar ve şikâyet yapılarak, hukuka aykırı olan bir fiilin kişiye isnadı olmalıdır.

Aynı zamanda yine işlenmediği bilinen bir fiil ile ilgili basın yayın yolu ile soruşturma ve kovuşturma başlatılmasını sağlamak, aynı şekilde hedef alınan kişiye yaptırım uygulatmak amaçlı yapılmayan bir eylem isnat etmek de iftira suçu oluşmasına neden olur. Görüldüğü üzere iftira suçu üç şekilde olmaktadır. İftira suçunda ihbar ve şikâyet veya basın yayın yolu kullanılması vardır.

İnternet ortamında iftira suçunun işlenmesi demek, basın yayın yolunun kullanılarak suçun işlenmiş olması demektir. Bahsi geçen basın ve yayın, her türlü iletişim aracını kapsamaktadır. Kanun, suçtan bahsedilebilmesi için asılsız olan isnatların yetkili makamlara yapılma şartını arar. Eğer bahsi geçen suç yetkili makamları harekete geçirecek ciddilikte değilse veya gerçekle uyuşmayan eylemlerin isnadı söz konusuysa, iftira suçu oluşmuş sayılmaz.

Sosyal paylaşım platformlarında iftira suçu işlenmişse ve kişiye mahkûmiyet kararı verilmişse, bu karar aynı basın yayın organıyla veya eşdeğer bir basın yayın organıyla ilan edilir. Burada oluşan ilan masrafı, hükümlü kişiden tahsil edilmektedir. | İnternet Üzerinden Hakaret ve İçerik Kaldırma

İnternet Üzerinden Hakaret Manevi Tazminat

Hakarete veya iftiraya maruz kalmış kişi, fail kişiye ceza ile ilgili yargılama sürerken veya karar çıkması gerçekleştiğinde, karardan hemen sonra tazminat davası açabilir.  Açılacak tazminat davası, mağdur kişinin uğradığı maddi ve manevi zarar durumlarına göre olabilmektedir. Hakaret de iftira da hukuka aykırı olan haksız eylemlerdendir.

Haksız fiil nedeni ile hukuki sorumluluklar açığa çıkmakta, açığa çıkan bu sorumluluklar Türk Borçlar Kanunu’nda yer bulmaktadır. Kanuna göre, bir kimse kusur içeren bir hareketle veya hukuka karşı aykırı olan bir şekilde başkasına zarar veriyorsa, verdiği bu zararı gidermekle yükümlüdür.

Kusur ile ilgili yapılacak belirlemede hukuk hâkimi, ceza yargılamasından oluşan karara bağlı olmamaktadır. Ancak ceza yargılaması, hukuk hâkimine kusurluluk durumunun maddi ölçütlerle belirlenmesinde fayda sağlar.

Tazminat davasında önemli olan bir nokta, taraf kişilerin sosyal ve ekonomik vaziyetleri olmaktadır. Talep edilen tazminat miktarları arasındaki fark, bu değişiklik nedeniyle ortaya çıkar. Medyatik olan, ekonomik anlamda ortalamanın üzerinde bir gelir varlığı bulunan bir kişinin talep ettiği tazminat miktarı ile ünlü olmayan bir kimsenin talep ettiği tazminat miktarı arasındaki fark büyüktür.

Fakat unutulmamalıdır ki tazminat, zarar gören kişiye ödenen uygun miktar niteliğinde bir paradır. Asla zenginleşme amaçlı düşünülemez ve bu şekilde kullanılamaz. Hakarete uğramış bir kimse, bu hakaret olayının toplum tarafındaki algısı nedeniyle, maddi kayıplarla karşılaşabilir.

Bu kayıp, kişinin kazançlarında meydana gelen kayıptır. Eğer hakarete uğrayan kişi, kaybettiği kazançları ve bu kayıpların derecesini maruz kaldığı hakaret ile ilişkilendirdiği zaman, bu kayıpları da talep edebilmektedir. | İnternet Üzerinden Hakaret ve İçerik Kaldırma

Erişimin Engellenmesi  Ve Kaldırma

Erişimin engellenmesi hakkında bir takım düzenlemeler olmuştur. Bu düzenlemeler 5651 Sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun tarafından yapılmıştır.

Kişilerin veya kurumların kişilik hakları internet üzerinden yapılan bir yayın aracılığı ile zedelenirse, mağdurlar içerik sağlayıcısı kişilerden erişimin engellenmesi talebinde bulunabilirler.

Bu kişilere ulaşılamaz veya bu kişilerden olumlu cevap sağlanamazsa, ya yer sağlayıcısına ya da yerleşim alanı Sulh Ceza Hâkimliği’ne talepte bulunabilirler. Bu talep, içeriğin kaldırılması şeklinde olabileceği gibi içeriğe erişimin sağlanamaması yönünde de olabilmektedir.

Unutulmamalıdır ki kişinin bu talebi, sadece kişinin hakkını ihlal eden yayın veya ilgili kısım ile ilgili olmalıdır. Hâkim zorunlu bir durum olmadıkça, erişimin engellenmesini internet sitesinin bütünü için yapmaz.

Yayının ilgili kısmı için erişimin engellenmesi kararı verilir. Eğer buna rağmen ihlal ortadan kalkmazsa, o zaman tüm internet sitesine erişimin engellenmesi kararı oluşabilmektedir.

Eğer erişimin engellenmesi için bahsi geçen konu, yayından kaldırılmışsa, hâkimin kararı bu durumda kendiliğinden hükümsüz olur. | İnternet Üzerinden Hakaret ve İçerik Kaldırma

İnternetten Haber ve Video İçerik Nasıl Kaldırılır?

İnternet ortamında uygulanan yayın muhtevası kişilik haklarının ihlal edildiğini iddia eden asil ve tüzel şahıslar ile müessese ve kuruluşlar, haber sağlayıcısına, buna ulaşamaması hâlinde yer sağlayıcısına müracaat ederek ikaz tekniği ile haberin yayından çıkarılmasını isteyebilmektedirler.

İçeriğin veya haberin yayında kaldırılmaması halinde yada yayıncıya ulaşılmaması halinde direk ceza hâkimine müracaat ederek içeriğe erişimin önlenmesini de isteyebilir şeklinde kanun maddesinde belirlenen konuya dayanak yapılarak talep edilir. | İnternet Üzerinden Hakaret ve İçerik Kaldırma