Boşanmada Çoçuğun Velayeti Kime Verilir?

Velayet kavramı; çocuk bireylerin kollanması, sağlıklı bir şekilde büyütülmesi yeri geldiğinde bireyin temsil edilmesi anlamına gelmektedir. Medeni Kanun hükümlerince aralarında anlaşmazlık olan ve boşanma davası bulunan eşlerin çocuklarının velayetlerinin belirlenmesinde hakimler yetkili kılınmıştır.

Genel olarak velayet verilirken hakimler çocukların yaş aralıklarına dikkat etmektedir.

•         0-4 yaş aralığında bulunan bireyin anne bakımına çok fazla ihtiyacı olmasından dolayı bu yaş aralığında velayet genel olarak anneye verilmektedir.

•         4-7 yaş aralığında anne bağlılığı azalsa da yine de bu aralıkta da daha fazla velayetler anneye verilmektedir.

•         7-12  yaş aralığında bireylerin gelesceğinin kimin tarafından daha iyi bir şekilde sunulacağı hesaplanır ve velayet daha çok bunun üzerinde durularak verilir.

•         12 yaş üstü bireylerin velayet durumlarında daha çok bireylerin fikirleri alınarak karar verilir.

Yargıyat 2. Dairesinin Velayet Hakkında Emsal Kararı

Yargıtay 8 yaş ve üstü bireylerin velayet davalarında kararın bireyin görüşü sorularak verilmesi yönünde karar vermiştir. İstanbul’da boşanma davası sonucu ayrılan çiftin, 8 yaşındaki çocuğun velayeti babaya verilmiştir. Ancak anne bu duruma itiraz ederek kararı temyize götürmüştür.

Davacı Yargıtay’a sunduğu beyanda çocuğun babası tarafından korkutularak yalan bir ifade söylemesine sebep olduğunu söylemiştir. Annesinin bireyi dövdüğü şeklinde beyanı üzerine yerel mahkeme çocuğun velayetini babaya vermiştir.

Temyiz davasında velayeti elinde bulunan baba eski eşinin başka erkekler ile görüştüğünü ve çocuğun gelişim psikilojisini bozacak davranışarı bulunduğunu idda ederek bir savunma oluşturmuştur. Tüm bunlar neticesinde 6. Aile mahkemesi velayetin baba da kalmasını öngören görüşünü yinelemiştir.

Karar temyize götürüldüğünde Yargıtay  8 yaş ve üzeri bireylerde velayet hakkının verilmesinde bireyin görüşüne danışılarak verilmesini istemiştir. Söz konusu velayet davalarında ki asıl amacın bireyin yararı olduğu vurgulanarak, anne ve babanın anlaşamadığı durumlarda çocuğun görüşü alınarak kararın verilmesinin daha uygun olacağına hükmetmiştir. Çocuğun yararı bazen bireyin görüşünün aksine de olabileceği unutulmamalıdır.

Çocuğun Üstün Yararı İlkesi Esastır!

Velayet davalarında hakim tarafından verilen karar da esan olan çocuğun üstün yararı ilkesidir. Burada dikkat çekilen konu çocuğun menfaatidir. Birçok boşanma davasında eşler arasında boşanmadaki kusurlar gibi durumlar ön planda olurken velayette bunun bir önemi yoktur.

Önemli olan çocuğun ahlaki, bedeni ve fikri olarak en iyi şekilde gelişmesi için gerekli ortamı ve koşulları sosyal, ekonomik ve kültürel olarak sağlanabilmesidir. Hakim verdiği karar da anne ve babanın çıkarları, boşanmadaki kusurları, maddi imkanları gibi durumlar yerine çocuğun anne veya babadan hangisinde daha iyi şartlar altında yaşayacağıdır.

Yargıtay Tarafından Alınmış Emsal Karar Örnekleri ve Konuları

• Velayet belirlenirken kardeşlerin kişisel gelişimleri için ayrılmamaları önemlidir. Bu durum çocukların kişisel gelişimlerini etkiliyebilir. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi konuyla ilgili karar alınmıştır.
• Çocuğun bundan önce yaşadığı çevreden koparılmaması konusuna dikkat edilmelidir. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi kararında çocuğun gelişimi için alışmış olduğu insanlar, çevre, okul ve öğretmeninin önemli olduğu belirtilmiştir.
• Burada özellikle çocuğun bir sosyal çevreye ait olması ve bu durumun değişmesinin gelişimine etkisi vurgulanmıştır. Bu kararda da uzun süredir baba ile yaşayan çocuğun velayeti yukarıda belirtilen durumlar göz önünde bulundurularak babada kalmasına tekrar karar verilmiştir.
• Çocuğun yaşı anne veya babasında kalması için en önemli noktalardan biridir. Yaşı çok küçük olan çocuğun velayeti anneye bırakılmalıdır. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi 25/02/2016 tarihli 2016/832 E, 2016/832 K kararında çocuğun yaşı göz önünde bulundurularak annesine verilmesi ön görülmüştür.

Eşler anlaşamazsa da bunun için mahkemeye başvurabilir ve velayet davası sürecini başlatabilir. Boşanmada çocuğun velayeti kime verilir konusunda en önemli şey söz konusu çocuğun yaşıdır. Çocuk şayet anne bakımına ihtiyaç duyduğu bir yaştaysa bu durumda mahkeme de velayeti anneye verir.

Hangi Durumlarda Çocuğun Velayetini Baba Alabilir?

Boşanan eşlerde çocuğun velayetinin babaya verilebilmesi için genellikle ekstra durumlar olması gerekiyor. Özellikle yaşı küçük çocukların velayeti anneye verilir. Fakat annenin sağlık durumunda sıkıntılar varsa ya da annenin yaşam koşulları çocuk yetiştirmeye uygun değilse mahkeme çocuğu babaya verebilir.

Velayetin babaya verildiği durumlardan bir diğer ise 8 yaşından büyük çocukların babalarıyla kalmak istemeleridir. 8 yaşından büyük bir çocuğun velayeti söz konusuysa bu durumda çocuğa kimde kalmak istediği sorulur. Şayet çocuk babasında kalmak isterse de mahkeme velayeti babaya verebilir.

Boşanma Davasında Davalı ve Davacı Mahkemeye Gitmez ise Ne Olur?

Boşanma davasına gidilmez ise dava askıya alınmaktadır. Eğer taraflar 3 ay içerisinde herhangi bir girişimde bulunmaz ise dava düşmekte ve davanın tekrar açılması gerekmektedir. Ancak davayı açan kişi yani davacı, davaya gitmez ise davayı tekrar açabilme hakkı bulunmamaktadır.

Çekişmeli boşanmada davacı gelmezse ne olur sorusunun cevabı ise; haklar davalıya geçmekte ya da dava bir sonraki ileri bir tarihe ertelenmektedir.

Davacının gelmediği takdirde vekil olarak avukatına da yetki verebilmektedir ve dava süreci davacı olmadan da devam edebilmektedir. Aynı durum davalı için de geçerlidir.

Eğer taraflar, avukatlarına vekil verirler ise bu durumda her iki tarafın da davaya katılmasına gerek kalmamaktadır.

Boşanma Davasında Mahkemeye Gitmemek

Boşanma davasına katılmamak herhangi bir suç teşkil etmemektedir. Ancak avukata da vekil verilmemiş ise dava ileri bir tarihe ertelenmekte ya da müracaat bürosuna devredilmektedir.

Müracaat bürosunda 90 gün süre ile herhangi bir işlem başlatılmaz ise (davalı ve davacı tarafından) dava iptal edilecektir.

Bu noktada günümüzde 4271 sayılı Türk Medeni Kanunu çerçevesinde düzenlenen evlilik birliğinin sonlandırılması kapsamında boşanma kararı alan çocuklu eşlerin, boşanma davası süreci öncesinde çocuk/çocukların velayeti ile ilgili olarak herhangi bir anlaşma gerçekleştirmedikleri takdirde, bu durum ile ilgili olarak söz konusu karar boşanma davasının görüldüğü Aile Mahkemesi (bazı yerlerde Asliye Hukuk Mahkemesi) hakimi tarafından alınır.

Çocuğun korunması, bakım, üzerindeki söz hakkı, eğitim, gözetim, yetiştirme gibi çocuk üzerinde anne ve baba tarafından kullanılan bir takım hakları kapsamına alan velayet ile çocuk üzerinde ebeveynlerin sahip olduğu bu geniş hakların boşanma davası süreci içerisinde ve sonrasında nasıl kullanılacağı 4271 sayılı Türk Medeni Kanunu’ nun 336. Maddesinin 2. Fıkrası içerisinde düzenlenmiştir. Bu söz konusu yasa kapsamında evlilik birliğine son verilmesi ya da ayrılık durumu yaşanmış ise mahkeme hakimi tarafından velayeti eşlerden birisine verebilir. | Boşanmada Velayet Kime Verilir?

Çocuk Velayetinin Kime Verileceği Kararında Önemli Noktalar Nelerdir?

Boşanma davası kapsamında çocuk velayetinin kime verileceği şeklinde bir takdir yetkisine sahip olan hakim tarafından çocuk ya da çocukların kime verileceğine karar verilmesi noktasında en önemli husus çocuk ya da çocukların menfaati olur.

Hakim tarafından çocuğun menfaatinin değerlendirilmesi noktasında;

• Ebeveynlerden hangisinin çocuğa iyi bir gelecek sunabileceği
• Çocuğun kimi tercih edeceğine
• Çocuğun gereksinimlerinin hangi ebeveyn tarafından daha iyi karşılanacağı gibi hususlara dikkat etmektedir. Hakim tarafından çocuğun velayetinin kime verileceği değerlendirilmesi aşamasında çocuğun yaşı da göz önünde bulundurulur.

Çünkü boşanma davası sırasında henüz anne bakımına muhtaç olan bir çocuğun anneden ayrılmasının çocuk açısından sağlık ve kişisel gelişim yönünden önemli zararların ortaya çıkabilmesine neden olabilir.

Bu sebep ile küçük çocukların velayetinin verilmesi konusunda toplum içerisinde ağırlıklı anlayış, çocuğun bu dönem içerisinde anne şefkatine yüksek düzeyde gereksinime sahip olduğu yönünde olur. Bu kapsamda da çocuğun yaşına göre velayetinin kime verileceği değerlendirmeleri;

• 0 ila 3 yaş arasındaki çocukların anne bakım ve şefkatine gereksinim duyması  mutlak nokta olarak değerlendirilir ve  3 yaşına dek çocuğun velayetinin kararı alınırken, annenin işi, evi, geliri ve hatta yaşam şekli dikkate alınmadan Yargıtay tarafından da istikrarlı şekilde bu yaşlardaki çocukların velayeti anneye verilmesi hükmü verilir.
• 3 ila 7 yaş arasındaki çocukların velayetinin kime verileceği ise annenin bakım ve şefkatine daha az muhtaç olunduğu göz önünde bulundurulsa da bu dönemde de çocuğun velayetinin babaya verilmesi istisnai durum teşkil eder.
• 6 ila 12 yaş arasındaki çocukların velayetinin kime verileceği ise yaş yine önem taşısa da çocuğa tarafların verebileceği maddi olanaklar öne çıkar. Bu noktada hakim hangi eşin çocuğa daha iyi bir eğitim ve gelecek sunabileceğini göz önünde bulundurur. Bu aşamada mahkeme hakimi tarafından uzman bir pedagog aracılığı ile çocuk görüşleri alınarak, detaylı bir değerlendirme gerçekleştirir.
• 12 yaş ve üzeri dönemlerde çocuğun velayetinin kime verileceği ise çocukların bu yaş döneminde kendi isteklerini ifade edebilmeleri dolayısı ile velayet konusunda çocuğa danışarak, kararını bu doğrultuda alabilir.

Boşanmada Velayet Nedir?

Boşanma Davalarında Velayet Hakkı, Evlilikte ortak çocuklarından henüz ergin olmayan çocuk için terbiye,bakım, eğitim, barınma vb. her türlü ihtiyaçlarının giderilmesi konusunda söz sahibi olma hakkını VELAYET HAKKI denir. Velayet Hakkı evlilik birliği süresi içerisinde ortak çocuklar için eşler birlikte kullanır. | Boşanmada Velayet Kime Verilir?

Boşanmada Velayet Hangi Kritere Göre Verilir?

Boşanmada Velayet kural olarak öncelik anneye verilmesidir. Boşanmada Velayet, çocuğun anne bakımına, anne sevgisine daha fazla muhtaç olması nedeniyle Özelikle de küçük çocuklarda boşanmada velayet anneye verililir kuralı ana kuraldır.

Boşanmada Velayet elbette babaya da verilecek durumlar mevcuttur. Velayetin babaya verilmesi sebepleri, annenin çocuk üzerinde etkisi büyük olacak normal olmayan hayat sürdürmesi, tedavisi olmayan veya zor bir tedavisi olan hastalığının olması, annenin evlenmesi vb. hallerde boşanmada velayet babaya da verilebilir.

Boşanmada Velayet ile ilgili Kanun, bu durum kamu düzeninden olduğu için, hakime geniş bir takdir yetkisi verir. Boşanmada Velayet davasında hakimin en çok dikkat ettiği ve üzerinde durduğu konu çocuğun üstün menfaati ve faydalarıdır.

Anne babanın çocuk sevgisi tatmasından ziyade, çocuk için en velayet hakkını, mahkemenin yaptığı araştırma ve toplanacak deliller, alınacak uzman görüşler ile değerlendirir ve Boşanmada Velayet Kime Verileceğine karar verir.

Velayet daha çok anneye verilir olsa da, aile hakimi, çocuğun velayeti babaya verilmesi durumunda, iyi bir eğitim alacağı,  iyi bir yaşam ve sosyal hayata kavuşacağı inanırsa velayet hakkını babaya verebilir. | Boşanmada Velayet Kime Verilir?